Miliardy złotych uciekają przez palce polskim firmom. Problem jest głębszy

Z tego artykułu dowiesz się:

• Ile polska gospodarka traci przez brak zaufania między firmami
• Dlaczego przedsiębiorcy boją się nowych kontrahentów
• Jak problem uderza w sektor MŚP
• Dlaczego bilionowe inwestycje mogą ominąć część polskich firm
• Co według ekspertów najbardziej blokuje współpracę biznesową

Brak zaufania między firmami kosztuje Polskę prawie bilion złotych

Polska gospodarka może stracić ogromną szansę na rozwój. Rząd planuje inwestycje warte nawet bilion złotych w energetykę, infrastrukturę i zbrojenia, ale przedsiębiorcy alarmują, że realizację tych planów blokuje coś znacznie trudniejszego do naprawienia niż brak pieniędzy — brak zaufania między firmami.

Z najnowszego raportu Krajowego Rejestru Długów „Kapitał społeczny i zaufanie w polskim biznesie” wynika, że polska gospodarka traci przez to aż 974 mld zł rocznie.

Zobacz takżeZ orzełkiem na piersi pobił rekord Polski. Niezwykły wyczyn posła [ROZMOWA]

Firmy wolą nie ryzykować współpracy

Autorzy raportu wskazują, że ponad połowa przedsiębiorców rezygnuje z części transakcji nie dlatego, że są nieopłacalne, ale dlatego, że nie ufa potencjalnym partnerom biznesowym.

Aż 84,8 proc. ankietowanych uważa, że w biznesie trzeba stale uważać, aby nie zostać oszukanym. To wyraźny wzrost względem sytuacji sprzed dekady.

W praktyce oznacza to, że wiele firm zamyka się na nowych kontrahentów i współpracuje wyłącznie ze sprawdzonymi partnerami. Problem dotyka szczególnie dużych projektów wymagających budowania szerokich konsorcjów i wieloletnich łańcuchów dostaw.

– Firmy nie ufają bardziej niż kiedyś. Po prostu nauczyły się lepiej zarządzać nieufnością. Otaczają się procedurami, zabezpieczeniami i dodatkowymi gwarancjami – podkreśla Adam Łącki, prezes Krajowego Rejestru Długów.

Bilionowe inwestycje mogą ominąć polskie firmy

Rząd zapowiada, że chce, aby większość planowanych inwestycji trafiła do polskich przedsiębiorstw, w tym sektora MŚP. Problem w tym, że bez współpracy między firmami realizacja takich projektów może okazać się znacznie trudniejsza.

Raport pokazuje, że 68 proc. przedsiębiorców uważa, iż partnerzy biznesowi grają fair tylko wtedy, gdy mają wspólny interes. Z kolei ponad 60 proc. zakłada, że kontrahent wykorzysta lukę w umowie, jeśli pojawi się taka możliwość.

To poważny problem szczególnie dla branż związanych z energetyką, obronnością czy infrastrukturą, gdzie realizacja kontraktów wymaga współpracy wielu podmiotów przez lata.

Małe firmy mają najtrudniej

Najbardziej na deficycie zaufania cierpią małe i średnie przedsiębiorstwa. Nawet uczciwe firmy często są traktowane jak potencjalne ryzyko tylko dlatego, że nie mają rozpoznawalnej marki lub historii współpracy.

Według raportu aż 46,2 proc. MŚP spotkało się z sytuacją, w której wymagano od nich dodatkowych zabezpieczeń wyłącznie z powodu braku rozpoznawalności.

Autorzy raportu mówią wręcz o „paradoksie uczciwości” — mechanizmy mające chronić rynek przed nierzetelnymi firmami coraz częściej uderzają także w nowych i uczciwych przedsiębiorców.

Zobacz takżeEkstradycja prawie niemożliwa. Ziobro nie jest poszukiwany międzynarodowo

Problemem staje się mentalność przedsiębiorców

Raport wskazuje, że największa nieufność występuje wśród najbardziej doświadczonych przedsiębiorców. Aż 87 proc. właścicieli firm po 60. roku życia uważa, że w biznesie trzeba stale uważać na próbę oszustwa.

Eksperci zwracają uwagę, że doświadczenie wielu przedsiębiorców nie buduje dziś większego poczucia bezpieczeństwa, lecz raczej przekonanie, że ryzyko nieuczciwości jest stałym elementem prowadzenia biznesu w Polsce.

Zdaniem autorów raportu bez poprawy kultury współpracy i większej przewidywalności rynku trudno będzie w pełni wykorzystać historyczną falę inwestycji planowanych w Polsce.

Tomasz Wypych 

Zdjęcie ilustracyjne, źródło: Canva