lestat
Za nic bym nie chciał, aby uważano mnie za człowieka poważnego, bo w obecności poważnych ludzi dzieci bawią się bez wigoru i radości, kobiety przestają być zalotne, maski zdejmują w ich obecności tylko ludzie smutni.A na dodatek - durnie są zawsze poważni
127 obserwujących
2642 notki
2183k odsłony
  1695   0

Victoriaschule - Gdańsk - 1 września 1939

Poczta Polska w Wolnym Mieście Gdańsku ( a nie jak się nazywa ulice lub wykuwa na pomnikach Poczta Gdańska http://lestat.salon24.pl/88935,index.html )

Westerplatteto symbole bohaterskiej walki we wrześniu 1939 roku w Gdańsku .

Victoriaschule to miejsce mało znane lub niemal zapomniane .

Budynek w stylu neorenesansowym, wzniesiony w latach 1881-1882, boczne skrzydło dobudowane w 1905, przy ulicy Kładki 24/25/26 (dawna nazwa ulicy: Holzgasse) w obrębie Starego Przedmieścia. Mieściła się tu szkoła średnia dla dziewcząt, nazwana na cześć Wiktorii, małżonki ówczesnego następcy tronu Rzeszy Fryderyka, matki cesarza Wilhelma II.

W dniach 1-15 września 1939 hitlerowcy wykorzystali gmach Victoriaschule jako przejściowe więzienie dla gdańskich Polaków. Aresztowani byli okrutnie bici i maltretowani. W wyniku bestialskiego pobicia zmarł znany działacz polski, Roman Ogryczak (Ogrydziak). Liczbę aresztantów którzy przeszli przez Victoriaschule ocenia się na ok. 3 000. Po 15 września więźniów przeniesiono do innych miejsc, głównie do koszar w Nowym Porcie lub do obozu w Stutthofie.

Kilka postaci z trzech tysięcy polskich Gdańszczan którzy trafili 1 września do Victoriaschule :

Antoni Lendzion - urodzony 10 lipca 1888 r. w Sampławie koło Lubawy. Wielokrotny poseł do gdańskiego Volkstagu jako przedstawiciel Polonii (w latach 1928-1930, 1931-1933 i 1935-1939). Przywódca Zjednoczenia Zawodowego Polskiego. W latach 1925-1932 redaktor pisma tego związku pod tytułem "Związkowiec". W latach 1928-1937 wiceprezes Gminy Polskiej. Od 1937 r. wiceprezes Zarządu Głównego Gmina Polska Związek Polaków i prezes Zjednoczenia Zawodowego Polskie Zrzeszenie Pracy.

Jego bezkompromisowa postawa w Volkstagu naraziła go na ataki hitlerowców, a także na szykany Komisarza Generalnego Rzeczpospolitej Polskiej, szwagra Ministra Spraw Zagranicznych Becka, Kzimierza Papee oraz jego prawej ręki radcy Ziętkiewicza. Minister Papee zakazał urzędom i formom polskim odpowiadać na listy otrzymane od Zjednoczenia Zawodowego Polskiego, na których widniał podpis Prezesa Antoniego Lendziona. W 1939 nie skorzystał z możliwości wyjazdu do Polski. Został aresztowany 1 września, wielokrotnie torturowany i zamordowany w Stutthofie 22 marca 1940 r. wraz z innymi działaczami Polonii Gdańskiej.

Bronisław Komorowski - urodzony 25 maja 1889 r. Po otrzymaniu święceń kapłańskich 29 marca 1914 r. został wikarym w Łęgowie koło Pruszcza Gdańskiego. W 1915 r. został przeniesiony do parafii św. Mikołaja w Gdańsku. Dzięki jego staraniom w 1924 r. rozpoczęła się przebudowa ujeżdżalni we Wrzeszczu na kościół pod wezwaniem Św. Stanisława, w którym koncentrowało się życie religijne polonii gdańskiej. W latach 1933-1934 był jedynym polskim radnym miejskim. Od 12 czerwca 1938 r. został wybrany trzecim prezesem Gminy Polskiej Związku Polaków.

Po wejściu Niemiec do Gdańska, aresztowany i przetrzymywany w Viktoriaschule.

"Pamietam taki wypadek: w tydzień po moim przybyciu wyprowadzono z jakiejś piwnicy księdza Komorowskiego. Gdy znalazł się na środku boiska, skopano go do nieprzytomności. Zmasakrowany, nie był podobny do człowieka. Po zanurzeniu w beczce z wodą wrzucono go ponownie do piwnicy." (wspomnienia Romana Chrzanowskiego z książki "Gdańsk 1939" - str. 71)

"Mowa polska była w Stutthofie zakazana. Pewnego dnia wydawało się jakiemuś SS-owcowi, że usłyszał ks. Rogaczewskiego mówiącego po polsku. Kazał mu za karę biegać, padać, czołgać się i wykonywać przez godzinę inne męczące ćwiczenia. Ksiądz Rogaczewski wszystko przetrzymał i co ważniejsze, spełniał te upokarzające rozkazy z wielką pogodą ducha." (wspomnienia Alfonsa Muzalewskiego z książki "Gdańsk 1939" - str. 208-209)

Zginął zamordowany w Stutthofie najprawdopodobniej 22 marca 1940 r.

Franciszek Rogaczewski - urodzony 23 grudnia 1892 r. w Lipinkach, powiat Świecie. W 1918 r. otrzymał święcenia kapłańskie w Pelplinie. Jego patriotyczna postawa spowodowała, że naraził się na szykany ówczesnego Biskupa Warmińskiego Augustyna Bludau. Ksiądz Rogaczewski został wikarym w kościele Najświętszego Serca Jezusowego we Wrzeszczu, a następnie w kościołach Św. Brygidy i Św. Józefa. Był także kapelanem kolejowym. Działał w polskich organizacjach katolickich. Prezes Centralnego Komitetu Katolików Polaków Diecezji Gdańskiej.

Wybudował polski kościół pod wezwaniem Chrystusa Króla. Budowa trwała od 1928 do 1932 r. W 1936 r. nastąpiło poświęcenie dzwonów, które wydzwaniały pierwsze takty "Bogurodzicy". Ksiądz planował zbudowanie większego kościoła i przygotował w tym celu duży kamień węgielny. Kamień został skradziony przez Niemców i posłużył jako kamień węgielny do budowy schroniska młodzieżowego im. Paula Benecke na Biskupiej Górce (obecnie Wojewódzki Urząd Spraw Wewnętrznych).

Lubię to! Skomentuj2 Napisz notkę Zgłoś nadużycie

Więcej na ten temat

Komentarze

Inne tematy w dziale