REZOLUCJA. 53 Kraków

REZOLUCJA. 53

 Kraków, zima 1952/53.

Zimny Kraków, "Życie na podsłuchu" spotyka "Proces" Kafki.

LOGLINE

Styczeń 1953. Bezpieka szykuje największy pokazowy proces przeciwko Kościołowi - "szpiedzy amerykańscy z kurii krakowskiej". Na stryczek czekają trzy osoby. Reżim potrzebuje tylko jednego - żeby elita intelektualna Krakowa własnoręcznie podpisała ich wyrok. 53 pisarzy dostaje wezwanie na zebranie ZLP 8 lutego.

FORMAT

Dwie równoległe narracje, które spotykają się w jednym pokoju.

BOHATEROWIE

1. STRONA PROCESU:

• Ks. JÓZEF LELITO (48) - były kapelan NOW. To jego złamią pierwszego. Torturowany w gmachu przy pl. Inwalidów, podpisze wszystko, wciągnie innych, żeby przestało boleć. Wie, że kłamie. • EDWARD CHACHLICA i MICHAŁ KOWALIK - nie księża, a byli partyzanci NOW. W akcie oskarżenia dopisano im sutanny, bo "księża-szpiedzy" lepiej brzmią w radiu. • Sędzia MIECZYSŁAW WIDAJ - przewodniczący Wojskowego Sądu Rejonowego. Nie fanatyk, a karierowicz. Chce z Krakowa do Warszawy. • MAJOR JULIA - oficer V Departamentu MBP, wzorowana na Julii Brystygier "Krwawej Lunie". Elegancka, inteligentna, wierzy że niszczy zabobon. 

2. STRONA PIÓRA - ZLP:

• ANDRZEJ (28) - nasz kompozyt. Krytyk literacki, asystent na UJ, inspir. Jan Błoński / Andrzej Kijowski. Młody, zdolny, ma chorą matkę i małe mieszkanie do przydziału. Nie jest w PZPR, ale chce debiutu w "Życiu Literackim". • WISŁA (29) - poetka, inspir. młoda Szymborska. Autorka "Dlatego żyjemy". Socrealistka z przekonania, nie z kalkulacji. Naprawdę wierzy w socjalizm. • SŁAWEK (22) - najmłodszy, inspir. Mrożek. Cyniczny satyryk. Podpisze jako pierwszy, napisze potem najostrzejszy artykuł atakujący księży, bo to jego szansa. • WŁADEK - prezes krakowskiego ZLP, Władysław Machejek. Funkcjonariusz w skórze literata. To on trzyma listę 53 nazwisk. 

MacGuffin: dokumenty katyńskie znalezione podczas rewizji w kurii. Kuria przechowywała je z 1943 roku. Bezpieka nie wie co z nimi zrobić - to dowód zbrodni, której oficjalnie nie ma.

TREATMENT - 3 AKTY

AKT I - INFILTRACJA (Grudzień 1952)

Kraków pod śniegiem. Nocna rewizja w pałacu przy Franciszkańskiej 3. Funkcjonariusze wynoszą skrzynie: dolary, waluty, figury świętych, a na dnie - koperty z napisem "Katyń - zdjęcia prof. Buhtza". 

Andrzej dostaje wezwanie do ZLP. Na zebraniu Machejek mówi: "Towarzysze, proces kurii to przełom. Partia oczekuje od nas jasnego głosu." Rozdaje kalki z gotową rezolucją.

W piwnicy MBP Lelito po raz 40. słucha tego samego pytania. Podpisuje zeznanie, że ks. Brzycki i Pochopień to agenci.

AKT II - PROCES (21-27 stycznia 1953)

Hala widowiskowa Zakładów Szadkowskiego. Zamiast maszyn - ławy, mikrofony Radia Kraków, publiczność - milicjanci, ormowcy, aktywiści z ZMP klaszczący na znak. Prokurator Zarakowski krzyczy o "judaszowych pieniądzach". 

Paranoja gęstnieje. Każdy wie, że to teatr, ale każdy gra. Sędzia Widaj dostaje telefon z Warszawy: "Trzy czapy muszą być".

Równolegle w Domu Literatów przy Krupniczej 22 trwa polowanie na podpisy. Andrzej waha się. Idzie do kościoła Mariackiego, gdzie spotyka siostrę ks. Pochopienia. Ona pokazuje mu prawdę: jej brat nie jest szpiegiem, jest notariuszem, który spisywał inwentarz. 

Wisła podpisuje bez wahania - wierzy, że księża to reakcja. Sławek podpisuje z entuzjazmem i od razu pisze artykuł "Zbrodnia główna i inne", porównujący księży do esesmanów i Ku Klux Klanu.

27 stycznia, godz. 18:00. Wyrok: śmierć dla Lelity, Chachlicy, Kowalika. Dożywocie dla Szymonka. Okrzyki z sali: "Na szubienicę!"

Andrzej wymyka się z sali. Nie chce podpisać.

AKT III - REZOLUCJA (8 lutego 1953)

To jest kulminacja thrillera, nie wyrok.

8 lutego, siedziba ZLP. Na stole leży 53 podpisów. Brakuje jednego - Andrzeja. Machejek mówi cicho: "Nie podpiszesz, nie ma mieszkania, nie ma etatu, nie ma debiutu. Twoja matka nie dostanie penicyliny. Zastanów się, czy chcesz być po stronie szpiegów."

W celi śmierci księża słyszą w radiowęźle komunikat: "Literaci krakowscy potępili zdrajców". Rozumieją, że nikt po nich nie płacze.

Andrzej podpisuje jako 53-ci. Numer 43 na liście to Wisła. Numer 32 to Sławek.

Ostatnia scena: Sierpień 1953. Głos z offu: "Rada Państwa zamienia kary śmierci na dożywocie". Księża żyją, ale nikt o tym nie pisze.

Przeskok: Październik 1956. Ten sam pokój ZLP. Na ścianach nie ma już portretu Stalina. Ci sami ludzie głosują nad potępieniem stalinizmu. Andrzej patrzy na swój podpis z lutego 1953 w oprawionym w ramkę "Życiu Literackim". Zostaje na ścianie.

Plansza końcowa: 

Ks. Lelito wyszedł w 1956, zmarł w 1960. Chachlica i Kowalik - w 1956. Ks. Fudali, wyłączony z procesu bo był zbyt skatowany by stanąć przed kamerami, zmarł w więziennym szpitalu w 1955. 

Z 53 sygnatariuszy nikt nie został rozliczony. Wielu stało się moralnymi autorytetami PRL.

DLACZEGO TO DZIAŁA TERAZ:

To nie film o Kościele i komunistach. To film o mechanizmie. Jak reżim tworzy wroga, jak język - "szpiedzy amerykańscy, dywersja, judaszowe pieniądze" - staje się bronią, i jak elita, żeby przetrwać, podpisuje coś, czego nie przeczytała, przeciwko ludziom, których nie zna.

Tagline plakatu: "W ostatnich dniach toczył się w Krakowie proces..."