7 obserwujących
20 notek
9974 odsłony
  193   2

[Mitteleurope jako formuła niemieckiej hegemonii środowoeuropejskiej]

Wojciech Błasiak

[Mitteleurope jako formuła niemieckiej hegemonii środowoeuropejskiej]

[Fragment mojej nowej książki - W. Błasiak "Zdrada węglowa i jej narodowa alternatywa. Niszczenie polskiego górnictwa węglowego a narodowa strategia rozwoju Polski". Można ją zamówić pod adresem: siedemdni97@gmail.com]

W przypadku Polski i pozostałych krajów Europy Środkowo-Wschodniej współczesnym dla nich obszarem centralnym w systemie światowym, o zasadniczej przewadze innowacyjności i konkurencyjności, jest gospodarka Niemiec, jako największy na świecie eksporter średnio i wysoko przetworzonych finalnych produktów przemysłowych. W tym sensie narodowo zorganizowana gospodarka i państwo Niemiec stwarza średnio i długookresowe zagrożenie utrzymywania i pogłębiania półperyferyjności Polski i pozostałych krajów środkowoeuropejskich.

 Niemcy po 2000 roku świadomie tworzyły współczesną wersję Mitteleurope, jako swojego wielkiego poddostawczego obszaru gospodarczego i wielkiego rynku zbytu, podporządkowanego jej produkcji finalnej. Fakt, iż wielkość wymiany handlowej Niemiec z krajami Europy Środkowo-Wschodniej przekracza wielkość wymiany z Francją i to w strukturze istotnie gospodarczo skolonizowanej, jest dowodem, iż ten cel został w znaczącym stopniu zrealizowany.

[Mitteleurope II Rzeszy Niemieckiej]

 Mitteleuropa jako formuła niemieckiej hegemonii w Europie Środkowo-Wschodniej ma swoją ponad już 100-letnią historię, sięgając początku XX wieku. Koncepcja niemieckiej hegemonii na tym obszarze, przy równoczesnym uzależnieniu ówczesnych Austro-Węgier, miała zapewnić pełne i długofalowe podporządkowanie ekonomiczne i polityczne tego obszaru państwu niemieckiemu i jego głównym ośrodkom kapitałowym. Wejście Niemiec na rynki światowe jako potęgi gospodarczej z końcem XIX wieku, aspirującej do światowej hegemonii, ujawniło silne zagrożenie konkurencyjne, głównie ze strony Stanów Zjednoczonych. I wtedy to nasiliły się plany utworzenia kontynentalnego obszaru gospodarczego, dla wzmocnienia mocarstwowej pozycji Niemiec - za: Jerzy Chodorowski, Niemiecka doktryna Gospodarki Wielkiego Obszaru (Grossraumwirtsschaft), Ossolineum, Wrocław 1972.

 I tak Max Weber w swych analizach w 1916 roku dotyczących możliwości utworzenia w środku Europy jednego, wielkiego obszaru gospodarczego, decydującą w tym rolę przypisywał sposobowi rozwiązania kwestii polskiej. Pozostawienie jego zdaniem nowo utworzonemu przyszłemu państwu polskiemu swobody międzynarodowej konkurencji i międzynarodowej polityki handlowej, byłoby dla Niemiec politycznie wysoce niebezpieczne. Podporządkowanie więc gospodarcze Polski było traktowane jako klucz do niemieckiej hegemonii w Europie Środkowo-Wschodniej. „Stąd jedyne bezpieczne wyjście dla Niemiec – jak podsumowuje jego analizy J. Chodorowski – leży w pełnej i bezterminowej unii celnej z Austro-Węgrami, do której powinna zostać wciągnięta i Polska. W ten sposób Niemcy zdobyłyby wspólnie z Austro-Węgrami – jak szczerze wyraził się Weber – wpływ na polską politykę handlowa i komunikacyjną, przy zachowania <<kondominium>> w innych dziedzinach w możliwie najwyższych granicach (…)."

Doktryna Mitteleuropy, ogłoszona oficjalnie w 1915 roku, miała być instrumentem niemieckiej hegemonii w Europie, a podstawą współpracy z Wielką Brytanią w hegemonii światowej. Klęska Niemiec i Austro-Węgier w I wojnie światowej oraz utworzenie na terenie Europy Środkowo-Wschodniej nowych niepodległych państw, a także rosnąca siła gospodarczo-technologiczna i konkurencyjna w świecie Stanów Zjednoczonych, zmodyfikowała doktrynę Mitteleuropy, pozostawiając wszakże jej główną treść.

[Mitteleurope Republiki Weimarskiej]

Powstała liberalna wersja doktryny epoki Niemiec Republiki Weimarskiej. Powiększony obszar gospodarczy pod hegemonią Niemiec miał objąć Niemcy, Austrię, Włochy, kraje naddunajskie i Polskę - za J. Chodorowski, 1972. W opracowaniach niemieckich analityków projektowany wielki obszar gospodarczy miał być spójnym obszarem geopolitycznym i geoekonomicznym pod „jednolitym kierownictwem” Niemiec, a z rezygnacją z części suwerenności państw członkowskich, z możliwością powiększania obszaru dzięki przesuwaniu jego granic gospodarczych poza granice państwowe.

Ten wielki obszar gospodarczy miał być przy tym komplementarny międzysektorowo i wewnątrzsektorowo.

 Komplementarność międzysektorowa dotycząca relacji między przemysłem a rolnictwem miała polegać na zachowaniu podziału Europy na przemysłową część środkowozachodnią i rolniczo-surowcową część wschodnio-południową, co miało leżeć w interesie wszystkich państw członkowskich. Pod niemiecką hegemonią status krajów Polski i krajów środkowoeuropejskich miał być surowcowo-rolny. Nie negując konieczności uprzemysłowienia nowopowstałych państw środkowoeuropejskich, odsuwano ją wszakże w daleką przyszłość, akcentując bezsens rozwijania przemysłu w rolniczych krajach środkowoeuropejskich, gdyż nawet gdyby było to możliwe, byłoby bezcelowe.

Lubię to! Skomentuj Napisz notkę Zgłoś nadużycie

Więcej na ten temat

Komentarze

Inne tematy w dziale