Najlepiej będzie sprawdzić w poważnych źródłach katolickich; choćby na wortalu Jana Pawła II czy Catholic Encyclopedia
„Jako bezpośrednią przyczynę ustanowienia uroczystości Bożego Ciała zwykle podaje się objawienia, jakich doświadczyła bł. Julianna z Cornillon.[1193-1258] W 1209 r. miała ona widzenie, w którym na jasnej tarczy widniała czarna plama. Zinterpretowano je jako brak wśród świąt kościelnych specjalnego dnia poświęconego czci Najświętszego Sakramentu. Według innych źródeł, podczas tychże objawień Pan Jezus zażądał od zakonnicy ustanowienia uroczystości ku swojej czci, wyznaczając nawet dzień: miał to być czwartek po niedzieli Trójcy Świętej.
Początkowo wizjonerkę potraktowano bardzo surowo, oskarżono ją nawet o herezję i przeniesiono karnie do innego klasztoru. Niedługo jednak karę cofnięto. W 1245 r. w Liege we Francji odbyła się pierwsza uroczysta procesja* eucharystyczna, następna dopiero w 1251 roku. Prowadził ją archidiakon Jakub [Jacques Pantaleon], który w 1261 r. został wybrany na Papieża, przyjmując imię Urban IV. W 1264 r. bullą "Transiturus" [8 wrzesień 1264] ustanowił święto Bożego Ciała dla całego Kościoła. Jako powód swojej decyzji podał m.in. zadośćuczynienie za znieważanie Chrystusa w Najświętszym Sakramencie, błędy heretyków oraz konieczność uczczenia pamiątki ustanowienia Eucharystii w Wielki Czwartek (argumentując, iż dzień ten, ze względu na powagę Wielkiego Tygodnia, nie może być uroczyście obchodzony). Ze względu na nagłą śmierć Urbana IV [2 październik 1264] dokument wprowadził w życie jego następca Jan XXII. W Polsce pierwsze wzmianki o święcie Bożego Ciała pojawiają się w roku 1391.”
Cud w Bolsena
Według legendy, w sierpniu 1263 roku, w Bolsena (25 km od Orvieto, gdzie urzędował papież Urban IV), miał się wydarzyć cud. Podczas mszy, w rękach nie wierzącego w przeistoczenie księdza Piotra z Pragi, z hostii popłynęła kroplami krew. Ten cud miał utwierdzić Urbana IV w zamiarze ustanowienia święta Bożego Ciała. Jednak żaden historyczny dowód tego nie potwierdza, a sama legenda jest mocno niespójna.
Przede wszystkim o „cudzie” nie ma wzmianki w bulli „Transiturus”.Również dwaj biografowie papieża nic o nim nie wiedzą. Zwłaszcza Thierricus Vallicoloris , który opisał szczegółowo wszystkie wydarzenia z pontyfikatu Urbana IV podkreślając wszędzie papieskie zaangażowanie w celebrację mszy i dążenie do ustanowienia święta Bożego Ciała nic o cudzie nie wspomina.
Liczne wzmianki o „cudzie w Bolsena” pojawiają się dopiero w roku 1435 w kazaniach dominikanina Leonardo Mattei z Udine, a św Antoninus z Florencji (1389-1459) przedstawia nieco inną wersję „cudu”, nie mówi, że kapłan wątpił w przeistoczenie, mówi natomiast, że jedynie kilka kropel wina z kielicha mszalnego kapnęło na korporał (mały obrus używany podczas mszy) zostawiając na nim obraz ludzkiej twarzy.
Podobnych legend o splamionym krwią korporale jest więcej, pokrywają się w czasie ze sporami na temat przeistoczenia, które toczono w Kościele rzymskim od IX do XII wieku, dopóki sporów nie zakończył Sobór laterański IV (1215), uchwalając dogmat o przeistoczeniu. Od tej pory odpowiedzią dla niewierzących w przeistoczenie był tylko stos (dla chcących czytać Biblię zresztą też)
Na pierwszy rzut oka ustanowienie święta Bożego Ciała z cudem z Bolsena nic nie łączy, lecz dokładniejsza analiza prowadzi do intrygujących wniosków.
Skoro Urban IV uznał za konieczne ustanowienie święta, to można przypuszczać, ze niewiara w dogmat o przeistoczeniu była powszechna.
Cud z Bolsena miał za zadanie „umocnić” papieskie postanowienie, lecz w rzeczywistości podrywał autorytet papieża.
Jeśli słowo papieża musi być dla katolika niepodważalne, (w przeciwnym razie katolik staje się heretykiem), to wynika z tego, że do słów papieża nie wolno nic dodawać, gdyż równałoby się to posądzeniu papieża o niekompetencję (co jest przecież niemożliwe!). Powyższe zasady reguluje dogmat o papieskiej nieomylności oraz dewiza Roma locuta , causa finita.**.
Skoro więc autor legendy o „cudzie z Bolsena” złamał tak jasno sformułowane prawo, to znaczy, że musiał mieć do tego ważny powód. Widać w dalszym ciągu wierni w przeistoczenie nie wierzyli, a na dodatek nie traktowali święta Bożego Ciała z należytą powagą. Zresztą sam Urban VI ustalając datę święta zaznaczył, że nie pasuje ono do powagi Wielkiego Czwartku.
Jak widać, pod względem powagi, papieże wyżej cenili, odbywającą się właśnie w Wielki Czwartek, farsę In coena Domini***.
Ciekawostka;
W Polsce od zawsze, nawet w czasach PRL, dzień Bożego Ciała jest dniem światecznym, a w krajach katolickich takich jak Włochy, Hiszpania, Irlandia, Meksyk, Argentyna, Filipiny jest to zwykły, normalny dzień pracy.
* procesja
– forma kultu, popularna w wielu religiach, manifestująca się jako uroczysty pochód ze śpiewami, czasami też z tańcami i z noszeniem sakralnych przedmiotów. W religiach pierwotnych i antycznych przestrzeń zakreślana przez procesję definiowała granice kręgu magicznego. Specjalną, magiczną wartość miała liczba obejść magicznego kręgu (trzy, pięć, siedem, itd) [Wikipedia]
** Roma locuta, causa finita
[łac., ‘Rzym przemówił, sprawa skończona’],
Rzym przemówił, sprawa skończona — wypowiedź papieża jest wiążąca dla wiernych. [Encyklopedia PWN]
*** In coena Domini
W Wielki Czwartek, dnia 28 marca, ogłoszono w Rzymie uroczystą, klątwę. Jest to zwyczajem kurii rzymskiej, iż w dzień ten one okropną bullę „in coena domini" publicznie czytają. Treścią jej są same tylko klątwy. (…) Gdy papież powyższą klątwę odczytał, odebrano z rąk jego pergamin, na którym klątwa wypisana była, podarto go na kawałki i rzucono przed zgromadzony lud. Wśród tłumów powstał ruch, wszyscy bowiem ubijali się jeden przed drugim choć o kawałeczek tej straszliwej bulli. Takie relikwie rozdawało papiestwo wierzącym
[J.H.Merle d`Aubigne „Historia Reformacyj szesnastego wieku”]
„New advent” Catholic Encyclopedia
www.jp2w.pl
Inne tematy w dziale Społeczeństwo
