Kilka dni temu trafiło do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów odwołanie Polskiej Grupy Energetycznej od decyzji UOKiK blokującej przejęcie przez energetycznego giganta innej spółki tej samej branży, czyli Energii. Mamy nadzieję, że niezawisły sąd stanie na straży posiadającej umocowanie konstytucyjne zasady gospodarki wolnorynkowej oraz (może przede wszystkim) zdrowego rozsądku i wbrew oczekiwaniom Ministerstwa Skarbu podtrzyma decyzję UOKiK. Liczymy na to z dwóch zasadniczych powodów.
Pierwszy, oczywisty i najczęściej przywoływany w dyskusji publicznej to zapobieganie nadmiernej koncentracji udziałów w rynku energii w ramach jednego podmiotu, czyli typowe działanie antymonopolowe. Nie wymaga to jak sądzimy rozbudowanego komentarza i wydaje się oczywiste dla każdego komu bliska jest wolność gospodarcza lub używając synonimu - zdrowy rozsądek.
Drugi powód, całkowicie niemal w publicznej debacie pomijany wydaje się równie ważny, jeżeli nie ważniejszy. Chodzi bowiem o to, że oba podmioty niedoszłej transakcji przejęcia Energii przez PGE są spółkami Skarbu Państwa. W przypadku realizacji transakcji mielibyśmy zatem do czynienia z zakupem jednej państwowej spółki przez inną państwową spółkę. Jest to w naszym przekonaniu nie tylko fundamentalnie niezgodne z zasadami gospodarki wolnorynkowej, ale stanowi niezwykle szkodliwy dla państwa i gospodarki przykład rozpaczliwej próby zasilenia budżetu państwa poprzez zastosowanie tak karkołomnej konstrukcji przekształceń kapitałowych. Jest to przykład próby stosowania przez rząd kreatywnej księgowości, czyli niezwykle niebezpiecznej zabawy prowadzonej na żywym organizmie gospodarki przez ludzi, co do których kwalifikacji można mieć daleko idące wątpliwości. Operacja przejęcia jednej państwowej spółki przez drugą będąc zaprzeczeniem fundamentalnych zasad zdrowej gospodarki, stanowi w istocie znaczny krok w tył jak chodzi o przekształcenia własnościowe ostatnich dwudziestu lat. O ile komercjalizacja przedsiębiorstw państwowych poprzez przekształcenie w spółki kapitałowe w celu stopniowej ich prywatyzacji prowadziła do uzdrowienia gospodarki, o tyle próba dokonania przez ministra Skarbu Państwa wspomnianej operacji stanowi w istocie zmianę filozofii podejścia do zasad, które powinny rządzić gospodarką. Mamy nadzieję, że kolejnym pomysłem pana ministra nie będzie np. nacjonalizacja jakiegoś prywatnego podmiotu gospodarczego. Przecież jeżeli się powiedziało „a”, dlaczego nie powiedzieć „b”? Wydaje się, że jedynym sposobem na zabezpieczenie się przed podobnie egzotycznymi kolejnymi pomysłami gospodarczymi tego lub następnych rządów byłoby jedynie wprowadzenie konstytucyjnej zasady, że na rynku możliwy jest tylko jednej rodzaj przekształceń własnościowych z udziałem podmiotów państwowych, tzn. prywatyzacja. Inne niezbyt roztropne formy, takie jak przejmowanie się nawzajem przez podmioty państwowe, czy nie daj Boże nacjonalizacja byłyby prawnie zakazane (tak jak w USA) – żeby co niektórych nieodpowiedzialnych amatorów pozyskania lub marnowania państwowych pieniędzy po prostu nie kusiło. Oczywiście z powyższych powodów konieczne jest wprowadzenie zakazu nabywania akcji lub udziałów spółek Skarbu Państwa przez podmioty z udziałem kapitału państwowego innych krajów. Przypominamy, że swego czasu takie przejęcie FSO na Żeraniu przez spółkę z udziałem państwowego kapitału z Korei skończyło się upadkiem fabryki.
Zastanawialiśmy jak zgrabnie podsumować tekst oraz absurdalny pomysł ministra Skarbu Państwa i uznaliśmy, że najlepszą –choć tylko częściową- konkluzją będzie pewien dowcip. Otóż pewnego dnia turysta spacerujący w Zakopanem spotyka bacę, który oferował psa na sprzedaż.
– Ile chcecie za tego psa baco? – zapytał turysta.
- Ano 20 tysięcy złotych panocku – odpowiedział baca.
- Ale baco, ten pies jest warty może 200 zł, nie sprzedacie go za 20 tysięcy.
- Ale panocku sprzedam, zobaczycie że sprzedam.
Po kilku godzinach wracając turysta ponownie spotyka bacę, tym razem bez psa i pyta ze zdziwieniem:
- I co baco, sprzedaliście tego psa za 20 tysięcy?
- Ano tak - zamieniłem na dwa koty po 10 tysięcy każdy.
Powyższy dowcip rządzącym pod rozwagę pozostawiamy.
Marcin Libicki
w latach 2004-2009 przewodniczący Komisji Petycji Parlamentu Europejskiego, bezpartyjny
Norbert Napieraj
członek Komisji Budżetu Rady Miasta Poznania, bezpartyjny


Komentarze
Pokaż komentarze (3)