przewałka wyborcza ?

Jak wiadomo, partia przeprowadzająca wewnętrzne wybory ma problemy z wyborem szefa. Już wiadomo, że winien jest "system". Zostawmy tę małą partyjkę, aby zastanowić się nad elektronicznym przeprowadzeniem wyborów powszechnych. Już nie raz padały propozycje, by przeprowadzić głosowanie drogą internetową. No i okazuje się, że w chwili głosowania pada system zliczający głosy.

Efekt - nie można ustalić, jaki jest wynik wyborów. Tyle na rozumowanie zwykłego użytkownika komputera. Okazuje się, że fakt zgłoszenia udziału w wyborach nie oznacza przeprowadzenia zliczenia głosu. Z każdego komputera zagłosować może kilka osób. Ale zdarza się, że są osoby, które albo nie posiadają komputera, albo też procedura głosowania jest dla nich zbyt skomplikowana.

I tutaj zatrzymam się na definicji "posiadania komputera". Dzisiaj jest to sprawa umowna, bowiem ten sam efekt można uzyskać posługując się albo komputerem personalnym stacjonarnym, albo komputerem przenośnym zasilanym z własnej baterii akumulatorów, za komputer możemy uznać prosty telefon komórkowy z możliwością obsługi przeglądarek internetowych i za komputer może służyć "nieco większy" telefon komórkowy w postaci tabletu.

Zatem - dostęp do udziału w głosowaniu może być albo osobisty w lokalu wyborczym (można oddać głos w postaci papierowej, można oddać głos w postaci elektronicznej) albo dostęp zdalny - kiedy organizator wyborów udostępni system elektroniczny z dostępem przez internet. Oczywiście, w takiej sytuacji musi być:

- możliwość identyfikacji wyborcy,

- możliwość oddania głosu bez możliwości ujawnienia komukolwiek - na którego z kandydatów oddano głos,

- system głosowania musi uniemożliwić powtórne oddanie głosu przez wyborcę, który już raz wziął udział w głosowaniu.

System do przeprowadzenia głosowania zdalnego nie może zablokować oddania głosu innemu wyborcy z tego samego komputera podobnie, jak i uniemożliwić powtórne głosowanie w sytuacji, gdyby wyborca próbował ponownie oddać swój głos po zrestartowaniu swojego komputera.

I w tym miejscu należy dodać, że na równi muszą być traktowane próby udziału w głosowaniu bez względu, czy wyborca korzysta z komputera jako urządzenia typu PC czy też laptop, podobnie jak i z urządzenia typu telefon komórkowy w jakiejkolwiek postaci.

Organizator wyborów techniką zdalną musi zapewnić także tajemnicę głosowania. Mam tutaj na myśli takie oprogramowanie, które nie ujawni wyników głosowania w żaden sposób wcześniej, niż zostanie wydane potwierdzenie przez Państwową Komisję Wyborczą o zakończeniu głosowania i wstrzymanie możliwości przyjmowania kolejnych głosów przez system.
W trosce o możliwość zapewnienia głosowania przez wszystkich wyborców uprawnionych do udziału w głosowaniu musi istnieć z jednej strony możliwość udziału głosowania w trybie zdalnym, jak i możliwość osobistego oddania głosu w lokalu wyborczym.

I tutaj pojawia się kolejny wątek możliwości udziału w głosowaniu przez wyborcę na kandydata z jego okręgu wyborczego. W przypadku głosowania w dotychczasowym trybie głosowania, gdy wyborca dokonuje skreśleń na przygotowanej wcześniej karcie do głosowania otwierają się zupełnie nowe możliwości udziału w głosowaniu poza siedzibą dla wyborcy z dowolnego okręgu wyborczego. Elektroniczna forma głosowania pozwala na identyfikację wyborcy w odniesieniu do jego macierzystego okręgu wyborczego. W takim przypadku uczestnik głosowania brałby udział w wyborach w dowolnym okręgu wyborczym a już sam system wyborczy wyświetlałby kartę do głosowania z kandydatami właściwymi dla jego okręgu wyborczego.

Taka organizacja wyborów pozwoliłaby na zdalny dostęp do właściwej komisji wyborczej bez względu na aktualne miejsce pobytu wyborcy. Mogło by to uprościć głosowanie dla wyborców przebywających poza granicami Polski. Dzisiaj wybierają oni kandydatów ze wskazanego okręgu wyborczego w Warszawie. Modyfikacja, którą sygnalizuję - daje możliwość uwzględnienie wszystkich kandydatów z okręgu przypisanego danemu wyborcy. Myślę, że to rozwiązanie przybliża w sposób szczególny wybór kandydatów w wyborach stosownie do właściwości miejsca zameldowania wyborcy.

Obawiam się, że casus organizacji wyborów szefa partii politycznej odsłania braki dyskwalifikujące cały system wyborczy w postaci zdalnej w skali wyborów powszechnych w Polsce. Przynajmniej na dzień 13 stycznia 2026 roku...