4 kwietnia
Wśród znaczących sztuk rozpoczynających na ziemiach polskich dramaturgię Haskali wymienić należy Oszukańczy świat, utwór przypisywany Mendlowi Lewinowi [1749 - 1826] z Satanowa. Była to pierwsza komedia w języku żydowskim. Następnie dramat Izraela Aksenfelda z Niemirowa [1797 - 1866] Pierwszy żydowski rekrut o Nachmanie, który z miłości do Efrymety poszedł "za całe miasto w rekruty" na trzydziestoletnią służbę wojskową; oraz sztukę Salomona Ettingera [1802 - 1856] z Warszawy Serkełe [zdrobniała forma imienia Sara].
O Serkełe i Salomonie Ettingerze pisał w 1888 roku wybitny przedstawiciel Haskali Abraham Ber Gotlober [1811 - 1899]: "W 1837 roku przebywałem kilkakrotnie w Zamościu. Pewnego razu wydało mi się, że zachorowałem na cholerę, szerzącą się wówczas w Polsce. kazałem przywołać doktora Ettingera. Ettinger przyszedł, zbadał mnie i powiedział: Po co Panu cholera? Poczuję się pan dobrze, gdy przeczytam mu moją Serkełe. Czytał mi, a ja słuchając Serkełę wyzdrowiałem i poczułem ochotę do pisania po żydowsku. W 1838 roku napisałem komedię Baldachim, którą ktoś potem wydał w Warszawie, zapominając podać nazwisko autora". Na deski sceniczne Serkełe trafiła w dość nieoczekiwany sposób w 1862 roku, w szkole rabinów w Żytomierzu. Dyrektorem szkoły był wówczas Chaim Zelig Słonimski. Żona jego, córka wybitnego matematyka Abrahama Sterna, przywiozła z Warszawy tekst Serkełe i wraz z uczniami szkoły przygotowała przedstawienie. Sztuka ta ponownie został wystawiona jeszcze w tym samym roku w Berdyczowie przez uczniów tamtejszej szkoły rabinicznej. cdn.
Źródło: Interpress
Komentarze
Pokaż komentarze (1)