Łódź Filmowa to nie tylko słynna Filmówka, David Lynch, Camerimage (nieodżałowane) i niezliczone przeglądy najróżniejszego kina w Charliem, to także miasto, w którym w piątkowy wieczór można udać się na spotkanie w kinie z Johnem Malkovichem. Mimo niesprzyjającego losu (nie dość, że został okradziony w Pradze, to jeszcze jego samolot miał opóźnienie) John Malkovich dotarł na pokaz swojego debitutu reżyserskiego „Tancerz”, żeby powiedzieć kilka słów publiczności. W musztardowej marynarce, luźnych dżinsach i trampkach opowiedział o trudach reżyserii i o swoim nowym spektaklu, który dziś nieliczni mają szczęście oglądać w łódzkim teatrze Jaracza. Już sama możliwość posłuchania Malkovicha na żywo byłaby prawdziwą gratką, okazało się jednak, że prawdziwa uczta miała dopiero się zacząć wraz z pokazem jego filmu.
Muszę ze wstydem przyznać się do kompletnej ignorancji – niewiele słyszałam o debiucie reżyserskim Malkovicha. Jakakolwiek była tego przyczyna, zaczynałam oglądać „Tancerza” z zupełnie świeżym umysłem i spojrzeniem, nie przeczytałam recenzji, właściwie poza tym, że odtwórcą głównej roli jest Javier Bardem, nie wiedziałam praktycznie nic. Film mnie zaskoczył. Nie wiem dlaczego, ale po tytule spodziewałam się dramatu, filmu obyczajowego, surrealistycznego i cynicznego. Tymczasem „Tancerz” to kawał solidnego kina politycznego, z elementami dramatu i thrillera. Rzecz dzieje się w Ameryce Łacińskiej (ponieważ wspomniany jest prezydent Calderon, rozumiem, że chodzi o Meksyk), w stolicy zaczynają się dziać niepokojące rzeczy. Najpierw ktoś wiesza na latarniach martwe psy i dołącza do nich manifesty chwalące tajemniczego Esequiela, niedługo po tym mają miejsce eksplozje bomb, porwania i brutalne morderstwa. Wszystkie te wydarzenia łączy Esequiel. Jeden z poruczników policji (Javier Bardem) zaczyna prowadzić w tej sprawie śledztwo, na początku błądząc po omacku, ale powoli dopasowując kolejne elementy układanki zaczyna rozumieć kto stoi za terrorem i jak go znaleźć. Postać świetnie grana przez Bardema nie jest jednoznaczna – nie utożsamia się z rewolucjonistami, bo uważa, że nie tędy droga, ale nie stoi też po stronie państwa, które uważa za skorumpowane i zepsute. Porucznik służy tylko i wyłącznie prawu – i mimo całej banalności tego stwierdzenia w jego przypadku faktycznie tak jest.
John Malkovich jako reżyser zaserwował widzowi nie tylko porcję świetnego kina, ale również ciekawy obraz rewolucji latynoamerykańskiej. To obraz odległy od stylu naiwnych filmów gloryfikujących Che, to raczej surowe i przejmujące ukazanie buntu i mechanizmów nim rządzących. Widz ogląda rewolucję (która nie wybucha spektakularnie, ale porusza się małymi krokami) z perspektywy policjanta walczącego z nią, ale nie do końca ją odrzucającego. Bardzo ciekawa perspektywa i bardzo ciekawe ujęcie rzeczywistości latynoamerykańskiej.
John Malkovich mówił wczoraj o tym, że zrealizowanie tego filmu zajęło mu 8 lat i że pewnie nieprędko wróci do pracy reżysera. Miejmy jednak nadzieję, że kiedyś wróci, bo jakkolwiek doskonałym jest aktorem, okazuje się być również bardzo interesującym reżyserem.
Nie mogę się powstrzymać, żeby przy okazji nie polecić dwóch moich ulubionych filmów z Malkovichem jako aktorem: „Tajne przez poufne” braci Coen i „Hańby” na podstawie powieści Coetzee. „Tajne przez poufne” to absurdalna komedia, w której Malkovich gra sfrustrowanego i rozchwianego byłego agenta CIA, którego życie się komplikuje, kiedy CD z zapisami jego wspomnień (które planuje wydać rozgoryczony zwolnieniem z pracy) dostają się w niepowołane, dość nieudaczne ręce. Malkovich, zwłaszcza w duecie z Bradem Pittem, bawi do łez.
Drugi wspomniany przez mnie film – „Hańba” – z komedią nie ma nic wspólnego. Tym razem Malkovich gra wykładowcę uniwersyteckiego, który w rezultacie romansu ze studentką zostaje zwolniony z pracy i przeprowadza się do swojej córki na farmę. Rzecz dzieje się w Afryce Południowej i profesor trafia nagle w sam środek konfliktów na tle rasowym. Kiedy któregoś dnia trzech czarnoskórych mężczyzn atakuje ich dom, gwałcąc jego córkę i poważnie raniąc jego samego, wszystko się zmienia. Postać Malkovicha ewoluuje, fascynujące jest obserwować, jak otwiera oczy i uczy się z jednej strony pokory, a z drugiej walki. Porażający obraz, na długo zapadający w pamięć.
John Malkovich zagrał w dziesiątkach filmów, jest też producentem i reżyserem, grywa w teatrze. Wystarczą te trzy filmy przytoczone powyżej, żeby zilustrować różnorodność ról i gatunków, w jakich Malkovich jest niezrównany. I pomyśleć, że można go spotkać w piątkowy wieczór w Łodzi.
Filmografia dla zainteresowanych:
1. Tancerz / The Dancer Upstairs: http://www.imdb.com/title/tt0118926/
2. Tajne przez poufne / Burn After Reading: http://www.imdb.com/title/tt0887883/
3. Hańba / Disgrace: http://www.imdb.com/title/tt0445953/
Komentarze
Pokaż komentarze