Wywiązała się wczoraj i dziś na salonie spora dyskusja związana z artykułem zamieszczonym na Onecie.http://biznes.onet.pl/zloza-lupkowe-w-prezencie-dla-amerykanow,18567,3210204,1,prasa-detal .
Ów artykuł jest napisany wyjątkowo niechlujnie i nierzetelnie.
Można by napisać, że został ‘zrobiony” na jakieś tam zamówienie, jak potocznie określa się takie teksty. W tekście tym autorzy pomylili podstawowe fakty oraz dokonali zbitki informacji prawdziwych (niepełnych) z własną fantazją. Mam tylko wątpliwości, czy ta fantazja, to dobre słowo. Zastanawiające jest też to, że nie zasięgnęli opinii lub też nie starali się o taką w kompetentnych instytucjach lub też nie przytoczyli żadnej opinii ekspertów od tego tematu. Nie próbowali nawet tego zrobić, bo w tekście próżno szukać wzmianki o czymś takim.
To już taki tekst dyskwalifikuje.Na czym więc polega cała manipulacja ?
Manipulacja polega na zignorowaniu procedur, a co za tym idzie na używaniu pojęć, które co prawda funkcjonują w ogólnym obiegu, ale nie odnoszą się do obecnej sytuacji związanej z ewentualną , przyszłą eksploatacją gazu łupkowego. Autorzy pomylili na dzień dobry koncesję z licencją.
Nie będę się rozwodził, ale różnica pomiędzy tymi pojęciami jest niezwykle istotna. Drugim podstawowym elementem dezinformacji jest niezrozumienie różnicy pomiędzy koncesją na prowadzenie prac wiertniczych ( poszukiwanie lub rozpoznawanie złóż), a koncesją na prowadzenie eksploatacji ( wydobywanie) kopalin.
Będę się posiłkował Prawem Geologicznym i Górniczym.
Art. 15.1. Koncesji wymaga działalność gospodarcza w zakresie:
1) poszukiwania lub rozpoznawania złóż kopalin;
2) wydobywania kopalin ze złóż;
Niektórzy mylą koncesję z przetargiem. Wydanie koncesji jest decyzją administracyjną, podlegającą ustalonej opłacie. O koncesję może starać się każdy podmiot gospodarczy (przedsiębiorca). Aby jednak starać się o koncesję na wydobywanie kopalin należy:
Udzielenie koncesji na działalność, (…) wymaga (art. 18)
uzgodnienia z właściwym wójtem, burmistrzem albo prezydentem miasta. Uzgodnienie następuje
na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego
braku na podstawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.
Wniosek o udzielenie koncesji powinien zawierać m. in :
oznaczenie wnioskodawcy, jego siedziby i adresu;
określenie numeru w rejestrze przedsiębiorców lub ewidencji działalności gospodarczej;
określenie rodzaju i zakresu wykonywania działalności gospodarczej, na którą ma być udzielona
koncesja;
określenie prawa wnioskodawcy do terenu (przestrzeni), w ramach którego projektowana działalność
ma być wykonywana, lub prawa, o ustanowienie którego ubiega się wnioskodawca;
określenie czasu, na jaki koncesja ma być udzielona, wraz ze wskazaniem daty rozpoczęcia
działalności;
określenie środków, jakimi dysponuje podmiot ubiegający się o koncesję w celu zapewnienia
prawidłowego wykonywania działalności objętej wnioskiem.
Dane objęte wnioskiem należy uzupełnić dowodami ich istnienia, w szczególności przez dołączenie
załączników graficznych sporządzonych zgodnie z wymaganiami dotyczącymi map górniczych.
To są podstawowe kryteria, które określają taki wniosek. Idzmy dalej:
Art. 19.Do wniosku o udzielenie koncesji na poszukiwanie i rozpoznawanie złóż kopalin, poza
wymaganiami określonymi w art. 18, należy dołączyć projekt prac geologicznych.
Art. 20.1. Wniosek o udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin, poza wymaganiami przewidzianymi
w art. 18, powinien określać:
1) złoże kopaliny lub jego część, która ma być przedmiotem wydobycia;
2) wielkość i sposób zamierzonego wydobycia kopaliny;
3) stopień zamierzonego wykorzystania zasobów złoża, w tym kopalin towarzyszących i współwystępujących
użytecznych pierwiastków śladowych, jak również środki umożliwiające osiągnięcie
tego celu;
4) projektowane położenie obszaru górniczego i terenu górniczego oraz ich granic.
2. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, należy dołączyć:
1) dowód istnienia prawa przysługującego wnioskodawcy do wykorzystania dokumentacji geologicznej
w celu ubiegania się o koncesję;
(…)
2) projekt zagospodarowania złoża, zaopiniowany przez właściwy organ nadzoru górniczego;
(…)
4. Organ koncesyjny może żądać przedłożenia dokumentacji geologicznej.
Jak z powyższego wynika, niemożliwym jest udzielenie koncesji na wydobywanie (eksploatację) kopalin, bo nikt dotychczas nie spełnił wszystkich warunków zawartych w art.20.
Prace poszukiwawcze i rozpoznawcze (odwierty) prowadzi się w Polsce niekoniecznie w celu eksploatacji złóż. Są firmy, które wykonują odwierty, by potem sprzedać odpowiednią dokumentację, która będzie nieodzowna dla wystąpienia o koncesję na wydobywanie (eksploatację złoża).
Wynagrodzenie za ustanowienie użytkowania górniczego
Opłaty
Art. 83.1. Wysokość i sposób uiszczania wynagrodzenia za użytkowanie górnicze określa
umowa, o której mowa w art. 10 ust. 1.
2. Wynagrodzenie, o którym mowa w ust. 1, może być uiszczane jednorazowo lub w ratach.
3. Wynagrodzenie, o którym mowa w ust. 1, stanowi dochód Skarbu Państwa.
Art. 84.1. Przedsiębiorca wydobywający kopalinę ze złoża uiszcza opłatę eksploatacyjną za
wydobytą kopalinę.
2. Opłatę eksploatacyjną ustala się jako iloczyn stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju
kopaliny i ilości kopaliny wydobytej w okresie rozliczeniowym.
3. Opłatę eksploatacyjną za wydobytą kopalinę towarzyszącą ustala się jako iloczyn 50 %
kwoty stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny i ilości kopaliny towarzyszącej
wydobytej w okresie rozliczeniowym.
4. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, stawki opłat, o których mowa w ust. 2,
dla poszczególnych rodzajów kopalin. Rada Ministrów, ustalając stawki opłat, będzie kierowała się
zasadą, iż ich wysokości nie mogą być niższe od dolnych i wyższe od górnych granic stawek
opłat.
5. Górną i dolną granicę stawek opłat eksploatacyjnych dla poszczególnych rodzajów kopalin
określa załącznik do ustawy, z zastrzeżeniem ust. 6 i 7.
6. Górne i dolne granice stawek opłat eksploatacyjnych, określone w załączniku do ustawy,
podlegają corocznie zmianie stosownie do średniorocznego wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych
ogółem, planowanego w ustawie budżetowej na dany rok kalendarzowy.
7. Na podstawie wskaźnika, o którym mowa w ust. 6, minister właściwy do spraw środowiska
ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor
Polski”, górne i dolne granice stawek opłat eksploatacyjnych na następny rok kalendarzowy, zaokrąglając
je w górę do pełnych groszy.
8. Opłatę eksploatacyjną, o której mowa w ust. 1, przedsiębiorca ustala kwartalnie we własnym
zakresie i wnosi ją, bez wezwania, na rachunki bankowe podmiotów określonych w art. 86.
Art. 85.1. Przedsiębiorca, który uzyskał koncesję na działalność (…) uiszcza opłatę z tytułu:
1) poszukiwania lub rozpoznawania złóż kopalin;
(…)
2. Opłatę, o której mowa w ust. 1 pkt 1, ustala się jako iloczyn stawki opłaty i ilości kilometrów
kwadratowych terenu, na którym jest prowadzona działalność. Wysokość opłaty oraz terminy
i sposób jej wniesienia ustala się w koncesji. Kopie dowodów wniesionych opłat przedsiębiorca
przedstawia niezwłocznie organowi koncesyjnemu i podmiotom określonym w art. 86.
3. Stawka opłaty za działalność polegającą na poszukiwaniu złóż kopalin dla poszczególnych
grup kopalin za kilometr kwadratowy wynosi:
1) kopaliny energetyczne:
a) ropa naftowa, gaz ziemny i metan z węgla kamiennego —108,88 zł,
DZIAŁ IV4. Stawka opłaty za działalność polegającą na rozpoznawaniu złóż kopalin oraz łącznie na poszukiwaniu
i rozpoznawaniu złóż kopalin dla poszczególnych grup kopalin za kilometr kwadratowy
wynosi:
1) kopaliny energetyczne:
a) ropa naftowa, gaz ziemny i metan z węgla kamiennego —217,76 zł,
(..)
