25. stycznia
NAUKI ŚWIECKIE
Obok prac talmudycznych powstawały w Polsce traktaty poświęcone różnym gałęziom wiedzy świeckiej. Przeważnie były one dziełem rabinów, którzy nawiązywali w swoich rozprawach teologicznych do spuścizny Majmonidesa [1135 - 1204] najwybitniejszego przedstawiciela arystotelizmu żydowskiego, uczonego dążącego do racjonalistycznego uzasadnienia zasad judaizmu. Zwolennikami idei Majmonidesa w Polsce w XVI w. byli wspomniani wyżej rabini Salamon Luria i Mojżesz Isserles, a także Abraham Horowic i Jakub Kopelman, a w XVII Mordechaj Joffe, Eliezer Mann i Manoach Hendel. Wszyscy oni uzasadniali potrzebę pogodzenia zasad wiary z rozumem opartym na znajomości nauk świeckich oraz niejednokrotnie stosowali tę praktykę, powołując się w swych wywodach na osiągnięcia matematyki, astronomii czy medycyny. W XVII w. powstały też w Polsce odrębne traktaty poświęcone matematyce i mechanice, a ich autorami byli matematyk Jehuda ben Abraham - Jakub z Poznania [1. poł. XVII w.] oraz mechanik i konstruktor Jezue Moszkowicz z Lublina [z poł. XVII w.].
W XVII w. rozwinęło się też bujnie żydowskie kronikarstwo, którego najwybitniejszym przedstawicielem był Natan Hanower z Zasławia [zm. w 1683 r.], autor kroniki Jawein macula [Bagno głębokie], wydanej w Wenecji w 1653 roku, a poświęconej głównie tragicznym losom ludności żydowskiej podczas powstania Bohdana Chmielnickiego. cdn.
Źródło: Interpress


Komentarze
Pokaż komentarze