13. stycznia
Po pierwszym rozbiorze Polski około 150 tys. Żydów dostało się pod panowanie austriackie, około 25 tys. pod zabór rosyjski i tylko 5 tys. pod zabór pruski. Spis ludności przeprowadzony w Polsce w latach 1790-1791 wykazał dalszy wzrost ludności żydowskiej. Tadeusz Czacki oszacował ją na ponad 900 tys., czyli około 10% ogółu ludności ówczesnej Rzeczypospolitej. W tym samym mniej więcej czasie [1780 r.] w zaborze austriackim żyło ponad 150 tys. Żydów, a w pozostałych zaborach kilkadziesiąt tysięcy.
Odbudowa miast po każdej z wojen odbywała się bardzo powoli. Stosunkowo najszybciej zagospodarowywano dobra należące do magnatów, którzy chętnie posługiwali się w tym celu ludnością żydowską. Na terenach wschodniej Rzeczypospolitej i częściowo centralnych Żydzi odegrali znaczną rolę w reaktywowaniu rzemiosła, i to nie tylko tradycyjnego żydowskiego, jak złotnictwo, konwisarstwo, pasamonictwo, szklarstwo, kuśnierstwo czy krawiectwo, ale również innego, jak blacharstwo, kotlarstwo, płatnerstwo, snycerstwo, drukarstwo, farbiarstwo i mydlarstwo. Pojawiła się w omawianym okresie liczna rzesza rzemieślników żydowskich wędrujących po wsiach i dworach szlacheckich w poszukiwaniu dorywczego zarobku. Sytuacja materialna rękodzielników żydowskich była na ogół bardzo ciężka. Pauperyzacja mieszkańców miast i wsi powodowała, że rzemieślnik żydowski, podobnie jak chrześcijański z trudem znajdował nabywców na wyprodukowane przez się towary. W większym miastach na tle konkurencji dochodziło do licznych spięć między cechami a partaczami chrześcijańskimi i żydowskimi. Walki kończyły się nieraz kompromisem, a Żydów o wiele częściej niż w poprzednim okresie, dopuszczano do cechów chrześcijańskich. Powstały też obok dawnej istniejących nowe cechy czysto żydowskie, np. w Poznaniu, Krakowie, Lwowie, Przemyślu, Kępnie, Lesznie, Łucku, Berdyczowie, Mińsku, Tykocinie i Białymstoku. cdn.
Źródło: Interpress


Komentarze
Pokaż komentarze