Druga fala egipskiej rewolucji

Geneza

Bezpośrednią przyczyną protestów była ogłoszona przed  tygodniem kontrowersyjna decyzja egipskiego rządu tymczasowego w sprawie projektu konstytucji, która utrzymuje uprzywilejowaną pozycję armii. Zgodnie z przedstawioną przez wicepremiera Alego al-Silmi propozycją, armia pozostałaby niezależna od cywilnych mechanizmów kontroli, w szczególności w zakresie budżetu. Wojsko miałoby ponadto sprawować rolę „strażnika konstytucyjnej praworządności”. W praktyce, jak się obawiają przeciwnicy zapisu, może to oznaczać nadanie armii decydującego głosu w kwestiach osądu prawomocności całości przyszłego procesu legislacji i egzekucji prawa.

Demonstracje były zapowiadane już we wtorek. Ich głównym inicjatorem były partie islamistyczne, z politycznym ramieniem Bractwa Muzułmańskiego – Partią Wolności i Sprawiedliwości na czele. Mimo że inicjatywa al-Silmiego spotkała się z powszechną krytyką, obejmującą szerokie spektrum opozycji, to największą konsekwencją wykazali się właśnie islamiści, którzy zaszantażowali rząd tymczasowy masowym protestem.

W odpowiedzi na kontrowersje, wicepremier spotkał się z przedstawicielami wszystkich najważniejszych partii politycznych. Próby porozumienia nie powiodły się, większość partii pozostała przy stanowisku, że aktualny gabinet w ogóle nie powinien angażować się projekty konstytucyjnych zapisów jako, że winny one być dziełem rady konstytucyjnej powołanej przez demokratycznie wybrany parlament.

Protesty wybuchły w piątek. Demonstracje odbyły się w Kairze,  Suzie,  Aleksandrii i Asuanie. Organizowane przez islamistów demonstracje zbiegły się w czasie z zapowiadanymi wcześniej protestami aktywistów z ruchów liberalnych. W efekcie więc piątkowe wystąpienia były wyjątkowo liczne.  Trudno oszacować łączną liczbę protestujących, w samym Kairze na ulice wyszło ponad 50 tys. osób. Jak jednak podkreślają analitycy, część liberalnych środowisko zbojkotowała piątkowy protest, nie chcąc uczestniczyć w demonstracjach zdominowanych przez islamistów.