Szpargały
Świat przedwojenny przeobraża się na naszych oczach w legendę, dla jednych przetkaną światłem i barwą, dla innych – wrażliwych na propagandę – pełną cieni. Edward hrabia Raczyński, 1991
18 obserwujących
264 notki
62k odsłony
  102   0

Śląskie Kopalnie i Cynkownie SA

   W dniu 28 września 1853 r. Guido Henckel von Donnersmarck przekazał swoje kopalnie i huty (w Chropaczowie, Świętochłowicach i Lipinach) Śląskiej Spółce Akcyjnej dla Hut Cynkowych i Górnictwa, którą założył z udziałem kapitałów francuskich oraz belgijskich. Von Donnersmarck był prezesem Spółki do swojej śmierci  w 1 916 r.  W  1853 r.  Spółka  posiadała  kapitał  w  wysokości   5 000 000 talarów, który w następnych latach powiększała. Spółka nabyła początkowo kopalnię galmanu „Theresa” i połowę udziałów kopalni „Apfel” koło Bytomia oraz huty cynku „Paulus” koło Katowic i „Thurzo” w Kochłowicach, a ponadto wydzierżawiła dalsze zakłady w Rudzie, Mysłowicach i Katowicach. W latach 1855-1860 Spółka skoncentrowała swoją działalność w rejonie Lipin i Świętochłowic, gdzie nabyła udziały m.in. w kopalniach „Matylda”, „Król Saul”, „Quintoforro” i „Franciszek” oraz w nieeksploatowanych polach górniczych „Merkury” i „Paryż”, a ponadto zakupiła huty cynku „Gabor” i „Constatia” w Lipinach, założone przez von Donnersmarcków w latach 1847 i 1852. Huty te posiadały łącznie około 60 pieców do wytapiania cynku. Spółka zbudowała przy nich już w latach 50. XIX w. 4 dalsze huty po 20 pieców oraz nowoczesną walcownię blachy cynkowej, największą w owym czasie w Europie. Kombinat ten nazwano „Silesia”. Spółka była ponadto właścicielem kopalni „Ludwigsglück” i „Andaluzja” (która powstała z połączenia w okresie od 4 czerwca do 21 lipca 1903 r. pól górniczych: „Andalusien”, „Rest Phoenix”, „Rest Oppurg” i „Kronprinzess”, nadanych w latach 1873-1880).

   Po traktacie wersalskim majątek Spółki podzielono między Niemcy i Polskę. Część polska została ukonstytuowana według prawa polskiego oraz kontynuowała działalność pod poprzednią nazwą. Miała siedzibę w Katowicach przy ul. Piłsudskiego 31. Z części należącej do Niemiec utworzono w dniu 16 listopada 1921 r. Spółkę „Schlesische Bergwerk und Hütten A.G. Schlesag” z siedzibą w Bytomiu.

   Polska Spółka notowana była na giełdach w Krakowie, Berlinie, Brukseli i Paryżu. Kapitał Spółki wyniósł w 1914 r. 27 279 000 marek, w 1921 r. – 60 000 000 mkp, a w 1937 r. – 46 000 000 zł. Ten ostatni, z emisji w dniu 10 listopada, stanowiło 406 000 akcji zwykłych, 4000 akcji z literą „B” oraz 50 000 akcji uprzywilejowanych, wszystkie po 100 zł wartości nominalnej. Akcje z literą „B” mogły przynosić taką samą dywidendę (maksymalnie 4,5%) jak pozostałe akcje, ale ich posiadacze mogli w okresie od 1933 r. do 1952 r. albo zażądać ich wymiany na akcje zwykłe, albo odkupienia ich przez Spółkę.

   W Radzie Nadzorczej Spółki w 1936 r. zasiadali m.in.: Jacques bar. de Neuflieze (prezes), Armand Fleury, Michał hr. Komorowski, Guidotto ks. von Donnersmarck, Kraft hr. Henckel von Donnersmarck, dr Richard Merton, Roman hr. Potocki, Leopold bar. Kronenberg i inni. Zarząd w tym czasie tworzyli: Vasco d‘Ornellas, Alfons Poklewski-Koziełł i Eugeniusz Górkiewicz.

imageAkcja zasadnicza Śląskich Kopalń i Cynkowni SA o nominale 100 zł emisji z 1924 r. 

imageAkcja uprzywilejowana Śląskich Kopalń i Cynkowni SA o nominale 100 zł z 1924 r. 

imageAkcja zasadnicza Śląskich Kopalń i Cynkowni SA o nominale 100 zł z 1937 r. 


Źródła:

Księga informacyjno-adresowa polskiej części Śląska Opolskiego. Red. E. Romer. Atlas, Lwów 1922.

Schlesische AG für Bergbau und Zinkhttenbetrieb zu Lipine 1853-1913, Katowice 1913.

Wilczek M.T.: Papiery wartościowe przemysłowych spółek akcyjnych dwudziestolecia międzywojennego. Wybór, UE Katowice 2016.

www.bankowa.pl


Lubię to! Skomentuj1 Napisz notkę Zgłoś nadużycie

Więcej na ten temat

Komentarze

Inne tematy w dziale Gospodarka