‘To” nastąpi już w najbliższy czwartek. Kolejne świętowanie Narodzin Chrystusa. Ile z bogatej tradycji ,związanej ze świętowaniem tego, tak ważnego dla katolików ,wydarzenia, pozostało w naszych domach? Ile pozostanie w domach naszych dzieci i wnuków? Tyle pewnie , ile naszej woli, do zachowania tradycji i chęci do przekazywania wiedzy i praktyki w naszych własnych domach. Warto ta tradycję przypominać .Szczególnie wtedy, gdy symbolika poszczególnych elementów obchodów, przegrywa z komercją. Która często świadomie jest używana ,do indoktrynacji „świeckością: nie tylko na co dzień, ale także i w te ,ważne dla nas święta.

Nie wiadomo, kiedy dokładnie, w betlejemskiej stajence na swat przyszedł Jezus Chrystus. Umowna data 25 grudnia to data przesilenia, które w pogaństwie było także świętem. To święta radosne przez wieki, którym w średniowieczu dodano nutę refleksji: oto Boże Narodzenie jest symbolicznym początkiem w naszej wędrówce pod narodzin do ostatecznego zbawienia.Okres świąteczny to dla katolików okres Adwentu, który jest przygotowaniem do świąt upamiętniających narodziny Jezusa, potem same Narodziny i wreszcie kończy ten czas, święto Trzech króli, upamiętniające w wizytę monarchów w Betlejemskiej Stajence.Polska Wigilia, czyli czuwanie narodzin Zbawiciela, ma niepowtarzalny charakter. Składa się nań wiele elementów.

Zaczynamy od wysyłania życzeń świątecznych i noworocznych: kartki z życzeniami wymyślił Anglik, niejaki John Horsley. W 1846 roku zaprojektował i wydrukował pięćdziesiąt takich kartek...Nie chciał ryzykować więcej, nie mając pojęcia, czy jego pomysł się przyjmie. Dziś na całym świecie, co roku wysyła się ich miliony.....

Choinka – wczesnej wszędzie na świecie wieszano na zewnątrz domu gałęzie, symbolizujące życie,Dopiero w XVII wieku prawdopodobnie w Alzacji, zapanował zwyczaj wnoszenia tych gałęzi do domu i uwieszenia pod sufitem, a w końcu zastąpiono je całym drzewkiem. Umieszczona na szczycie Gwiazda, symbolizuje gwiazdę betlejemską. Całe drzewko- to synonim życia

Łańcuchy,symbolizują biblijnego węża, wiec nie może na choince zabraknąć jabłek.. Są symbolem spętania grzechem.

Lampki- to symbol życia i okruchy ognia,które dawniej płonęły w oczekiwaniu na przyjście Jezusa.. Dawniej stanowiły miejsce, w których ogrzać się mogły przychodzące na ziemię dusze przodków.

Szopka – pod choinką stawiamy szopkę betlejemską,upamiętniającą narodziny Jezusa. Nie może w niej zabraknąć żłóbka z sianem i dzieciątkiem, Marii i Józefa oraz bydlątek.

 Wigilia oznacza stół zastawiony 12 postnymi potrawami (tak, aby nie zabrakło ich przez cały rok) Stół ubrany białym obrusem, pod którym leży sianko, symbolizujące stajenkę betlejemska,. Od wieków, z różną symboliką, jest na nim jedno nakrycie więcej, dla wędrowca. Pierwotnie miejsce było przeznaczone dla dusz zmarłych, później, w Polsce przez dwa wieki to puste miejsce miał os szczególna symbolikę, było to miejsce dla zesłańców syberyjskich.. Od dziesięcioleci już stanowi miejsce dla wędrowca lub nieobecnych z nami w tym dniu, bliskich.Wigilia,podobnie jak i Boże Narodzenie jest świętem rodzinnym. Przy stole zbiera się rodzina, a postną ucztę rozpoczyna się od odczytania Ewangelii wg Św. Mateusza. Ten zwyczaj zapoczątkował Św. Franciszek z Asyżu, który przyniósł siano do groty przyprowadził doń wołu i osła i zaprosił okoliczną ludność,dla wspólnego świętowania pamieci narodzin Dzieciątka Jezus. Potem następuję dzielenia opłatkiem. To zwyczaj typowo polski.

Skąd się wziął? Prawdopodobnie ze zwyczaju starochrześcijańskich eulogii, czyli specjalnych chlebów ofiarnych, które podczas mszy konsekrowano i dzielono jako Eucharystię, a resztę zanoszono do domów dla nieobecnych w kościele. Eulogia spożywane tez podczas agap, spotkań braterskich. Współczesny opłatek –top nadal symbol miłości i jedności ludzi.

