Jest odpowiedź Komisji Europejskiej

Odpowiedź Komisji Europejskiej  na interpelacje E-5590/09 Konrada Szymańskiego (PiS) w sprawie nadużywania prawa przez niemiecki Jugendamt:

Komisja pragnie zapewnić Szanownego Pana Posła, że ochrona praw dzieci i ich interesów jest jednym z priorytetów jej działań. Komisja z zaangażowaniem chroni dzieci przed wszelkimi formami dyskryminacji i nierównego traktowania, zgodnie z Kartą praw podstawowych UE, Konwencją o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz Konwencją ONZ o prawach dziecka.

Komisja jest świadoma trudności, jakie występują w sprawach o charakterze transgranicznym, dlatego w celu ułatwienia obywatelom europejskim życia dąży do ustanowienia wspólnych przepisów w zakresie prawa rodzinnego w europejskiej przestrzeni sprawiedliwości, w oparciu o wartości europejskie (art. 2 Traktatu UE) oraz o Kartę praw podstawowych UE.

Rozporządzenie Rady nr 2201/20031 określa wspólne przepisy dotyczące właściwości sądów rozpatrujących sprawy małżeńskie i sprawy dotyczące odpowiedzialności rodzicielskiej. Pozwala ono na uznawanie i wykonywanie orzeczeń sądów wydanych w sprawach rodzinnych w innych państwach członkowskich.

Rozporządzenie to zawiera szczególny mechanizm praw dostępu, określając, że postanowienie sądu wydane w państwie członkowskim jest automatycznie uznawane i wykonalne w innym państwie członkowskim, w celu zapewnienia dzieciom możliwości utrzymywania kontaktów z obojgiem rodziców, kiedy nie mieszkają oni razem, a w szczególności, jeśli mieszkają w różnych państwach członkowskich.

Jeśli chodzi o konkretną sprawę wspomnianą przez Szanownego Pana Posła, Komisja przypomina, że na mocy Traktatu nie ma ona ogólnych uprawnień do podejmowania działań w indywidualnych przypadkach. Komisja może interweniować jedynie wówczas, gdy sprawa dotyczy przepisów prawa Unii Europejskiej. Kwestie związane z wykonywaniem odpowiedzialności rodzicielskiej, również w sprawach mających charakter transgraniczny, wchodzą w zakres odpowiedzialności państw członkowskich. Z tego względu Komisja nie może podjąć żadnych działań w sprawie opisanej przez Szanownego Pana Posła, nie może również komentować sposobów postępowania ani orzeczeń niemieckiego sądu w tej sprawie.

Komisja wcześniej badała kwestię domniemanej dyskryminacji rodziców z innych krajów, którzy są zobowiązani przez niemieckie władze do komunikowania się ze swoimi dziećmi wyłącznie po niemiecku podczas niektórych spotkań organizowanych i nadzorowanych przez Jugendamt (Urząd ds. Ochrony Dzieci i Młodzieży). Władze niemieckie przekazały pisemne uwagi dotyczące tej kwestii do Komisji Petycji, jak również do Komisji Europejskiej. Według tych uwag, władze niemieckie we wszystkich sprawach działają przede wszystkim z myślą o najlepszym interesie dziecka. W opinii władz niemieckich możliwe jest, że z prawa do odwiedzin można skorzystać pod nadzorem, co ma na celu ochronę dziecka przed ryzykiem uprowadzenia, negatywnym wpływem itp. W takich przypadkach może wyjątkowo zostać narzucony obowiązek używania wyłącznie języka niemieckiego, jeżeli dodatkowe koszty byłyby zbyt wysokie dla administracji niemieckiej. W szczególnych okolicznościach może także być rozważone wydanie całkowitego zakazu kontaktów z rodzicem w celu ochrony najlepszych interesów dziecka. Przestrzegana musi być jednak zasada proporcjonalności. Obowiązek używania języka niemieckiego w przypadku odwiedzin, które są organizowane przez Urząd ds. Ochrony Dzieci i Młodzieży i przebiegają w obecności jego przedstawicieli, może być uzasadniony obiektywnymi przyczynami. Muszą one być niezależne od obywatelstwa zainteresowanych osób oraz muszą być proporcjonalne do osiągnięcia uzasadnionych celów. Takim celem mógłby być w tym przypadku najlepszy interes dziecka.

W związku z wyżej wspomnianymi uwagami władz niemieckich, obowiązek używania języka niemieckiego podczas wizyt organizowanych przez Jugendamt i odbywających się pod jego nadzorem może być uzasadniony obiektywnymi względami i niezależny od narodowości osób biorących w nich udział, a także stosowny wobec uzasadnionego celu, jakim jest ochrona najlepszych interesów dziecka.