Raport Parlamentu Europejskiego ujawnia kulisy działań wokół Bełchatowa, Ostrołęki, CPK oraz Odry
Jak wynika z ustaleń niemieckiego dziennika „Die Welt”, wewnętrzny raport 13-osobowej grupy roboczej Komisji Kontroli Budżetowej Parlamentu Europejskiego (CONT) wskazuje, że środki z unijnego programu LIFE były wykorzystywane do finansowania działań prawnych, kampanii medialnych i lobbingu wymierzonego w kluczowe polskie inwestycje energetyczne oraz infrastrukturalne – m.in. kompleks w Bełchatowie, blok Ostrołęka C, Centralny Port Komunikacyjny oraz żeglugę śródlądową na Odrze.
Autorzy dokumentu przeanalizowali sposób wydatkowania funduszy europejskich przyznawanych organizacjom pozarządowym (m.in. fundacji ClientEarth) w latach 2019–2023. Z ustaleń kontrolerów wynika, że pieniądze pochodzące z budżetu UE, przeznaczone co do zasady na ochronę środowiska i przyrody, służyły do prowadzenia wieloletnich batalii sądowych, kampanii wizerunkowych oraz nacisków regulacyjnych blokujących strategiczne projekty rozwojowe w państwach członkowskich.
Strategiczne inwestycje pod presją finansowanych z UE organizacji
W części raportu poświęconej Polsce unijni kontrolerzy szczegółowo opisali aktywność NGO w odniesieniu do czterech kluczowych obszarów inwestycyjnych:
Kompleks energetyczny Bełchatów i odkrywka Złoczew: Organizacje korzystające z grantów unijnego programu LIFE prowadziły skoordynowane działania prawne i kampanie medialne wymierzone zarówno w bieżące funkcjonowanie elektrowni i kopalni, jak i w plany uruchomienia nowego złoża węgla brunatnego Złoczew. Jak zauważono w raporcie, narzędziem presji były m.in. pozwy cywilne dotyczące rzekomego szkodzenia klimatowi oraz skargi kierowane do instytucji europejskich, mające na celu wymuszenie przyspieszonego wygaszania bloków węglowych.
Budowa bloku węglowego Ostrołęka C: W przypadku Ostrołęki działania finansowanych z budżetu UE podmiotów koncentrowały się na zablokowaniu procesu inwestycyjnego oraz podważeniu modelu finansowego projektu. Kontrolerzy zwrócili uwagę na nietypowe metody nacisku prawnego – m.in. zakup akcji spółki Enea przez organizację ClientEarth w celu uzyskania legitymacji do zaskarżenia na drodze sądowej uchwały o budowie nowego bloku. Skoordynowana presja prawna i wizerunkowa ostatecznie przyczyniła się do wstrzymania tej inwestycji.
Centralny Port Komunikacyjny (CPK): Według ustaleń „Die Welt” autorzy raportu wskazali, że finansowane z unijnego budżetu organizacje ekologiczne aktywnie podważały zasadność ekonomiczną i środowiskową budowy CPK, prowadząc kampanie informacyjne oraz ingerując w procedury środowiskowe towarzyszące przygotowaniu inwestycji.
Żegluga śródlądowa i inwestycje wodne na Odrze: Unijni kontrolerzy przyjrzeli się również działaniom wymierzonym w projekty regulacji rzek i rozwoju żeglugi śródlądowej (w tym na Odrze). Wskazano, że środki unijne wspierały kampanie prawne mające na celu zablokowanie rozbudowy infrastruktury hydrotechnicznej i transportowej na polskich drogach wodnych.
Brak przejrzystości w wydatkowaniu środków publicznych
Głównym zarzutem sformułowanym przez grupę roboczą Komisji Kontroli Budżetowej PE jest brak pełnej transparentności w zakresie celów, na jakie przeznaczano unijne granty operacyjne.
Kontrolerzy podkreślili, że środki publiczne z programu LIFE służyły finansowaniu wyspecjalizowanego lobbingu prawnego, procesów sądowych oraz kampanii polityczno-medialnych wymierzonych bezpośrednio w strategiczne bezpieczeństwo energetyczne i transportowe państwa członkowskiego, co wykracza poza pierwotne założenia wsparcia projektów stricte przyrodniczych.


Komentarze
Pokaż komentarze (2)