SAFE bez zgody prezydenta. Przyjęcie umowy na podstawie uchwały

Uchwała rządu ws. SAFE. Będzie awantura

- Rząd zadeklarował też kontynuację działań na rzecz pozyskania środków na wsparcie zadań Policji, Straży Granicznej i Służby Ochrony Państwa oraz na rozwój infrastruktury służacej zwiększeniu bezpieczeństw państwa - brzmi komunikat KPRM po piątkowym posiedzeniu rządu, na którym omawiano kwestię weta do projektu wdrażającego SAFE. Gabinet Donalda Tuska przyjął uchwałę, która w opinii polityków koalicji pozwala na zaciągnięcie pożyczek unijnych z programu.

Zobacz takżeEkspert nie ma złudzeń. Na polski SAFE trzeba by było czekać bardzo długo

Część prawników będzie miała trudny orzech do zgryzienia, bowiem w polskim systemie prawnym ratyfikacja umowy międzynarodowej, która znacząco obciąża budżet państwa, wymaga udziału prezydenta. Bez jego podpisu ratyfikacja nie może zostać dokonana. Zdaniem pełnomocnik rządu ds. SAFE Magdaleny Sobkowiak, program nie jest umową międzynarodową i nie wymaga ratyfikacji przez głowę państwa, "ponieważ jesteśmy częścią Unii Europejskiej" - stwierdziła w Radiu Zet. Porównywała SAFE do innych dotacji unijnych, z których czerpie Polska.

Wedle konstytucji, prezydent ratyfikuje i wypowiada umowy międzynarodowe (art. 133). W przypadku ważniejszych umów wymagana jest uprzednia zgoda wyrażona w ustawie przez parlament (art. 89), dotyczy to m.in. ustaw dotyczących znacznego obciążenia finansowego państwa. Taką jest procedowany SAFE, który obciąży budżet na co najmniej 185 mld złotych. Według wyliczeń Kancelarii Prezydenta, odsetki spłacane do 2070 roku wyniosą drugie 185 mld złotych. Rozgrzeje też spór o to, czy uchwała jest wystarczającym aktem prawnym do zawiązania umowy z Unią Europejską na pożyczki. Ten akt prawny dotyczy tylko osoby, które ją wydały. W hierarchii aktów prawnych wyżej umiejscowiono ustawy, umowy międzynarodowe i konstytucję.

Zobacz takżeTusk: "Zdrada Nawrockiego czy działanie lobbystów?". Będzie uchwała o SAFE

Co dalej z SAFE 0 proc.?

Koalicja rządząca nie wyklucza wykorzystania projektu SAFE 0 proc., który jest w sejmowej zamrażarce. W czwartek Włodzimierz Czarzasty powiedział w TVN24, że nie dopuści go pod obrady. Dziś szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz oświadczył w trakcie debaty sejmowej: "Uczynimy polską armię do roku 2030 najsilniejszą w Europie. Jeśli chcecie wesprzeć ten projekt - to zapraszam, po raz kolejny wyciągamy rękę; na podstawie istniejących przepisów oczekujemy jutro wpływów z zysków NBP i obiecuję, że przeznaczymy je na bezpieczeństwo". Lider PSL zapewnił, że w jeszcze niedzielę rządzący rozpatrzą analizy dotyczące rezerw banku centralnego.

Jak rząd zamierza wdrożyć SAFE? W oparciu o Fundusz Wsparcia Sił Zbrojnych. - Z tego mechanizmu skorzystamy. On nie jest tak dobry, jak nasza propozycja, bo poprawka do ustawy wprowadzona w Wysokiej Izbie dwa tygodnie temu mówiła o ustawowej ochronie budżetu MON. Tego nie ma w Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych. Ale tę waszą niedoróbkę dzisiaj też na posiedzeniu rządu nadrobiliśmy i w uchwale zabezpieczyliśmy budżet MON. Z niego nie będzie spłacana pożyczka z programu SAFE - deklarował Kosiniak-Kamysz.

Zobacz takżeWeto Nawrockiego. Tusk zapowiada plan B dla polskiej armii

Bogucki: Uchwałą nie można wdrożyć pożyczek

- To są olbrzymie kwoty, konstytucja jasno mówi o tym, że potrzebny jest szczególny tryb, potrzebna jest kontrola parlamentarna, potrzebny jest podpis prezydenta - ripostował w Sejmie szef Kancelarii Prezydenta, Zbigniew Bogucki.

- My nigdy nie oddaliśmy w ramach naszych porozumień, zawartych traktatów unijnych kwestii armii, bezpieczeństwa pod decyzję innych organów. A przecież jest oczywiste, że w przypadku mechanizmu warunkowości - a więc takiego instrumentu o charakterze politycznym, a nie prawnym - będzie możliwość wpływania na decyzje podejmowane tutaj w Warszawie dotyczące polskiego bezpieczeństwa, polskiej armii, polskiego żołnierza i polskiej przyszłości - dodał.

- Jeżeli chcecie tego SAFE-u europejskiego, macie tak znakomite relacje w Unii Europejskiej, to przeprowadźcie taki program, który będzie miał stałą relację, stały kurs euro wobec złotego, żeby nie było zagrożenia. Przeprowadźcie taki mechanizm warunkowości, który nie będzie miał politycznego wpływu, a będzie tylko patrzył korupcji na ręce, przed czym chcecie uciekać - podsumował Bogucki.