Blog
Magia obłoków (Magellana)
unukalhai
unukalhai unuk.al.hayah@gmail.com
48 obserwujących 132 notki 195775 odsłon
unukalhai, 22 czerwca 2015 r.

Jak Czarniecki .... - dopisek

206 4 0 A A A

 

            Dopisek nie mój, ale Karola Zbyszewskiego w  „Prosto z mostu”  (nr 49 z 24 października 1937 r.  w cyklu „Ryżową szczotką” ).

A moje tylko przypisy

 

„Z okazji przeniesienia do sarkofagu [1]rozpisały się gazety o Czarnieckim. Wszystkie artykuły były w tym tonie w jakim PAT [2] podaje życiorysy naszych ministrów.

Czytając te płasko nagromadzone pochwały widziało się Czarnieckiego słodkiego,poczciwego,  jak, niczym nowy archanioł Gabriel, rycersko wypiera Szwedów na czele skonsolidowanego narodu. Zacny wódz co miecz ma dla wrogów, a dla swoich jeno dobre słowo i ujmujący uśmiech.

Tymczasem Czarniecki był żywym, nie papierowym, człowiekiem i prawdziwie wielkim.

W krytycznych chwilach, gdy do ratowania Polski widział tylko jedna drogę, wtedy i dla swoich – co za nim nie stali – miał jedynie miecz!

Szwedzi przeszli całą Polskę jak na majówce, hetmani przysięgali wierność Karolowi Gustawowi, szlachta siedzi cicho, król uciekł, nie ma wolnej piędzi ziemi. Czy można było wówczas uratować kraj słodyczą, łagodna perswazją, przestrzeganiem przepisów? Czarniecki jął się innych środków. W Tyszowcach [3] zawiązuje się konfederacja. Są liczne głosy za Szwedami, mędrki szlacheckie argumentują, że Wazowie to też Szwedzi, więc czy Jan Kazimierz czy Karol będzie panował to żadna różnica. Czarniecki każe swym ludziom rozsiekać tych filozofów, po czym wszyscy już jednomyślnie są za prowadzeniem wojny. Czarniecki wezwał chłopów do walki. Szlachcicom, co  utrudniali swym poddanym powstanie, karał gardłem. To on księży namówił do odmawiania chłopu rozgrzeszenia, o ile choć jednego Szweda-heretyka nie zatłukł. On otwierał więzienia i nawet najgorszych zbrodniarzy werbował. On utrzymywał dyscyplinę w szeregach rózgami, on dla tchórzy wystawiał szubienice.

Dobrowolnie skąpa szlachta nic na wojsko nie dawała. Czarniecki nakładał kontrybucje, urządzał rekwizycje, ogołacał zamki i skarbce kościelne.

- Gdzie uniwersał królewski na te rekwizycje? – pytała wzburzona szlachta.

- Ja sam jestem uniwersałem! – odpowiadał Czarniecki.

Żydzi, naturalnie, jak zawsze nienawidzący Polski, przylgnęli całym sercem do najeźdźców. Służyli im za tłumaczy, przewoźników, szpiegów. Czarniecki wieszał żydów, pozwalał swym żołnierzom urządzać pogromy. Przesadna tkliwość nie leżała w jego usposobieniu.

A ten system walki nocami jak wilki, urywania oddziałów, gwałtownych ucieczek, czatowania na wychylenie się wroga z obozu?

- To kozacki system, nie rycerski – krzywiło się wielu.

- On nie wybija, a wykrada mi wojsko – zgrzytał Karol Gustaw.

            Śmieszne zarzuty. Ważniejsze przecie, by wojnę wygrać i ojczyznę ocalić niż uzyskać miano wodza walczącego w otwartym polu. Tak samo ta srogość, okrucieństwo, bezwzględność Czarnieckiego, to przymuszanie rodaków terrorem do dobrej sprawy, wzbudzają dlań tylko większy respekt, podnoszą jego wielkość.

            To nie był gołąbek szybujący z gałązka oliwną, konsolidator do którego wszyscy z uciechą biegli i który zadał sobie tylko  trud stanięcia na czele – to był człowiek walczący z wszelkimi przeciwnościami, ze złą wolą, opieszalstwem, zdradą, marazmem narodu …, że aby kraj wyzwolić nie cofał się przed użyciem ostrych środków – czy to mu ujmę czy zaszczyt przynosi?

- Ciepła kluska, klej dla wszelkich odłamów, język co wszystkich zjednywa, aksamitna rączka co każdego głaszcze – może tak sobie wielu dziś i wyobraża ideał wodza. Dlatego tak wypaczono wizerunek Czarnieckiego. Ale on był od tego jak najdalej, był tego antytezą.

I właśnie dlatego uratował Polskę."

Przypisy:

[1] Trumna Stefana Czarnieckiego, po uroczystym pogrzebie z udziałem króla. została przewieziona do rodowej posiadłości i złożona w kościele (pw. Św. Floriana) w Czarncy
(5 km od Włoszczowy) w 1665 roku. Nietknięte prochy przeleżały w grobie do 1794 roku, kiedy kościół splądrowany został przez wojska rosyjskie, a zwłoki zbeszczeszczono.
W 1907 roku odbył się drugi pogrzeb hetmana, podczas którego prochy złożono w piaskowym grobowcu. Natomiast w 1937 roku prochy hetmana przeniesione zostały z podziemi kościoła do nowego wybudowanego sarkofagu we wnętrzu świątyni;

[2] PAT  - Polska Agencja Telegraficzna  -oficjalna agencja rządowa w Polsce międzywojennej założona w październiku 1918 r. Wówczas, czyli po zamachu majowym,  agenda propagandowa  tzw. piłsudczyków;

[3] 29.12.1655 r.  – Tyszowce na Roztoczu,  w pół drogi pomiędzy Tomaszowem Lubelskim a Hrubieszowem;

 

Opublikowano: 22.06.2015 15:08.
Autor: unukalhai
Skomentuj Obserwuj notkę Napisz notkę Zgłoś nadużycie
NEWSY - TOP 5

O mnie

Na ogół bawię się z losem w chowanego

Ostatnie notki

Najpopularniejsze notki

Ostatnie komentarze

  • tak, tylko ze z tego , o czym tu wzmiankujemy, najlepiej zdaja sobie sprawę w Białym Domu. USA...
  • Oczywiście, że USA prą do realizacji drugiej opcji. Graja na upadek ekonomiczny Rosji (I...
  • Mindservices I znowu za dużo wypiłeś.

Tematy w dziale Kultura