GOŁODNICKI
Logline: Cichy chemik z Filadelfii chce być kimś ważnym. Sowieci dają mu ważne zadanie - nosić w głowie koniec świata. Problem w tym, że w 1950 roku każdy już wie, że ktoś nosi.
To jest thriller nie o Jamesie Bondzie, tylko o księgowym apokalipsy.
AKT I: REKRUTACJA [1935-1940] - "Na korzyść mas"
Filadelfia. Wielki Kryzys. Harry Gold, 25 lat, chemik w Pennsylvania Sugar Company. Syn imigrantów, odrzucany na studiach, zakompleksiony Żyd z akcentem. Chce należeć do siatki komunistów.
Poznaje Toma Blacka, kolegę z laboratorium, komunistę. Black mówi: "Masz dostęp do formuł, których nie mają w Rosji. To nie kradzież, to sprawiedliwość dla mas".
Listopad 1935. Do gry wchodzi Jacob Golos - Zwuk. Właściciel World Tourists. Niski, chory na serce, charyzmatyczny. Nie wygląda jak szpieg, wygląda jak księgowy biura podróży. I tym jest groźny.
Scena werbunku - nie w ciemnej uliczce, tylko w biurze na Broadwayu. Golos nie grozi. Pochwala. Mówi: "Moskwa uważa, że możesz być bardzo wartościowy".
Pierwsze zadanie: kradnie formuły przemysłowe z cukrowni. Czuje dreszcz. Zaczyna prowadzić podwójne życie. W dzień miesza melasę, w nocy przepisuje notatki.
W tle pojawia się Siemion Siemionow - elegancki, młody oficer NKWD, pseudonim Sam. Będzie jego nowym prowadzącym. I nowy rekrut w notesie Golosa - w grudniu 1940 ktoś o pseudonimie Argo. Pisarz. Ernest Hemingway. Golos zapisuje go jako ciekawostkę. Gold jest zazdrosny - on kradnie naprawdę, a sławny pisarz dostaje kryptonim za nic.
Koniec Aktu I: lato 1942. Gold jest tak zajęty jako kurier, że nie wyrabia w fabryce. Sowieci zaczynają mu płacić 100 dolarów miesięcznie, żeby mógł rzucić nadgodziny. Właśnie wtedy dostaje rozkaz: "Będziesz obsługiwał Brytyjczyka. Kryptonim Raymond. To najważniejsze, co będziesz w życiu niósł".
AKT II: RAYMOND [1943-1945] - "Walizka z Los Alamos"
Klaus Fuchs. Genialny fizyk, uciekinier z Niemiec, pracuje w Los Alamos. Spokojny, ideowy komunista. Gold ma się z nim spotkać 5 razy.
Paranoja: zasada spotkań. Fuchs ma nieść książkę, Gold rękawiczki. Santa Fe, Albuquerque, most w Cambridge. Za każdym razem Gold dostaje kilka kartek zapisanych ręcznie - szkice soczewki implozji plutonowej. Nie rozumie wzorów, ale wie, że to jest TO.
Scena kluczowa: Gold oferuje Fuchsowi pieniądze. Fuchs jest obrażony. "Robię to z przekonania". Gold bierze pieniądze dla siebie - 100 dolarów. Zaczyna rozumieć, że on jest najemnikiem w grze ideologów.
Wątek równoległy: FBI ma projekt VENONA. Łamią sowieckie depesze, wiedzą że istnieje kurier o pseudonimie Goose / Raymond, ale nie wiedzą kto to. Kamera pokazuje drugi stół - agenci z plikami, którzy powoli zawężają krąg.
Gold dostaje też drugi kontakt - David Greenglass, mechanik z Los Alamos, szwagier Rosenbergów. Młody, nerwowy, chciwy. Gold czuje do niego pogardę i jednocześnie strach - Greenglass to słabe ogniwo.
Hiroszima. Sierpień 1945. Gold siedzi w kuchni w Filadelfii i słyszy w radiu o bombie. Rozumie, co przeniósł. Pierwszy raz wymiotuje ze strachu.
AKT III: SYPANIE - "Każdy wskazuje każdego"
1950. Fuchs aresztowany w Anglii. Wskazuje Golda ze zdjęcia.
Maj 1950 - aresztowanie Golda. Przesłuchanie. Tu zaczyna się paranoiczny thriller w czystej postaci. Nie ma dowodów z Venony - są tajne. Więc FBI musi go złamać, żeby sam się przyznał.
Gold pęka. I zaczyna sypać. Wskazuje Greenglassa. Greenglass w panice, żeby ratować żonę, wskazuje siostrę Ethel i Juliusa Rosenbergów.
Scena procesu Rosenbergów. Gold i Greenglass jako świadkowie rządowi. Siedzą obok siebie, nie patrzą na siebie. Każdy wie, że kłamie trochę więcej, żeby ratować siebie. Ethel nie chce się przyznać, choć mogłaby uratować życie. Gold patrzy na nią i widzi swoją przyszłość.
9 grudnia 1950 - wyrok Golda. 30 lat. Sąd mówi: "self-confessed courier". Gold myśli, że to koniec.
Epilog: maj 1965, wyjście. 15 lat później. Świat już zapomniał. Wraca do Filadelfii, pracuje jako chemik kliniczny w szpitalu. Nikt nie chce z nim rozmawiać. Umiera w 1972 na zawał, sam. W aktach KGB do końca figuruje jako "bardzo wartościowy pracownik".


Komentarze
Pokaż komentarze