Cała Polska opłakuje tragicznie zmarłych pasażerów samolotu rządowego, który rozbił się nieopodal Katynia. Jest coś naturalnego, to znaczy nieświadomego i odruchowego w takiej postawie. Jak okiem sięgnąć łzy płyną po twarzach, a ich wyraz daje wszem i wobec świadectwo jak bardzo wszyscy są poruszeni odejściem tych ludzi.
Właściwie odnosi się takie wrażenie, że im bardziej wyrażamy swój ból poprzez smutek, żal, wzruszenie, im dłużej rozpaczamy i im głębiej to czynimy; tym szlechetniejsi jesteśmy i tym bardziej czynimy to co czynić właśnie - wypada.
Właściwie żałość stała się synonimem szlachetności charakteru i prawości postawy w dniu dzisiejszym. Każdy kto chce poczuć się człowiekiem, człowiekiem który spełnia swój niejako ludzki obowiązek - dziś żałuje.
Czy aby nie jest to choć odruchowy to niestosowny absurd?
- Znaczy co? Pan to byś chciał tańczyć na ich grobach, tak ? - padnie pytanie.
- Ależ nie - odpowiem.
Pierwszy odruch smutku jest zupełnie naturalny, odruchy jednak nasze nie zawsze są cenne a bywają efektem kultury. Niemniej sam byłem głęboko, głęboko wzruszony i zasmucony i jakiś sposób poirytowany tym wszystkim co się stało. Bardzo.
Popatrzmy jednak na sprawę z takiej strony. Istnieją dwie ewentualności - zmarła osoba żyje, żyje w sposób duchowy w Bogu, nie umarła wcale ale przeszła z życia doczesnego do wiecznego. Druga ewentualność zmarła osoba - nie żyje, w tym sensie, że jej świadomość bezpowrotnie przestała istnieć.
W pierwszym przypadku gdy zmarła osoba żyje i patrzy na nas teraz, to czy sprawia jej przyjemność i satysfakcję fakt, że widzi jak tyle osób płacze ? Jak się smucą? Jak rozpaczają? Jest wówczas tej osobie patrzącej na nas z wieczności - z tym dobrze? To dla niej właśnie to robimy ? Żeby jej dobrze zrobić ?
A może płaczemy i smucimy się wcale nie dla niej, tylko dla siebie, płaczemy egoistycznie nad sobą właśnie, wcale nie nad odeszłą osobą? Płaczemy bo osoba, która odeszła wiele dla nas znaczyła, była częścią naszej rzeczywistości z którą wiązaliśmy swoje uczucia i nadzieje. Teraz ta część znika i jest nam czegoś (tej części naszej rzeczywistości związanej z tymi co odeszli) najzwyczajniej brak. Płaczemy zatem nad sobą, nad własną stratą. Jest to zachowanie (w sensie naturalnym) egoistyczne.
W drugim przypadku, gdy świadomość zmarłej osoby została bezpowrotnie wytarta, dla zmarłego nie ma absolutnie żadnego znaczenia, wyrażanie smutku czy żałoby. Staje się ona (żałoba) już w sensie dosłownym postawą odniesioną do nas samych, z powodu naszej własnej straty.
Tak więc na dłuższą metę (poza pierwszym odruchem) przeżywać żałobę możemy na dwa sposoby. Jako własną stratę - egoistyczna żałość straty czegoś co było dla nas cenne. Jako postawę uszlachetniającą nas - gest społeczny podyktowany przekazem medialnym. Coś jak udział w Orkiestrze zakupów sprzętu dla państwowej służby zdrowia.
Abstrahujmy na chwilę od wszechogarniającego medialnego zalecenia by poprzez żałobę oddać zmarłym co należne (cóż za absurd). Spróbujmy rzeczy ryzykownej i wyobrażenia sobie, że wchodzimy w ich buty. Tam, gdzieś, w niebiesiech jesteśmy. Patrzymy tu na dół. Na to cośmy robili, jak żyli, na to co robią teraz nasi bliscy, współobywatele, inni ludzie.
Czego byśmy mogli oczekiwać? Radości i pomyślności tych, których kochamy. Pracy nad tymi wartościami, którym poświęcaliśmy swoje życie. Wiary w to, że istniejemy i istnieje wieczność, która powinna być brana pod uwagę przy wszystkich decyzjach doczesnych. Pokoju w sercach wszystkich bliskich nam ludzi. Nieustannego dążenia do prawdy, którą my teraz już znamy. I nade wszystko raz jeszcze - świadomości, że wieczność czeka - czas ucieka.
Media tymczasem zdają się nam podpowiadać szeptem na lewe ucho, że zrealizujemy wolę zmarłych płacząc przez tydzień. Tym samym zrealizujemy bardziej siebie jako ludzi. Potem będziemy mogli odetchnąć po spełnieniu ciężkiego obowiązku i wrócić do chlewa, który już już - czeka na nas w ekranie telewizyjnym by ponownie znaleźć poczesne miejsce w naszej świadomości



Komentarze
Pokaż komentarze (4)