Dłuższy czas mi sie nie chciało pisac o
propozycji nowego kanonu lektur wg MEN. Uznałem, że głupotę można ścigać, ale są takie poziomy, których nawet komentować nie wypada.
Przeczytałem jednak
ten zapis debaty o kanonie i pomyślałem, że się złamię. Zagotowało się we mnie.
Czytamy tam wypowiedź tropiciela gejów na basenie
posła Kawy:
"Twierdzę, że w tej quasi-propozycji są pewne punkty odniesienia, o których możemy dyskutować. Jeżeli chodzi o konkretnych autorów, takie nazwiska, jak: Gombrowicz, Witkacy, Goethe, powinny być ograniczone do fragmentów, ewentualnie do literatury przedmiotu. Mówię to jako praktyk, patrząc na rzeczywistość szkolną dzisiaj i na te tłumy, które jednak - tu państwa rozczaruję - nie garną się do literatury. Przypomnę jeszcze raz, że rozmawiamy o edukacji średniej, a nie o studiach polonistycznych. Pamiętajmy o możliwościach uczniów. Szkoła średnia nie jest uniwersytetem. "
Ja bardzo wszystkich przepraszam, ale chodziłem do szkoły średniej. Nawet ją skończyłem (studiów już nie, alem jeszcze młody i kto wie). O ile pamiętam, myśmy w liceum pożerali średnio 2 książki tygodniowo (chyba że mieliśmy 3 klasówki w ciągu tygodnia).
Z
usuniętych lektur przez MEN w całości przeczytałem (i przygniatająca większość moich kolegów szkolnych również):
- "Ferdydurke" Gombrowicza
- "Szewców" i wiele innych dramatów Witkacego (żałuję, ze nie zdobyłem "Jana Karola Macieja Wścieklicy" - jeśli ktoś ma, niech się odezwie!)
- "Fausta" i "Cierpienia młodego Wertera" Gothego
- "Lorda Jima" i "Jądro ciemności" Conrada"
- "Dżumę" Camusa
- "Inny świat" Herlinga-Grudzińskiego
- "Zbrodnię i karę" Dostojewskiego
Z wpisanych lektur:
- "Trylogię" i "Krzyżaków" Sienkiewicza
- "Obronę Sokratesa" Platona
- "Plastusiowy pamiętnik" Kownackiej
- "Pamięć i tożsamość" Jana Pawła II
Do tego za lat szkolnych czytałem Putramenta, Potockiego, Brandysa, Majakowskiego, Wasilewską, Broniewskiego, a nawet Moczara - przysięgam, że mózg mam mniej więcej w całości. Przeczytałem prawie wszystko, co w życiu napisali Prus, Słowacki i Mickiewicz, pożerałem Rousseau i Woltera. Czytałem pisma Kościuszki i Piłsudskiego.
Moje twierdzenie jest następujące:
Młodzież czyta. Chyba że siedzi na ławce przed blokiem i pije piwo, ale ci zazwyczaj do końca życia zachowują wyraz twarzy a la troglodyta i czytają wyłącznie etykiety na piwie. Ewentualnie powyższego zestawu moga nie przeczytać młodzi działacze MW, którzy czytają wyłącznie dzieła Giertycha, Wierzejskiego, Dobraczyńskiego i Dmowskiego.
Mniejsza juz o to, że poseł Kawa pieprzy bez sensu. Nie da sie "ograniczyć do fragmentów" Kafki ani tym bardziej Gombrowicza. Poseł Kawa jako nauczyciel (nie wiem czego, ale jednak) powienien to wiedzieć. Najgorsze, że młodzież potraktowano jak debili.
Sierakowski powiada:
"My możemy sobie robić żarty, bo do tego Gombrowicza jakoś prędzej czy później dotrzemy, ale jeśli ktoś go w liceum nie przeczyta, to nie przeczyta później w ogóle. "
Redaktor GW Goźliński mówi do posła Kawy:
"Mówienie teraz młodym ludziom: "No, biedaku, jesteś zindoktrynowany przez media, jesteś wychowany na Disneyu, a nawet na japońskich kreskówkach, w związku z czym twoje możliwości odbioru Kafki są żadne. Po co ci ten Kafka? Dajmy sobie spokój", to nie jest dobra propozycja. A pan coś takiego próbuje tu powiedzieć."
Trudno się nie zgodzić.
O tym, jakie jest pojęcie działaczy LPR o literaturze można przeczytać tu.
"Trylogia" Sienikiewicza może być w kanonie, ale zapewniam - nawet jeśli jakiś Polak nie przeczytał "Ogniem i mieczem", to przynajmniej widział film (okropny zresztą). Więc ten bój o Sienkiewicza wydaje mi się nieco przesadzony. Cały naród równo czyta i się zachwyca. Gorzej z nieszczęsnym Gombrowiczem.
Nie zachwyca za to Roman Giertych. Długi Romek postępuje całkiem jak Jerzy Putrament, który swego czasu krzyczał do Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego: "Towarzyszu Gałczyński, my wam tego rozwydrzonego kanarka wybijemy z głowy!".
Inne tematy w dziale Polityka
