Gazprom bez kary za praktyki monopolistyczne

Komisja Europejska nie nałoży na Gazprom kary finansowej za nadużywanie pozycji. Jednym z wątków dochodzenia było zawyżanie cen gazu sprzedawanego Polsce.

Jak donosi Financial Times, dochodzenie przeciwko Gazpromowi ma się wkrótce zakończyć i jest już gotowy projekt ugody. Jednak jej podpisanie nie jest pewne ze względów politycznych - z powodu działań Rosji na Ukrainie i w Syrii oraz potencjalnego sprzeciwu wobec takiego porozumienia ze strony państw Europy Środkowej.

W tym tygodniu ma dojść do spotkania Margrethe Vestager, unijnej komisarz do spraw konkurencji, z Aleksandrem Miedwiediewem, wiceprezesem Gazpromu, którzy mają rozmawiać o projekcie porozumienia.

Dochodzenie wszczęte przeciwko Gazpromowi w 2011 roku dotyczyło trzech wątków – nielegalnych zapisów o zakazie odsprzedaży gazu dostarczanego przez Gazprom, wymuszania powiązania dostaw gazu z uzyskaniem przez rosyjską firmę kontroli nad infrastrukturą przesyłową oraz nieuzasadnione zawyżanie cen gazu sprzedawanego Bułgarii, Estonii, Litwie, Łotwie i Polsce. Jednym z kluczowych argumentów w tym ostatnim wątku była cena, jaką Polska płaci za rosyjski gaz – znacznie wyższa od ceny dla Niemiec mimo, że koszty transportu surowca do Polski są niższe.

Projekt porozumienia zakłada, że Gazprom zobowiąże się do wprowadzenia zmian w kontraktach, które wyeliminują zastrzeżenia Komisji w sprawie reeksportu gazu przez odbiorców i powiązania dostaw z kwestiami kontroli nad infrastrukturą. Komisja nie zdecydowała się jednocześnie na wydanie decyzji w sprawie stosowania nieuczciwych cen wobec państw Europy Środkowej ze względu na trudności w ustaleniu „uczciwej ceny” w kontrakcie długoterminowym.

Jonathan Stern z Oksfordzkiego Instytutu Studiów Energetycznych (Oxford Institute for Energy Studies) uważa, że Komisja Europejska nie zdecydowała się na podważenie polityki cenowej Gazpromu ze względu na niedawno przegrany przez Litwę proces przed sądem arbitrażowym w Sztokholmie. Litwa domagała się odszkodowania za domniemaną nadpłatę za gaz z lat 2004-2012. Trybunał arbitrażowy nie dopatrzył się nieprawidłowości w formule cenowej ustalonej przez Gazprom.

Stanowisko Komisji Europejskiej skrytykował anonimowy ambasador w Brukseli, którego opinię przytacza FT. Zwraca on uwagę, że nawet jeśli Gazprom uniknie konsekwencji swej polityki cenowej, to powinien ponieść karę finansową za łamanie prawa. - Jeśli kara nie zostanie nałożona, będzie to bardzo zły sygnał polityczny – mówi cytowany przez FT ambasador.

Wśród pozytywnych efektów postępowania przeciwko Gazpromowi i będącej wynikiem tego ugody wskazywana jest uznanie przez Gazprom, że jego kontrakty z odbiorcami z Unii Europejskiej podlegają rygorom prawa unijnego. Ponadto w trakcie prowadzonego dochodzenia Komisja Europejska zdołała zmusić Gazprom do odejścia od stosowania formuł cenowych uzależniających ceny gazu od wysokości cen ropy naftowej.

AB

© Artykuł jest chroniony prawem autorskim. Wykorzystanie tylko pod warunkiem podania linkującego źródła.