Tylko dwie takie bramy można znaleźć w Polsce...

W centrum Tarnowa stoi obiekt, który przyciąga wzrok turystów - okazała, drewniana brama, bogato rzeźbiona. Jest to Brama Seklerska. Drugą taką można znaleźć w Starym Sączu. Bramę od pomnika Petofiego oddzielają tajemnicze słupy drewniane.




Brama Seklerska w Tarnowie / Fot. Marek Ciesielczyk


26 maja 2001 roku, to jest dokładnie w 170. rocznicę jednej z bitew Powstania Listopadowego - pod Ostrołęką, w której walczył bohater Polski i Węgier, generał Józef Bem, Węgrzy przekazali uroczyście Tarnowowi piękną, drewnianą bramę - Bramę Seklerską im. Józefa Bema i Sandora Petofiego. Ten ostatni (1823-1849) to nie tylko znany węgierski poeta, lecz także bojownik o niepodległość Węgier, uczestnik powstania węgierskiego. W roku 1848 domagał się m.in. zniesienia cenzury, zginął rok później jako adiutant generała Józefa Bema w bitwie pod Segesvarem. Dlatego gdy w Tarnowie mówi się o tradycyjnej przyjaźni polsko-węgierskiej, ma się na myśli nie tylko generała Bema, ale i Petofiego oraz Lipoczego, o którym tu już pisałem.


Podarowana Tarnowowi przez Węgrów Brama Seklerska stała się więc nie tylko kolejnym obiektem w mieście, który przyciąga turystów, ale także następnym symbolem przyjaźni polsko-węgierskiej. Słowo "sekler" oznacza "lud" lub "naród". W języku i tradycji węgierskiej kojarzy się także z misją strzeżenia granic południowo-wschodnich Królestwa Węgierskiego. Seklerzy zamieszkiwali bowiem tereny wysunięte najbardziej na wschód w Karpatach. Swego rodzaju ciekawostką wyróżniającą Seklerów w Średniowieczu był ich prężnie działający samorząd i ciekawa demokracja wojskowa. W XIV wieku Seklerzy byli w praktyce szlachtą.




Pomnik Petofiego koło Bramy Seklerskiej / Fot. Marek Ciesielczyk


Wykonywali oni oryginalne bramy z drewna dębowego lub sosnowego, które zdobiły różnego rodzaju ornamenty, kwiaty, herby. Niektóre z tych motywów mają swe źródła jeszcze sprzed podboju terenu Węgier przez przybyłych ze Wschodu Madziarów.


Bramy Seklerskie nie miały drzwi. Symbolizowało to wyjątkową gościnność Seklerów. Bramy były cały czas otwarte, tak jak serca Seklerów. Na tarnowskiej bramie możemy przeczytać: "Pokój wchodzącym, błogosławieństwo wychodzącym. Naprzeciw Bramy Seklerskiej znajdujemy pomnik wielkiego poety węgierskiego Sandora Petofiego oraz przyjaciela Bema, a także tajemnicze, drewniane słupy z wyrzeźbionymi informacjami na temat bitew, związanych z historią Wegier i Polski.


oryg.w: wiadomosci24.pl