Idzie bieda ?

Na początku postawię tezę systemową: idzie bieda, ale nie taka zwykła bieda powodowana jakimś przypadkowym zbiegiem okoliczności. Już pewien czas temu pojawiła się w publicystyce teza sygnalizująca, że pokolenia dzieci będą żyły gorzej niż rodzice. I na naszych oczach teza ta znajduje potwierdzenie w postaci poszerzenia się zakresu tych zjawisk. Mówiąc krótko a dosadnie, przyjdzie kolejnym pokoleniom zapłacić za systemowe wybryki liberalizmu, porzucić konsumpcjonizm i powrócić do realiów.

Środowiska lew-lib nie są zdolne do wlaściwej interpretacji rzeczywistości, z uwagi na ubogi zestaw narzędzi inteletualnych, na co wskazał Jonathan Haidt. Stąd  biorą się mimowolnie śmieszne dywagacje niektórych komisarzy europejskich o "zagłodzeniu Polski". Oni nie są zdolni do przewidzenia, że sami padną ofiarą rysującej się na horyzoncie biedy.

Wszelkie prognozy wskazują, że czekają nas trudne czasy, a w takich czasach trudno będzie o finansowanie ideologicznych lewackich fanaberii takich jak LGBT czy promocja homoseksualizmu. Trudno byłoby oczekiwać, że te środowiska właściwie rozpoznają rzeczywistość i dobrowolnie dokonają modyfikacji swojej polityki. Więc zmusi ich do tego rzeczywistość, która nie toleruje zbyt daleko posuniętej głupoty i wredoty. Ludzie bedą musieli zająć się realnymi, a nie wydumanymi problemami.

I w ten właśnie sposób do głosu dojdą idee konserwatywne, bo konserwatyzm dysponuje większą (6:3) liczbą modułów moralnych.Ale nie należy też oczekiwać, że upadek dotychczasowego trybu życia zostanie przyjęty z entuzjazmem przez środowiska niechętne liberalizmowi, a reprezentujące opcję konserwatywną.

Przyjrzyjmy się bliżej mechanizmom, które do tego doprowadzą.

Czy piramida finansowa może działać na dłuższą metę ?

Wydaje mi się, że nie, bo zjawiska są nieprzewidywalne i trzeba liczyć się z zakłóceniami. A dopływ środków i zasobów jest ograniczony.

A taką piramidą finansową jest liberalny system konsumpcjonistyczny,  który nie jest oparty na równowadze między realnymi potrzebami, możliwościami produkcyjnymi i zasobami. W tym systemie  to sektor bankowy czuwa, żeby system był w nieustannej nierównowadze napędzającej wzrost i kreującej podaż pieniądza i sztuczny popyt poprzez agresywny marketing i reklamę.

W kapitalizmie były dość trwałe punkty orientacyjne, był naturalny popyt, była naturalna reakcja w postaci podaży, choć tu zdarzały się błędy kapialistów w ocenie pojemności rynku, a co za tym idzie kryzysy koniunktury. Były też dostępne, co jest najważniejsze, zasoby kapitału spolecznego. Rozwój był dość powolny, ale w epoce obfitych petrodolarów banksterzy wpadli na pomysł podkręcenia systemu. Przy pomocy sztucznej kreacji pieniądza i agresywnego marketingu i reklamy poddano system gospodarczy transformacji konsumpcjonistycznej.

Nie ma w tym systemie naturalnego, autonomicznego popytu. W kapitalizmie popyt kreowali autonomiczni klienci. Teraz klienci zniknęli, zastąpili ich sterowani marketingowo konsumenci jako kolejny rodzaj towaru, tym razem towaru służącego do wzmożonych zakupów produktów. Popyt jest kreowany, sztucznie nakręcany przez gigantyczny, agresywny marketing i reklamę i wspierany przez lewicowo-liberalną ideologię życia i użycia. Powstały, dzięki nowoczesnej technologii, gigantyczne, szybko modyfikowalne moce produkcyjne, zdolne do błyskawicznego reagowania na marketingowo wykreowany popyt.

Ale to jest typowa piramida finansowa, w sposób agresywny konsumująca dostępny jeszcze kapitał społeczny, lecz niezdolna do jego odtwarzania, nie mówiąc już o pomnażaniu.

Tak jak niektóre rodzaje żywności dostarczają żywność z pustymi kaloriami lub szkodliwymi substancjami, tak system konsumpcjonistyczny zużywa środki i kapitał społeczny z jednej strony, a z drugiej wytwarza puste i zbędne przedmioty, oraz puste i szkodliwe idee, nie przyczyniające się do spójności społecznej, lecz atomizujące społeczeństwo.

