Własność

Ponieważ uważam się za liberała, wyznaję cztery wartości fundamentalne (święte): Wolność, Solidarność, Równość i Własność. Prywatnie cenię kilka innych wartości być może równie mocno, ale w dyskusji o programie politycznym czuję się w obowiązku wyróżnić te cztery. Zacznę od własności, bo pozostałe są zbyt banalne i oczywiste, żeby je poddawać pod dyskusję - wiadomo, że nie ma wolności bez solidarności, a o równości też niewiele więcej da się powiedzieć. Ale własność... to nie takie proste.

Własność, jako wartość fundamentalna, nazywana jest popularnie "własnością prywatną". Chcę pokazać, że nie jest to zręczne, a czasem wprowadza w błąd. Jak każda wartość podstawowa, święte prawo własności jest czymś absolutnie niezbędnym, bez czego nic nie ma sensu: prawo, społeczeństwo... nawet życie nie ma sensu. Własność to coś, co podmiot prawa ma do swojej dyspozycji: może tego użyć, zjeść, zniszczyć, obronić przed innymi... Własność to ciało, rzeczy osobiste, minimum wody, powietrza i pożywienia, dobra nabyte, dobra otrzymane itd. Człowiek pozbawiony Własności albo szybko umrze, albo spotka go los gorszy niż śmierć - zostanie niewolnikiem (patrz święte prawo wolności).

Najmniej banalny aspekt Własności, to jej obrona przed innymi. Dlatego w dzisiejszym świecie Własność nie jest sprawą prywatną, gdyż wszyscy muszą wiedzieć, że Własność jest nietykalna, bo bez tej wiedzy państwo nie wiedziałoby, co ma chronić, a ludzie przez przypadek by tę Własność naruszali. Nie mamy prywatnych armii, ani prywatnych policji, więc Własność jest zawsze publiczna, żeby było jasne, co podlega ochronie, czego nie wolno naruszać. Prywatność nie jest czymś, co by się wiązało z Własnością - łączenie tych pojęć wprowadza w błąd. Własność prawie zawsze jest sprawą publiczną. Wolę, żeby mówić o "własności obywatela", "własności podmiotu", "współwłasności"... Jednym z podmiotów jest skarb państwa i bardzo jest źle, gdy podmiot ten jest właścicielem środków produkcji, ale to już temat na osobną notkę