Socjaliści na rozstaju dróg

Partia Socjalistyczna we Francji stanęła przed wyborem, którego muszą dokonać wszystkie ugrupowania w czasach postpolitycznych, czyli podjąć decyzję, w którą ze stron skręcić. Czy podążać głównym nurtem, neoliberalnym, czy pójść drogą trudniejszą i bardziej ryzykowną, ale dającą szansę na zwycięstwo. Czyli czy skręcić w prawo, czy w lewo.

Na francuskiej lewicy trwa batalia o nowego lidera, a zarazem o nową doktrynę. Wybór wymaga podjęcia decyzji właśnie dotyczącej skrętu. Egalitaryzm czy elitaryzm. Socjalizm czy liberalizm. Idee przemienienia Partii Socjalistycznej w lewicę „trzeciej drogi” reprezentuje Segolene Royal, która przegrała w 2007 roku wybory prezydenckie z Nicolasem Sarkozy, zaś zwrot ku tradycyjnie socjalistycznym hasłom głosi Martine Aubry, która jest córką Jacques’a Delorsa – byłego przewodniczącego Komisji Europejskiej.

Segolene Royal, biorąc udział w kampanii prezydenckiej rok temu, głosiła hasła neoliberalne, co spowodowało, że od Nicolasa Sarkozy’ego niczym na polu gospodarczym się nie różniła, więc brak antagonizujących się poglądów i oglądów na sprawy gospodarcze, brak realnego sporu spowodował brak realnego wyboru, ponieważ wyborcy zdecydowali się na kandydata fajniejszego – mamy tutaj do czynienia z polityką, jako estetyką, nie zaś polityką, jako (tylko i wyłącznie) polityką i treścią, którą ona za sobą powinna nieść. Łączenie lewicy z neoliberalizmem i postpolityką kończy się źle, bowiem to powoduje brak alternatywy, co może wydać się społeczeństwu po pewnym czasie irytujące, coś takiego zaobserwować można było w Polsce w latach 1989-2005 oraz w Wielkiej Brytanii na przełomie XX i XXI wieku.

W pierwszym przypadku, to polityka Leszka Millera, dbającego tylko o szybki rozwój gospodarki, a już nie o to, by owoce z tego rozwoju zostały skonsumowane przez większość społeczeństwa. Dzisiaj SLD znajduje się na marginesie i zdecydowało się na powrót do lewicowych haseł. Przypadek Nowej Partii Pracy jest taki sam. Po prowadzeniu polityki neoliberalnej (przez niektórych uznawanej nawet za bardziej posuniętą, niż ta premier Thatcher) stronnictwo to dołowało w sondażach, a dzisiaj – w czasach kryzysu – także wraca do lewicowych idei (bardziej umiejętnie, niżeli robią to ludzie SLD), co odzwierciedla się w sondażach. Warto wziąć również przykład ze zwycięstwa Baracka Obamy, którego kryzys ośmielił, by głosić hasła socjaldemokratyczne. Obama został prezydentem po porażce George’a Busha oraz Billa Clintona, który sprowadził Partię Demokratyczną na drogę centrystyczną.

Ostatnią już kwestią głównonurtowości lewicy jest ta możliwa irytacja społeczeństwa, o której wspomniałem wcześniej. Otóż w czasach kryzysu ważne jest, by lewica nie decydowała się na skręt w prawo, co równoznaczne jest z przyjęciem doktryny neoliberalnej. Kryzys finansowy, czyli kryzys kapitalizmu, jest szansą dla socjalistycznej lewicy, ponieważ socjaldemokratyczne idee trafiają wtedy do społeczeństwa, które dotknięte jest tym kryzysem. Brak takiej gospodarczej polityki spowoduje powstanie (lub wypłynięcie już istniejącej) formacji, która głosić będzie hasła demagogiczne, będące jedyną alternatywą wobec neoliberalizmu. A wzrost popularności takiej formacji populistycznej we Francji możemy zaobserwować już od roku. Chodzi o Radykalną Ligę Komunistyczną z charyzmatycznym liderem Olivierem Besancenotem, który ostatnio bryluje we francuskich mediach. Według społeczeństwa został uznany za najskuteczniejszego oponenta Nicolasa Sarkozy’ego.

Przed Partią Socjalistyczną decyzja, która zaważy na jej późniejszym losie. Biorąc pod uwagę przegraną Royal w wyborach prezydenckich i przegraną na całym świecie ideę centrolewicowości, to jedyną dobrą decyzją jest skręt w lewo.