System ten jest więc strukturalnie wadliwy i z wyraźnie rysującym się horyzontem czasowym. Przyjęty model gospodarczy opiera się na idei ciągłego i przyśpieszającego wzrostu i na ignorowaniu kosztów społecznych tego wzrostu, co w pewnym momencie doprowadzić musi do załamania wzrostu.

System podatny jest na rozmaite zakłócenia, których nie mogą zlikwidować działania oddolne i wystarczą jakieś pojedyńcze a nieoczekiwane bodźce by go wytrącić z chwiejnej równowagi, a wtedy niezbędna jest interwencja odgórna w skali całego systemu, żeby uniknąć globalnej katastrofy, tak jak uczyniono w r. 2008 pompująć do sektora bankowego biliony dolarów, żeby zachować ciągłość procesów gospodarczych lub jak to czyniono w trakcie pandemii chroniąc biznes i miejsca pracy przy pomocy ochronnych tarcz. Z tzw. wolnym rynkiem nie ma to nic wspólnego i należy porzucić tego rodzaju mity. Gdzie jest tu miejsce na jakiś wolny rynek ? Co najwyżej, bardzo ograniczone.

Teraz, w związku z agresją Rosji na Ukrainę grożą  podobne zakłócenia i tu niezbędne są interwencje rządu, by zachować ciągłość gospodarowania.

Ale wszystkie te wydarzenia potwierdzają moje od paru lat stawiane tezy, że system konsumpcjonistyczny jest nie do utrzymania i trzeba liczyć się z jego redukcją. Zmiany w tym kierunku mogą iść dwoma torami: mogą to być zmiany chaotyczne, spontaniczne,  takie właśnie jak pandemia czy wojna lub zmiany sterowane przez rząd. Ale jestem ciekaw czy w sferach gospodarczych i politycznych istnieje świadomość, że nie mamy do czynienia tylko z przypadkowymi zakłóceniami gospodarczymi, lecz z systemową niewydolnością prowadzącą do rozpadu systemu konsumpcjonistycznego.

Trzeba więc albo demontować system świadomie, albo liczyć się ze zmianami zachodzącymi chaotycznie i bez planu. Żeby przeciwdziałać chaotycznym zmianom niezbędny jest sprawny i przewidujacy rzad, który będzi interweniował systematycznie i celowo, tak jak działo się to w przypadku tarcz. Ale zmiany zmierzające do redukcji systemu nie mogą być bezbolesne i mogą wywoływać polityczne skutki.

Patrząc systemowo, trzeba przyznać, że decyzja sprzed kulkudziesięciu lat zastąpienia kapitalizmu konsumpcjonizmem była dowodem sporej kreatywności intelektualnej .Jednakżę kreatywność ta ograniczona była do sfery finansowej i po pewnym czasie, okazało się, że, niezbalansowana przez inne czynniki systemowe, wywołuje skutki społecznie szkodliwe i musi upaść. W ten sposób dojść musi do naturalnego resetu i dostosowania się systemu ideowo-politycznego do realiów społecznych.

Czytam artykuł w tygodniku Do Rzeczy pod symptomatycznym tytułem "Idzie bieda" na temat skutków wzrosu cen: kłopotów branży turystycznej w związku z rosnącymi kosztami życia i ograniczeniem wydatków przez klientów, drogim węglu i wzrastających cenach drewna i popularnośći leśnego chrustu. Z kolei drogie paliwo zwiększa koszt dojazdu do pracy i pojawiają się nowe formuły korzystania z prywatnych samochodów w postaci car sharingu lub przesiadka na rower. Zmieniają się też wskutek wzrostu cen żywności sposoby żywienia się. Jak widzimy skala zmian jest szeroka i  nie są to zmiany przemijające.

A tymczasem gimbaza zyje wyobrażeniami z w. XIX i podobno smieje się z ludzi zbierających chrust w lesie. Ja wprawdzie tego nie przewidywałem, ale sobie przypominam, jak  ze 30 lat temu zrobiłem coś podobnego. Rodzice mieli piękną działkę za miastem i przechadzając się po pobliskich laskach i zagajnikach dostrzegłem wszędzie sporo gałęzi i innego chrustu, który poukladałem w sterty, a następnie załadowałem do samochodu i przewiozłem na działkę. A niby dlaczego miałby się marnować? Podobne przemiany czekają nas jeżeli chodzi o wykorzystanie wody w domu, która jest bezmyślnie marnowana. Właśnie przyszła pora na wymuszone systemowo zmiany. Warto tę konieczność zmiany skonceptualizować i nie robić z siebie idioty.