Art. 86.1. Opłaty, o których mowa (…), stanowią (…) w 60 % dochód gminy, na terenie której jest prowadzona działalność objęta koncesją,
w 40 % natomiast dochód Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
Art. 87.1. Do opłat, o których mowa w przepisach niniejszego rozdziału, stosuje się odpowiednio
przepisy Ordynacji podatkowej o zobowiązaniach podatkowych, z tym że określone
w nich uprawnienia organów podatkowych przysługują wierzycielom.
Odwołano się do art. 10.1 :
Art. 10.1. Ustanowienie użytkowania górniczego następuje w drodze umowy za wynagrodzeniem,
pod warunkiem uzyskania koncesji.
Z artykułu tego wynika jednoznacznie, że do stosownej umowy może dojść tylko pod warunkiem uzyskania koncesji na wydobywanie (eksploatację). Do takiej umowy nie mogło dojść z przyczyn, które powyżej przedstawiłem.
Skąd się zatem wziął ten 1% w artykule ?
Zapewne z sufitu, bo żadnej podpisanej umowy być nie może. Ona nie istnieje, bo nie może istnieć. Szkoda, że autorzy nie próbują nam tego wyjaśnić.
Co do aspektu politycznego...
Koncesję na poszukiwanie lub rozpoznanie (odwierty) może uzyskać każdy podmiot, który wystąpi z wnioskiem.
Aktualnie jest sporo firm, które takie koncesje posiadają. Są to firmy polskie, "amerykańskie" i inne. Trudno pisać o firmie, która jest notowana na swiatowych giełdach, że jest firmą amerykańską. To duże uproszczenie. Należałoby raczej pisać o pakietach kontrolnych, czy też o udziałowcach. To, że dana firma posiada koncesję , nie oznacza, że nie wykonuje prac na rzecz innej firmy, a może i jakiegoś rządu. Tego nie można wykluczyć. To powinno być tematem dla odpowiednich służb.
Jest w tym wszystkim jednak możliwość ogłoszenia przetargu. dotyczy to sytuacji, gdy istnieją uzasadnione powody do jego przeprowadzenia. Np. rozpoznanie złoża przez większą ilość koncesjonariuszy.
Chodzi w tym przypadku o akt końcowy, niezbędny do rozpoczęcia wydobycia (eksploatacji) złoża. Tym aktem jest "użytkowanie górnicze", oparte o stosowną "umowę za wynagrodzeniem".
Przepisy stanowią:
Art. 11.1. Ustanowienie użytkowania górniczego może być poprzedzone przetargiem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
2. Z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1, ustanowienie użytkowania górniczego, obejmującego poszukiwanie,
rozpoznawanie lub wydobywanie gazu ziemnego, ropy naftowej oraz jej naturalnych
pochodnych, a także metanu z węgla kamiennego, poprzedza się przetargiem.
Art. 12.1. Ten, kto rozpoznał i udokumentował złoże kopaliny, stanowiące przedmiot własności
Skarbu Państwa, oraz sporządził dokumentację geologiczną z dokładnością wymaganą do uzyskania
koncesji na wydobywanie kopaliny, może żądać ustanowienia na jego rzecz użytkowania
górniczego z pierwszeństwem przed innymi.
Jest też zapis w PGiG, który jednoznacznie określa ,
kto jest właścicielem kopalin, w tym oczywiście gazu łupkowego:
Art. 7.1. Złoża kopalin niestanowiące części składowych nieruchomości gruntowej są własnością
Skarbu Państwa.
2. W granicach określonych przez ustawy Skarb Państwa może, z wyłączeniem innych osób,
korzystać ze złóż kopalin oraz rozporządzać prawem do nich przez ustanowienie użytkowania
górniczego.
Na zakończenie chciałbym podkreślić, że droga do podpisania jakiejkolwiek umowy w tym temacie jest niezmiernie skomplikowana, a w dniu dzisiejszym bezprzedmiotowa, tak jak powyżej pisałem.
Jest jeszcze jeden, dość ciekawy szczegół. Zgoda samorządu gminy, wyrażona w formie opinii wiążącej. Nie podlega ona zaskarżeniu, czy też odwołaniu się od niej.
Uważam, że artykuł opublikowany w Onecie jest co najmniej nieporozumieniem.
Do zdrady narodowej droga daleka...
Komentarze
Pokaż komentarze (6)