Wywiad z Michałem Syską

Już od dłuższego czasu w mediach trąbi się o braku liderów wśród młodej lewicy. Spoglądając tylko na Napieralskiego i Olejniczaka, rzeczywiście można mieć takie wrażenie. Zamiast bezmyślnie powtarzać tę tezę warto rozejrzeć się na lewej stronie sceny politycznej – bez trudu znajdziemy tam ludzi młodych i wykształconych, którzy nie są „nosicielami teczek”. Dzisiaj zamieszczam właśnie wywiad z taką osobą - Michałem Syską, czyli wiceprzewodniczącym Socjaldemokracji Polskiej, wicedyrektorem Ośrodka Myśli Społecznej im. Ferdynanda Lassalle’a oraz członkiem zespołu „Krytyki Politycznej”.

Bisior: Czemu nie zdecydował się Pan na kandydowanie, mimo poparcia ze strony
Stowarzyszenia Młoda Socjaldemokracja, na stanowisko przewodniczącego SDPL?

Michał Syska: Poparcie młodzieżówki SDPL jest dla mnie niezwykle miłą deklaracją. Tym bardziej, że  cenię wiele działaczek i działaczy SMS za ich ideowość i zaangażowanie. Organizują pikiety i protesty w obronie pracowników nielegalnie wyrzucanych z pracy, mniejszości seksualnych, demonstrują przeciwko instalacji tarczy antyrakietowej w Polsce. Ponadto angażują się w debaty, są aktywni m.in. w wielu Klubach Krytyki Politycznej.

Nie przekonali mnie jednak do startowania w wyborach na szefa SDPL. Uważam, że lider partii to powinna być osoba o bogatym dorobku i doświadczeniu zawodowym, społecznym, naukowym. Ja jestem dopiero na początku drogi. Jest jeszcze sporo książek, które powinienem przeczytać; sporo rzeczy, które powinienem zrobić; wielu ludzi, których powinienem spotkać i porozmawiać. 

  
Bisior: Co rozumie Pan przez pojęcie „lewicowości"?

Michał Syska: Lewicowość to moralny sprzeciw wobec niesprawiedliwości społecznej. To także krytyczna analiza rzeczywistości i racjonalny program jej przebudowy.

Bisior: Jest Pan współtwórcą Ośrodka Myśli Społecznej im. Ferdynanda
Lassalle'a, czyli centrolewicowego „think-tanku". Czy nie uważa Pan, że
taka głównonurtowość lewicy spisuje ją na straty? Jakie są cele Pańskiego
Ośrodka w takim razie?

Michał Syska: OMS im. Lassalle'a to stowarzyszenie, które stara się być namiastką lewicowego think-tanka. W ciągu czterech lat istnienia zorganizowaliśmy kilkanaście debat i konferencji, wydaliśmy książkę, organizujemy cykliczną Akademię Młodej Lewicy - szkołę dla młodych aktywistów z całej Polski. Ośrodek powstał z inicjatywy środowiska wrocławskiego, w stolicy Dolnego Śląska ma swoją siedzibę. A że właśnie z Wrocławia pochodził (i tu spoczywa na Cmentarzu Żydowskim) Ferdynand Lassalle, twórca pierwszej partii robotniczej, prekursorki SPD, nie powinno dziwić, dlaczego właśnie tę postać wybraliśmy na patrona naszego przedsięwzięcia. Więcej o działalności Ośrodka można dowiedzieć się z witryny www.lassalle.org.pl

Bisior: Jaka, według Pana, jest rola środowiska „Krytyki Politycznej" w
budowaniu nowoczesnej lewicy w Polsce?

Michał Syska: Niezmiernie ważną. "Krytyce Politycznej" udało się w krótkim czasie przełamać hegemonię prawicy w debacie publicznym. Obok języka konserwatywnego i liberalnego pojawił się język lewicowy. "KP" zrobiła duży ferment w kulturze, to za sprawą naszego środowiska dyskutuje się o zaangażowanym teatrze i zaangażowanej literaturze czy sztukach audiowizualnych. Mało tego: polityczny teatr czy polityczna literatura są w natarciu. Te zmiany oczywiście bezpośrednio nie przekładają się na to, że w Polsce istnieje lewicowa partia ciesząca się poparciem 45 proc. wyborców. Nie przekładają się na razie (czego nie rozumieją krytycy "KP"), ale w dłuższej perspektywie stworzą miejsce dla nowej formacji lewicowej.  

Bisior: Jakie autorytety powinna mieć dzisiejsza lewica?

Michał Syska: Myślenie lewicowe to myślenie krytyczne, a więc podważające instytucję autorytetu. Ale oczywiście polityka to także świat symboli. Lewica powinna przypominać o swoich bogatych tradycjach np. tradycji PPS i ludziach z tą tradycją związanych. "Krytyka Polityczna" wydaje klasyczne książki Brzozowskiego, Boya, Krzywickiej. Ośrodek im. Lassalle'a wydał książkę ku czci Jana Józefa Lipskiego. 

Bisior: Jaka będzie przyszłość lewicy w Polsce i Europie? Jakiego typu
działania lewica winna podjąć, by ta przyszłość była jak najlepsza?

Michał Syska: Lewica w Europie jest od kilkunastu lat w kryzysie. Radykalna lewica systematycznie traci wpływ na realną politykę, partie tego nurtu słabną na arenie wyborczej. Socjaldemokracja uwikłała się w "Trzecie Drogi" i "Nowe Środki", kapitulując przed neoliberalizmem i oddając pole oraz część elektoratu populistyczno-nacjonalistycznej prawicy. Być może kryzys finansowy i związana z nim porażka neoliberałów da wiatr w żagle lewicy. Wielu ludzi lewicy zainspirowało zwycięstwo Obamy, a zwłaszcza fakt mobilizacji wyborczej amerykańskiej klasy pracującej. Na początku grudnia uczestniczyłem w kongresie Partii Europejskich Socjalistów w Madrycie, gdzie panowała atmosfera optymizmu. Rok temu byłem na kongresie Partii Europejskiej Lewicy. Tam też wyczuwało się olbrzymią nadzieję. Lewica musi zanegować logikę neoliberalizmu, wzmocnić społeczną kontrolę na procesami gospodarczymi, budować ponadnarodowe instytucje. Jeśli nie teraz, to kiedy?