Instytut Wolności
Bezpieczna Przyszłość dla Polski
8 obserwujących
227 notek
153k odsłony
1020 odsłon

Kryzys azowski, stan wojenny i tomos – podsumowanie wydarzeń na Ukrainie

ФОТО: Олексій Чернобай, Михайло Шаравара, Прес-центр Командування ВМС ЗС України CC BY-SA 2.0
ФОТО: Олексій Чернобай, Михайло Шаравара, Прес-центр Командування ВМС ЗС України CC BY-SA 2.0
Wykop Skomentuj2

EKSPRES UKRAIŃSKI NR XII, POD RED. ADRIANA PURZYCKIEGO - kluczowe wydarzenia znad Dniepru streszczone na dwóch stronach:

Eskalacja konfliktu na Morzu Azowskim. Jak do niej doszło?

Blokada, a następnie zajęcie ukraińskich okrętów przez Rosjan przy wejściu na Morze Azowskie, wywołało międzynarodowy kryzys i przyczyniło się do wprowadzenia stanu wojennego na Ukrainie.

Kryzysowa sytuacja na Morzu Azowskim trwa od kwietnia 2018, od kiedy Rosja utrudnia swobodę żeglugi dla statków handlowych. 

25 listopada ukraińskie małe opancerzone okręty „Berdianśk” i „Nikopol” oraz holownik „Jany Kapu” płynęły z Odessy do Mariupola przez Cieśninę Kerczeńską. Manewr przerzucenia ukraińskich statków wojskowych na Morze Azowskie został zrealizowany już uprzednio, we wrześniu 2018, gdy wpłynęły one na akwen bez przeszkód, jedynie konwojowane przez Rosjan. 

Tym razem siły rosyjskie najpierw zablokowały ukraiński konwój, a następnie statek Federacji Rosyjskiej staranował ukraiński holownik. Następnie Ukraina wysłała na pomoc dwa statki z Berdiańska, a Rosja śmigłowce Ka-52 i samoloty szturmowe Su-25. Ukraińska pomoc na Morzu Azowskim została zmuszona do odwrotu. 

Wieczorem tegoż dnia, wszystkie trzy ukraińskie statki zostały zaatakowane i przechwycone przez rosyjskie siły specjalne. 24 marynarzy trafiło do niewoli, a 6 zostało rannych. Jednostki ukraińskie wycofywały się wówczas w głąb Morza Czarnego i opuściły już 12-milową strefę przylegającego do Krymu morza terytorialnego. Była to pierwsza sytuacja w historii rosyjsko-ukraińskiego konfliktu, gdy strona rosyjska otwarcie i jawnie zastosowała siły zbrojne. 

Federalna Służba Bezpieczeństwa Federacji Rosyjskiej twierdzi, że ukraińskie statki rzekomo przekroczyły granicę Rosji i „bezprawnie wkroczyły na tymczasowo zamknięty akwen”. 

Strona ukraińska podkreśla, że informowała o przejściu ukraińskich statków z wyprzedzeniem, a Rosjanie dokonali aktu agresji i ograniczyli swobodę żeglugi, łamiąc prawo międzynarodowe i rosyjsko-ukraińską umowę o współpracy w użytkowaniu Morza Azowskiego z 2003 r. W konsekwencji Rada Najwyższa Ukrainy zdecydowała o wprowadzeniu stanu wojennego na Ukrainie z 28 listopada.

Na podstawie: Unian, Meduza

Z czym wiąże się wprowadzenie stanu wojennego na Ukrainie?

Stan wojenny to nowa sytuacja dla współczesnej Ukrainy – został on wprowadzony w historii współczesnej Ukrainy po raz pierwszy. Nie uchwalano go podczas gorącej fazy konfliktu z Rosją (aneksja Krymu i walki w obwodach donieckich i ługańskim). Wśród powodów wymieniano wtedy m.in. problem przeprowadzenia wyborów prezydenta wiosną 2014 i parlamentarnych jesienią tegoż roku (nie byłyby one możliwe podczas stanu wojennego) oraz presję partnerów międzynarodowych nakłaniających do niezaostrzania sytuacji.

Stan wojenny wprowadzono na 30 dni, ukazem prezydenta Ukrainy zatwierdzonym przez Radę Najwyższą: „w związku z kolejnym aktem zbrojnej agresji ze strony Federacji Rosyjskiej, który wydarzył się 25 listopada 2018 w okolicach Cieśniny Kerczeńskiej przeciwko okrętom Wojskowo-Morskich Sił Zbrojnych Ukrainy, który miał poważne skutki, a także innymi agresywnymi działaniami Federacji Rosyjskiej na Morzu Czarnym i Azowskim”. 

Stan wojenny wprowadzono na 46% obszaru kraju zamieszkałych przez 43% ludności, w 10 z 27 jednostek administracyjnych Ukrainy. Są to obwody graniczące z Federacją Rosyjską, Morzem Czarnym i Azowskim oraz regionem autonomicznym Mołdawii – nieuznawaną tzw. Naddniestrzańską Republiką Mołdawską. 

Prawo daje możliwość ograniczania praw obywatelskich na terenach objętych stanem wojennym dot. m.in. wolności zgromadzeń, przemieszczania się, działalności partii politycznych, konfiskacji mienia. Wprowadza się również możliwość tworzenia administracji wojskowych w wybranych jednostkach administracyjnych i zwiększenie pełnomocnictw struktur siłowych. Są to jednak instrumenty, z których władze mogą, lecz nie muszą, korzystać. 

Podczas stanu wojennego nie mogą odbywać się wybory – jednak po skróceniu okresu jego trwania do 30 dni powinien on nie przeszkadzać w organizacji planowanych wyborów prezydenckich. Stan wojenny ma planowo zakończyć się 26 grudnia 2018, a kampania wyborcza ruszyć 31 grudnia (samo głosowanie – 31 marca 2019). 

Źródła: Ustawa o prawnym porządku stanu wojennego, Ustawa zatwierdzająca Ukaz Prezydenta Ukrainy o wprowadzeniu stanu wojennego 

Szef MSZ Ukrainy: nie przedłużymy około 40 umów międzynarodowych z Rosją

„W najbliższym czasie wygaśnie około 40 umów międzynarodowych pomiędzy Ukrainą i Rosją, których nie będziemy przedłużać” – zapowiedział ukraiński minister spraw zagranicznych Pawło Klimkin, podczas programu telewizyjnego „Prawo do władzy” na antenie telewizji 1+1.

Wykop Skomentuj2
Ciekawi nas Twoje zdanie! Napisz notkę Zgłoś nadużycie

Więcej na ten temat

Salon24 news

Co o tym sądzisz?

Inne tematy w dziale Polityka