W związku ze stale powtarzającymi się pytaniami o treść tzw. „pakietu ustrojowo-samorządowego” PJN, pozwalam sobie raz jeszcze opisać jego rudymenty. W całości został on przedstawiony przeze mnie, w imieniu całego PJN, na śląskiej konwencji 12 lutego b. r.
Postulaty samorządowe:
1. ustawy aglomeracyjne – powinny być jak najszybciej wprowadzone. Platforma od ponad trzech lat blokuje powstanie takiej ustawy dotyczącej konurbacji śląsko – zagłębiowskiej. Powinno ich powstać co najmniej kilka, dla każdej z poszczególnych aglomeracji. Byłoby to niejako przyciśnięcie samorządowców do ściślejszej współpracy dla dobra mieszkańców i służyłoby rozwojowi najbardziej zurbanizowanych regionów w Polsce.
2. bezpośredni wybór starosty – powiaty (by być poważnymi jednostkami samorządu terytorialnego) potrzebują silnego i sprawnego gospodarza. Jednocześnie powinien on być kontrolowany przez mieszkańców, a nie przez polityków w radzie powiatu. Tak wybierany starosta musi mieć wpływ na zarządzanie strażą pożarną, policją i innymi służbami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo mieszkańców
3. bezpośredni wybór marszałków województw - konsekwencja bezpośredniego wybory starostów. Podobnie jak w przypadku starostów, marszałkowie są nieznani opinii publicznej i zależni jedynie od układów politycznych. Przy rozszerzonych kompetencjach samorządów wojewódzkich (na przykład kosztem administracji rządowej) ich szefowie muszą być prawdziwymi liderami regionalnymi, kontrolowanymi przez społeczeństwo i przed nim tylko odpowiadającymi.
4. dowartościowanie byłych miast wojewódzkich –to aż 33 miasta, które mają prawo być dumne ze swojej historii, ale także współczesności. W Częstochowie i Bielsku, Radomiu, Nowym Sączu i Piotrkowie, Sieradzu i Kaliszu, Chełmie i Siedlcach, Płocku i Włocławku są elity, jest infrastruktura i know-how. W miastach tych muszą być teatry, filharmonie, uczelnie wyższe, ważne urzędy. Na rozwój tych miast powinno wpływać przekazanie części środków oraz kompetencji ze strony województw.
Postulaty ustrojowe:
5. zniesienie Trybunału Stanu i zastąpienie go Trybunałem Konstytucyjnym lub (jeszcze lepiej) Sądem Najwyższym. Nie może być bowiem tak, że politycy sądzą polityków i nie potrafią nikogo skazać przez 20 lat.(z dwoma małymi wyjątkami) . Najlepszym przykładem sędziego Trybunału Stan jest Jacek Majchrowski – prezydent Krakowa. Sympatyczny skądinąd, choćby dlatego, że pokonał kandydatów PO i PiS. Ale to jednak polityk i jako taki nie może w pełni obiektywnie sądzić innych polityków.
6. ostateczne rozstrzygnięcie dwoistości egzekutywy - albo rezygnujemy z bezpośrednich wyborów prezydenckich (i wtedy ograniczamy kompetencje głowy państwa), albo je utrzymujemy, ale wtedy poszerzamy zakres kompetencji prezydenta i wprowadzamy system semiprezydencki. Sprawa ta winna być rozstrzygnięta w referendum (którego częstsze stosowanie postulujemy w naszym programie „Rzeczpospolita Obywatelska”)
7. ograniczenie liczby posłów do 230 - realizujemy postulat PO, którego partia ta nie spełniła. Nie powinno być tak, że w USA, które liczą ponad 300 mln mieszkańców, liczba deputowanych jest niższa, niż liczba polskich posłów. Zaoszczędzone w ten sposób środki powinny być przeznaczone na wzmocnienie eksperckiego zaplecza pracy posłów. Przyczyni się to zarówno do wzmocnienia autorytetu poszczególnego posła, jak i do usprawnienia jego pracy, by nie był on jedynie maszynką do głosowania, ale prawdziwym reprezentantem narodu.
8. Nowy Senat, jako izba samorządowa oraz izba refleksji - wybór przez sejmiki wojewódzkie spośród osób o wysokich kwalifikacjach zawodowych i naukowych oraz dużym doświadczeniu samorządowym (plus)byli prezydenci i byli premierzy (nie wszystkich lubimy, ale mają mandat demokratyczny i doświadczenie) (plus)trzech profesorów wybranych przez KRASP (Konferencja Rektorów Akademickich Szkół Polskich)
Liczba senatorów wybieranych przez sejmiki byłaby zależna od liczb mieszkańców danego województwa (na przykład z woj. opolskiego 1, z woj. śląskiego 4-5 itd.). Dawałoby liczbę około 40 senatorów, wybieranych na czas trwania kadencji ….sejmików samorządowych, więc kadencja Senatu nie pokrywałby się z kadencją Sejmu (co byłby dużą wartością). Dodatkowo izba uzupełniona byłaby o byłych prezydentów i premierów ( a więc o kolejne kilkanaście osób, których kompetencji, bez względu na różnice ideologiczne, nie sposób przecenić), plus trzech profesorów wybranych przez KRASP. Zakres kompetencji skłaniałby nowy Senat raczej do przyjęcia roli izby łączącej kompetencje samorządowe z kompetencjami izby refleksji.
Oto pakiet ustrojowo – samorządowy PJN zwany przez nas „4 plus 4”.
Komentarze
Pokaż komentarze (43)