 

Do stołu wigilijnego zasiadamy wraz z pierwsza gwiazdką, pojawiająca się na niebie. Do tradycji należy spróbowanie każdej z 12 potraw. Po uczcie rozpoczyna się rodzinne śpiewanie kolęd przy szopce. Zwyczaj ten zaprowadzili najprawdopodobniej już w średniowieczu, franciszkanie. A prekursorem był Św. Franciszek z Asyżu. Kolędy mają swój rodowód w tradycji ludowej. Później komponowali je wielcy kompozytorzy. Najstarsza polską kolędą jest ‘Zdrów bądź Królu anielski”. Najbardziej powszechną i znaną na całym świecie jest „Cicha noc” (powstała w 1818 r. w Austrii, autorstwa księdza Józefa Mohra i organisty ,Franza Grubera,).Następuje rozdanie prezentów od Św.Mikołaja. Prezenty to zwyczaj obdarowywania prezentami, to tradycja bardzo młoda. Jeszcze w XIX w. Podarunki Św. Mikołaja oznaczały drobne upominki dla dzieci, chowane w sianie. Przez całe wieki,Boże Narodzenie przygotowywano przez wiele dni wcześniej. Tak, aby w Wigilię zakończyć prace i usiąść skupieniu do uczty,na cześć narodzin Mesjasza.

Pasterka – o północy w polskich Kościołach rozpoczyna się pasterka. Msza upamiętniająca wizytę pasterzy hołd złożony Jezusowi, w Betlejemskiej Stajence. Te nieszpory, to początek Bożego Narodzenia, zgodnie z decyzją VII soboru Watykańskiego,. Sam zwyczaj pochodzi z ok. V w.n.e.

Co nam zostało współcześnie z tej bogatej, wielowiekowej tradycji?

W wielu domach kultywuje się nadal wiele z tradycyjnych elementów obchodów. Ale powszechnie coraz bardziej ciężar obchodów zmienia się na rzecz, mniej istotnych elementów. Choinkę zdobimy kupnymi tylko dekoracjami (pamiętam jeszcze robione w szkole, za komuny(!) papierowe łańcuchy na domowe choinki. Sporo potraw zamawiamy z najbliższych supermarketach. Śpiewanie kolęd często pozostawiamy „innym”. Nudne,dla niektórych spotkanie rodzinne, kończymy idąc do pubu czy klubu. Pasterka dla wytrzymałych, albo jest okazją do spotkań pod kościołem. Nikt nie rezygnuje z nowej tradycji, czyli prezentów.

Jeśli spojrzy się na wszystkie elementy tradycji, tej polskiej i nie tylko – dominuje sam posiłek i obdarowanie się najwymyślniejszymi prezentami. Gubi się gdzie cały duch świąt Bożego Narodzenia. Upamiętnienia tej chwili, w której przyszedł Zbawiciel na świat, głosząc dobrą nowinę: zbawienie człowieka.

 

 

 

 

 

Tryumfy Króla Niebieskiego

Zstąpiły z nieba wysokiego.

Pobudziły pasterzów,

Dobytku swego stróżów

Śpiewaniem, śpiewaniem, śpiewaniem.

Chwała bądź Bogu w wysokości,

A ludziom pokój na niskości.

Narodził się Zbawiciel,

Dusz ludzkich Odkupiciel

Na ziemi, na ziemi, na ziemi.

Zrodziła Maryja Dziewica

Wiecznego Boga bez rodzica,

By nas z piekła wybawił,

A w niebieskich postawił

Pałacach, pałacach, pałacach.

Pasterze w podziwieniu stają,

Tryumfu przyczynę badają,

Co się nowego dzieje,

Że tak światłość jaśnieje

Nie wiedząc, nie wiedząc, nie wiedząc.

Że to Bóg, gdy się dowiedzieli,

Swej trzody w polu odbieżeli,

Śpiesząc na powitanie

Do Betlejemskiej stajni

Dzieciątka, Dzieciątka, Dzieciątka.

Niebieskim światłem oświeceni,

Pokornie przed nim uniżeni,

Bogiem Go być prawdziwym

Z serca afektem żywym

Wyznają, wyznają, wyznają.

I które mieli z sobą dary

Dzieciątku dają na ofiary:

Przyjmij, o Narodzony

Nas i dar przyniesiony

Z ochotą, z ochotą, z ochotą.

 

 

 

Życzenia

Wszystkim czytelnikom salon 24. zacnym blogerom i komentatorom, Gospodarzom salonu i ich pomocnikom ,wiernym i przypadkowym czytelnikom mojego bloga ,składam najlepsze życzenia Świąteczne i noworoczne:

Wierzącym: aby rączka Nowonarodzonego Dzieciątka błogosławiła ich samych oraz ich najbliższych ,zgromadzonych przy Wigilijnym Stole na te Święta i na przyszły, 2010 rok

Agnostykom: Jezus z Nazaretu narodził się w Betlejem-  to jest Fakt. Z okazji tego katolickiego święta ,czujcie się objęci naszą radością świętowania. Wszak nie ma dowodu na nieistnienie Boga...

Ateistom : Spójrzcie na wielowiekową tradycję chrześcijan. Nie możecie czuć jej ducha, ale możecie podziwiać i uczestniczyć w jej pięknie .Pamiętajcie ,ze te „grudniowe” świętowanie, to także święto rodziny i braterstwa między ludźmi.

Czy warto z tym walczyć?

http://www.linia.com.pl/public/article.php?11-3124-0