Komentuj, obserwuj tematy,
Załóż profil w salon24.pl Mój profil

modus in actu

To co jest, jest in actu, natomiast to, co jest inaczej niż w akcie - naprawdę nie jest.

Obserwuj Wiadomość 12 Obserwujących 596 Notki 137k Odsłon

Rozmaitości 4.05.2026, 13:29

Laboratorium jako ontologia: gdzie powstaje rzeczywistość naukowa?

1. Wprowadzenie Klasyczna ontologia lokuje rzeczywistość „na zewnątrz” poznania: nauka ma ją odkrywać i opisywać. Współczesna praktyka naukowa — zorganizowana wokół aparatury, protokołów i modeli — sugeruje jednak inne...

Rozmaitości 4.05.2026, 09:02

Prawda a symulacja: czy nauka produkuje rzeczywistość?

1. Wprowadzenie Klasyczna nauka opiera się na założeniu, że: poznanie odkrywa rzeczywistość, a prawda polega na jej adekwatnym opisie. Współczesna praktyka naukowa — oparta na modelach, symulacjach i aparaturze — prowadzi...

Rozmaitości 3.05.2026, 13:50

Reprodukcja zamiast prawdy: epistemologia operacyjna nauki

1. Wprowadzenie Klasyczna epistemologia ujmuje naukę jako dążenie do prawdy rozumianej jako zgodność poznania z rzeczywistością (adaequatio intellectus et rei). Jednak współczesna praktyka naukowa wskazuje na przesunięcie:...

Rozmaitości 3.05.2026, 10:05

Uniwersalia w nauce: od praw do reprodukcji

1. Teza W nauce uniwersalia nie funkcjonują jako byty ani czyste idee, lecz jako stabilne wzorce modelowania i pomiaru, których ważność zależy od ich reprodukcji eksperymentalnej i intersubiektywnej kontroli. 2. Trzy poziomy:...

Społeczeństwo 2.05.2026, 07:40

Case studies: prawo / ekonomia / polityka jako reprodukcja uniwersaliów

1. Prawo: „równość wobec prawa” Struktura Uniwersalium: równość Reprezentacja: przepisy antydyskryminacyjne / standard „równego traktowania” Reprodukcja: orzeczenia sądów i decyzje organów Mechanizm...

Społeczeństwo 1.05.2026, 15:26

Prawo, ekonomia, polityka jako reprodukcja uniwersaliów

1. Teza Prawo, ekonomia i polityka nie „realizują” uniwersaliów — reprodukują ich reprezentacje poprzez powtarzalne operacje, których skuteczność zależy od instytucji, procedur i praktyk podmiotów. 2. Trzy poziomy: idea...

Społeczeństwo 1.05.2026, 08:06

Semiotyka uniwersaliów: od idei do instrumentu

1. Teza Sposób rozumienia uniwersaliów determinuje sposób rozumienia znaku: od znaku jako nośnika sensu (realizm) do znaku jako narzędzia operacyjnego (nominalizm i semiotyka nowoczesna). 2. Paradygmat I: realizm idei a znak jako...

Społeczeństwo 30.04.2026, 13:50

Mechanika uniwersaliów: od idei do reprodukcji

1. Teza operacyjna Uniwersalia nie mają sprawczości same z siebie — działają wyłącznie jako powtarzalne operacje wykonywane przez podmioty w określonych praktykach. 2. Trzy poziomy funkcjonowania Aby uniknąć reifikacji,...