189 obserwujących
906 notek
1879k odsłon
808 odsłon

Konwergencja,czyli nowe w metodologii przyrodoznawstwa

Wykop Skomentuj40

Dział: Technologie.Temat: Nauka

Nauka jest fenomenem multi-dyscyplinarnym.Dlatego, już w drugiej połowie ubiegłego wieku, próbowano integrować dyscypliny naukowe i rozpoczęto poszukiwanie jednej, zunifikowanwej i ostatecznej Teorii Wszystkiego.( TheTheory of Everything- TOE).

Nowy XXI wiek, przyniósł rozczarowanie w tej dziedzinie.Integracja przybrała postać jałowego redukcjonizmu , w czym prym wiedli fizycy twierdząc nawet ,że jedyną prawdziwą nauką przyrodniczą jest właśnie fizyka,a inne staną się  naukami dopiero wtedy, gdy przyjmą, język,metody i teorie fizyki.

Żywot TOE w metodologii nauk przyrodniczych był bardzo  krótki.Natomiast  w  fizyce  utrzymały się projekty TOE ( a jakby inaczej?  to  bardzo   pyszałkowata   nauka),ale autorzy zignorowali zjawisko życia (w tym świadomości) i powstały tak namiętne spory,że autorzy schowali projekty na"lepsze czasy" i TOE dzisiaj jest przedmiotem żartów i drwin  nawet  w  fizyce !

Jednak niezły ( i bardzo płodny) fizyk-teoretyk John D.Barrow z Uniwersytetu Cambridge ,wydał w roku 2007 gruby tom [1] poświęcony przeglądowi rozmaitych TOE opatrując go podtytułem :" The Quest for Ultimate Explanation" , czyli swoistym wyznaniem wiary w moc rozumu ludzkiego.

Jakiś czas temu pożyczyłem z biblioteki instytutu książkę, nie nową, bo z roku 2017-go [2],której autor nie bedąc specjalistą w dziedzinie przyrodoznawstwa,a raczej amator-historyk kultury i nauk, jakby znalazł rozwiązanie patowej sytuacji ukrytej pod terminami : "multi-dyscyplinarność",integracja nauk,redukcjonizm,ostateczna teoria, itd.

Jest nim termin i pojęcie występujące w tytule książki: "Convergence." Watson elegancko i barwnie,za pomocą licznych przykładów z historii nauk przyrodniczych ,buduje definicję tego pojęcia:

konwergencja to proces zbliżania się i wzajemnego upodabniania się, różnych zjawisk przyrody i ich teorii ,które początkowo były - według naszej wiedzy - niepodobne i nie mające nic wspólnego.

Watson wskazuje czytelnikowi instrumenty,które sprzyjają i budują konwergencję,likwidując jednocześnie okopy,przepaści, lub redukcjonizm między mnożącymi się dyscyplinami.

Są nimi uniwersalne zasady: względności, niezmienniczości, nieoznaczoności, symetrii i jej łamania, zachowania wielkości, emergencji,róznorodnosci,strukturyzacji,ekstremalnego działania, oraz wielkie teorie kosmologiczne, biologiczne, chemiczne, socjologiczne,ekonoiczne,itp.

Podoba mi się  jego analiza historii pojawienia  się i ugruntowania  w całości wiedzy ludzkiej - zasady zachowania energii.Stało się to najpóźniej w ekonomii (sic !).

Możliwe, że konwergencja będzie sercem nauki o przyrodzie,a szowinizm,redukcjonizm i totalitaryzm dyscyplin, przejdą do niechlubnego okresu w historii poznania naukowego.

Literatura

[1]J.D.Barrow,New Theories of Everything,Oxford University Press,2007 (polskie wydanie : Copernicus Center Presss,Kraków,2018)

[2] Peter Watson , Convergence,Idea at the Heart of Science,2017

Wykop Skomentuj40
Ciekawi nas Twoje zdanie! Napisz notkę Zgłoś nadużycie

Więcej na ten temat

Salon24 news

Co o tym sądzisz?

Inne tematy w dziale Technologie