Reset w wydaniu prezydenckim. PSL i prawica połączą siły w kwestii TK?

Redakcja Redakcja Trybunał Konstytucyjny Obserwuj temat Obserwuj notkę 105
Wszyscy członkowie TK z wygaszonymi kadencjami, włącznie z ósemką obradującą w ramach tzw. Zgromadzenia Ogólnego Sędziów TK, wybór nowych sędziów większością 3/5 głosów, ośmioletnią karencję od zakończenia kariery politycznej i zgodę prezydenta na każdego kandydata. Byłaby to rewolucja, wymagająca zmiany konstytucji. PSL nie wnosił sprzeciwu w trakcie obrad ze Zbginiewem Boguckim i prawicową opozycją. Spór w PiS budzi natomiast przejście 5 niezaprzysiężonych sędziów trybunału w stan spoczynku.

Z artykułu dowiesz się: 

  • Jarosław Kaczyński uzależnił zgodę na zmiany w TK od powołania prezydenckiego rządu technicznego
  • Projekt prezydencki zakłada stały wybór sędziów większością 3/5 i wymóg zgody prezydenta na kandydatury
  • Plan przewiduje wygaszenie kadencji obecnego składu TK oraz 8 lat karencji dla polityków
  • Koalicja Obywatelska i Lewica nie biorą udziału w negocjacjach prowadzonych w Kancelarii Prezydenta

Kaczyński żąda powołania rządu technicznego 

Wpis Kaczyńskiego, który ukazał się w czwartek na platformie X, zmienia układ sił w toczących się negocjacjach konstytucyjnych. Prezes PiS ocenił, że proponowany mechanizm wyboru nowych sędziów zapewnia koalicji rządzącej daleko idącą kontrolę nad procesem, pozbawiając opozycję podobnego wpływu.

Lider opozycji zaznaczył w oświadczeniu, że zgoda na jakiekolwiek zmiany ustrojowe wiąże się ze zmianą gabinetu na szczeblu centralnym. - Propozycja resetu byłaby do zaakceptowania, ale tylko pod warunkiem zmiany rządu na prezydencki rząd techniczny, który gwarantowałby zaprzestanie łamania konstytucji i ustaw oraz przeprowadzenie uczciwych wyborów w konstytucyjnym terminie - napisał Kaczyński. - Bez powołania rządu technicznego proponowane rozwiązania są dla PiS nie do przyjęcia - napisał lider partii, dodając, że nie ma mowy o zgodzie na "grubą kreskę", co odnosi się prawdopodobnie do piątki sędziów, która uważa, że ślubowała wobec prezydenta przed marszałkiem Sejmu i notariuszem. 


Kulisy negocjacji w Kancelarii Prezydenta. Projekt bez KO i Lewicy

Deklaracja Kaczyńskiego pojawiła się dzień po tym, jak w siedzibie Kancelarii Prezydenta przy ulicy Wiejskiej odbyło się drugie spotkanie polityków poświęcone kryzysowi wokół Trybunału Konstytucyjnego. Była to bezpośrednia kontynuacja poniedziałkowych obrad w Belwederze.

Rozmowom przewodniczył szef Kancelarii Prezydenta Zbigniew Bogucki. Przy stole negocjacyjnym usiedli przedstawiciele Prawa i Sprawiedliwości, Rozwoju Plus, PSL oraz Polski 2050. Obecni byli również przedstawiciele partii Razem, Konfederacji Korony Polskiej, Demokracji Bezpośredniej oraz ugrupowania NOWA Polska - Centrum.

Po zakończeniu środowych rozmów Bogucki ogłosił opracowanie wspólnego dokumentu bazującego na wcześniejszych propozycjach ludowców. - W około 70 proc. rozwiązań jesteśmy zgodni - podkreślił szef Kancelarii Prezydenta, relacjonując stan negocjacji.

Przy stole zabrakło jednak kluczowych sił tworzących koalicję rządową. Obie formacje nie wzięły udziału w spotkaniach organizowanych przez prezydencką kancelarię. Przedstawiciele Koalicji Obywatelskiej i Lewicy konsekwentnie nie wzięli udziału w spotkaniach organizowanych przez prezydencką kancelarię. Stoją oni na stanowisku, że kryzys może zakończyć sam prezydent Karol Nawrocki. Według tych ugrupowań wystarczy, aby odebrał ślubowanie od wszystkich wybranych przez Sejm sędziów Trybunału. Otocze nie głowy państwa odpowiada, że odpowiedzialność za kryzys spoczywa na koalicji rządzącej, która przez dwa lata nie wybierała sędziów trybunału, a potem głosowała hurtowo i na końcu pozwoliła na siłowe wejście do TK przy użyciu policji. 


Wygaszenie kadencji i próg 3/5. Co zakłada projekt resetu?

Szczegóły wypracowanego dokumentu ujawniła stacja TVN24. Projekt resetu składu Trybunału zakłada całościowe wygaszenie kadencji obecnych sędziów i przejście wszystkich dotychczas wybranych do TK w stan spoczynku.

Nowa formuła ma chronić instytucję przed dominacją jednej formacji politycznej. Zmiana zasad wyboru sędziów większością 3/5 głosów w Sejmie miałaby obowiązywać na stałe, a po resecie prezydent musiałby wyrazić zgodę na każdego kandydata. Ponadto w toku rozmów rozważano kadencje sędziów trwające trzy, sześć i dziewięć lat, aby uniemożliwić obsadzenie większości składu w jednej kadencji Sejmu.

Trybunał Konstytucyjny nadal ma liczyć 15 sędziów. Kandydaci na te stanowiska musieliby posiadać odpowiednie kwalifikacje prawnicze oraz mieć od 40 do 70 lat. Projekt przewiduje ponadto co najmniej ośmioletnią przerwę między czynną działalnością polityczną a objęciem funkcji sędziowskiej. W toku negocjacji uczestnicy nie wnieśli wobec tego wymogu sprzeciwu.

Dodatkowo Bogucki przekazał negocjatorom projekt sejmowej uchwały. Dokument ma wzywać Trybunał do czasowego zawieszenia postępowań, a władze publiczne do pilnego zażegnania kryzysu ustrojowego. 


Dwugłos wokół Trybunału i siłowe wejście do gmachu

Próba wypracowania resetu jest odpowiedzią na eskalację napięć, która osiągnęła apogeum pod koniec października. Wtedy troje sędziów oraz pięć osób wybranych przez obecny Sejm, od których prezydent nie odebrał ślubowania, weszło w asyście policji do siedziby TK od strony Kancelarii Premiera.

Od tego momentu przewodniczący instytucji Bogdan Święczkowski nie jest wpuszczany przez funkcjonariuszy do gmachu przy alei Szucha. Równolegle Anna Korwin-Piotrowska ogłosiła przerwę w czynnościach Święczkowskiego oraz wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego.

Spór dotknął również orzecznictwa. W ostatnich dniach trzy połączone izby Sądu Najwyższego uznały, że za orzeczenie Trybunału uznaje się wyłącznie wyrok wydany przez osoby, które złożyły ślubowanie u prezydenta. Wśrodę gremium pod przewodnictwem sędzi Korwin-Piotrowskiej poparło wnioski o uchylenie immunitetów Święczkowskiemu i Sochańskiemu. Nie wyraziło jednocześnie zgody na aresztowanie prezesa TK.  


Fot. Gmach TK jest wciąż ochraniany przez znaczące siły policyjne/East News

Red. 

Udostępnij Udostępnij Lubię to! Skomentuj105 Obserwuj notkę

Komentarze

Pokaż komentarze (105)

Inne tematy w dziale Polityka