289 obserwujących
1723 notki
13872k odsłony
  1984   0

Chcesz, masz :)

Początki osadnictwa to trzebienie lasów (gospodarka żarowa, wycinanie „zakrzosów”), w późniejszym okresie następuje planowy rozwój miejscowości pod kierunkiem zasadźców. Tartaki na pograniczu Buczkowic i Rybarzowic wskazują na sposób pozyskiwania gruntów ornych w tych miejscowościach. Planowe zakładanie wsi potwierdzają również najstarsze, murowane budynki mieszkalne, mające zdecydowanie inny charakter niż pozostała zabudowa drewniana. Zidentyfikowano dwa takie siedliska, po jednym w każdej wsi.
Osady poniżej umownej granicy, która stanowi poziomica 500 m npm, są wcześniejsze od samotniczych w  wyższych partiach doliny. Fakt ten znajduje potwierdzenie w klasyfikacji typów planów wsi wg Zaborskiego[9]. Mapa występowania typów wsi na terenie Polski na początku XIX w. wskazuje na charakterystyczną dla Beskidu Zachodniego łańcuchówkę, natomiast na początku XX w. stwierdza już Zaborski istnienie dużej ilości osiedli samotniczych.

C. Inne

Na początku XX w. rozpoczyna się także rozwój budownictwa mieszkalnego o innym niż dotychczas charakterze, niezwiązanego bezpośrednio (lub nie całkowicie)  z gospodarką wiejską. Pierwszy typ, którego pozostałości napotykamy w Buczkowicach i Szczyrku, to drewniane budynki wielorodzinne, przeznaczone dla mieszkańców nie związanych z pracą na roli. Powstały raczej jako mieszkania do wynajęcia dla osób zatrudnionych poza rolnictwem. Typ drugi to budownictwo powstające pod wpływem wzrostu zapotrzebowania na usługi dla rozwijającej się turystyki, charakterystyczne dla Szczyrku, który staje się w owym czasie popularną miejscowością wypoczynkową. Już pod koniec XIX w., w rejonie ujścia Biłej do Żylicy, powstaje pierwszy zespół dużych, drewnianych pensjonatów („Maria” I, II, II – 1890 rok). Zmienia się także charakter zabudowy, w miejscu typowych zagród wiejskich powstają budynki przystosowane dla potrzeb letników. Wkrótce ten rodzaj budownictwa zmieni zupełnie pierwotny charakter osad w dolinie górnego odcinka Żylicy[10].



[1] Franciszek Piaścik: Osadnictwo w puszczy Kurpiowskiej. Warszawa 1939
[2] Gerard Ciołek: Regionalizm w budownictwie wiejskim w Polsce. Kraków 1984, str.65
[3] Ibidem str. 66
[4] Bogdan Zaborski: O kształtach wsi w Polsce i ich rozmieszczeniu. Kraków 1923, str.23
[5] Gerard Ciołek, op. cit. , str.70, por. E. Kubica: Studia nad architekturą drewnianą Beskidu Śląskiego, tom I i II, maszynopis, WA Politechniki Śląskiej 1983
[6]Ewa Kubica, op. cit. , str.27
[7] Gerard Ciołek, op. cit. , str. 74
[8] Gerard Ciołek, op. cit. , tom II, str. 96. Regiony osadnictwa
[9] Bogdan Zaborski,  op. cit. ,  Typy planów wsi na początku XIX i XX wieku- mapy występowania
[10] Ewa Kubica, op. cit., str. 9-11

Lubię to! Skomentuj17 Napisz notkę Zgłoś nadużycie

Więcej na ten temat

Komentarze

Inne tematy w dziale Rozmaitości