Zamykanie znacznej części polskich szkół; większość lekcji – tylko po litewsku – te zmiany przewiduje nowelizacjaustawy oświatowej podpisana przez prezydent Litwy Dalię Grybauskaite.
Ustawa wejdzie w życie 1 lipca. Zakłada, że w szkołach mniejszości narodowych na Litwie, w tym polskich, lekcje dotyczące historii Litwy, geografii Litwy, a także wiedzy o świecie w części dotyczącej Litwy, będą prowadzone w języku litewskim. W litewskim języku w całości będzie wykładany przedmiot o nazwie „podstawy wychowania patriotycznego”. Ustawa przewiduje, że od roku 2013 w szkołach litewskich i szkołach mniejszości narodowych egzamin maturalny z języka litewskiego zostanie ujednolicony.
Natomiast w ramach tzw. optymalizacji sieci szkół, w małych miejscowościach będą zamykane szkoły mniejszości narodowych, w tym szkoły polskie, i pozostawiane będą jedynie szkoły litewskie. Według społeczności polskiej na Litwie, w efekcie liczba szkół polskich na Litwie zmniejszy się o połowę: z obecnych ok. 120 szkół polskich w Wilnie i na Wileńszczyźnie pozostanie ok. 60.
Zastanawiam się - co można z tym zrobić?
Zaskarżenie ustawy do litewskiego Trybunału Konstytucyjnego? Mam nadzieję, że na Litwie mają taki organ. Zapewne jest to wykonalne, potrzebne są tylko tęgie prawnicze głowy. O korzystny wyrok nie będzie łatwo bo trybunale są przecież Litwini i istnieje ryzyko, że nie będą bezstronni. No i procedura (podobnie jak w Polsce) może być długotrwała.
Oskarżenie Litwy przed instytucjami europejskimi, albo skarga do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka? Znowu konieczne są przede wszystkim tęgie prawnicze głowy no i czas. I nie ma gwarancji, że reakcja władz litewskich na taki wyrok będzie zgodna z jego treścią.
Co pozostaje? Może czas na prywatne polskie szkolnictwo? Niestety to wymaga środków. I niestety można takiemu szkolnictwu narzucić przepisy prawa litewskiego. Zatem szkoły będą polskie, ale i tak da się tu narzucić wymogi nauczania w języku litewskim. Niemniej jest to jakieś rozwiązanie wobec wizji likwidacji polskich szkół.
Co w tej sprawie może zrobić polski rząd? To samo co do tej pory tylko intensywniej…
1.Przekazywać protesty do instytucji litewskich, grozić reperkusjami
2.Śmiało „ochrzaniać” polityków litewskich
3.Przedstawiać problem w instytucjach europejskich
4.Blokować litewskie inicjatywy na forum Europy
5.Wesprzeć prawnie litewskich Polaków (jeżeli takiej pomocy potrzebują)
6.Wesprzeć społeczność polską w organizacji polskiego szkolnictwa (także prywatnego)
7… (koncepcji na pewno może być wiele)
A generalnie – nagłaśniać, nagłaśniać i jeszcze raz nagłaśniać
Komentarze
Pokaż komentarze (8)