Powstała monarchia dziedziczna. Zniesiono poddaństwo, wprowadzono zasady wolności osobistej i równości wobec prawa. Konstytucja dzieliła kraj na departamenty i powiaty.
Księstwo otrzymało konstytucję najbardziej odbiegającą od wzorca francuskiego, stosunkowo dobrze przystosowaną do polskiej tradycji.
Artykuł 1. Religia katolicko- apostolsko- rzymska jest religią stanu.
Artykuł 2. Wszystkie wyznania są wolne i publiczne.
Artykuł 4. Znosi się niewola, wszyscy obywatele są równi w obliczu prawa, stan osób zostaje pod opieką trybunałów.
Artykuł 5. Korona książęca warszawska jest dziedziczna w osobie Króla Saskiego, jego potomków, dziedziców i następców, w porządku następstwa ustanowionego w domu saskim.
Artykuł 6. Rząd jest w osobie króla. On sprawuje w całej swojej zupełności urzędowanie władzy wykonawczej. Od niego wychodzą projekta do praw.
Artykuł 11. Ministerium składa się jak następuje
Minister sprawiedliwości
Minister wewnętrzny i religijny
Minister wojny
Minister dochodów i skarbu
Minister policji
Minister sekretarz stanu
Artykuł 14. Rada Stanu składa się z ministrów
Artykuł 19. Sejm główny składa się z 2 izb, to jest z Izby Pierwszej czyli Izby Senatorskiej, i z drugiej Izby, czyli Poselskiej
Artykuł 20. Sejm zgromadza się co 2 lata w Warszawie
Artykuł 23. Senat składa się z 18 członków, to jest: 6 biskupów, 6 wojewodów, 6 kasztelanów
Artykuł 26. Senatorowie są dożywotni
Artykuł 35. Izba Poselska składa się z 60 posłów wybranych na sejmikach
Artykuł 69. Kodeks Napoleona będzie prawem cywilnym Księstwa Warszawskiego
Artykuł 79. Siła zbrojna składać się będzie ze 30 000 ludzi wszelakiego rodzaju żołnierza, obecnego pod bronią, nie licząc w to gwardii narodowych
(fragmenty)
Bogdan Borucki rozmawiając z Thierrym Lentzem, dyrektorem Fondation Napoleon w Paryżu stwierdził, że Napoleon nigdy nie uznał rozbiorów, jednak nie nadał państwu polskiemu tradycyjnej nazwy. Nazwa Polska działała na jego głównych wrogów „jak czerwona płachta na byka” (cyt. za „Mówią Wieki” numer specjalny V 2007 r.)
Tak więc prowizoryczny twór wywołał niezadowolenie nawet wśród najwierniejszych stronników cesarza. Należy pamietać, że utworzenie księstwa było efektem krwawej rozprawy z IV koalicją, której kulminacją była zwycięska bitwa pod Frydlandem z 14 czerwca 1807 r.
W swoich „Pamiętnikach wojskowych 1812- 1814” Józef Grabowski oficer w sztabie Napoleona wspominał: „Pamiętam, jakie smutne wrażenie zrobiło na ludności i wojsku polskim owo ogłoszenie pokoju tylżyckiego i pewność, że nie Królestwo Polskie, lecz cząstka krajów polskich pod imieniem Księstwa Warszawskiego ma istnieć[...] ówczesny prezes rządu szanowny i sędziwy, Małachowski, żal mu swój wynurzył, ze Królestwa nie wskrzesił, odrzekł mu cesarz:- Mon cher comte, j¢ai joue au vingt et un. J¢avais vingt et je m¢y suis tenu- „Mój drogi hrabio, grałem w dwadzieścia jeden. Doszedłem do dwudziestu i na tym poprzestałem.” Cesarz Aleksander pisał z Tylży do Petersburga do pewnej damy (pani Tyszkiewicz), z którą korespondował : La paix est faite. Napoleon n¢a obtenu gu¢un ridicule Duche de Varsovie-„Pokój zawarty. Napoleon uzyskał tylko śmieszne Księstwo Warszawskie”.
Wśród historyków różnego autoramentu prowadzone są gorące dysputy, czy Bonaparte nas wykorzystał ? Czy może , jednak nie ? Czy rzeczywiście potrzebował polskiego żołnierza i dlatego mamił obietnicami. Jednak należy pamiętać, że Rosja była jeszcze nietknięta.
Norman Davies w „Bożym igrzysku” uważa, ze cesarz uprawiał wobec Księstwa totalny wyzysk , i podaje przykład tak zwanych „sum bajońskich”, rekrutacji żołnierza i wykorzystaniu 20 tys. chłopów przy odbudowie fortecy w Modlinie itd. Oczywiście ,że są to argumenty nie do zbicia. Jednak czy cena wskrzeszenia z niebytu sprawy polskiej nie miała mieć swojej „ceny” ?
Kilka lat po upadku Wielkiej Armii nasz wieszcz narodowy Adam Mickiewicz napisał w Panu Tadeuszu : „BÓG JEST Z NAPOLEONEM, NAPOLEON Z NAMI !” Księga XI.
Komentarze
Pokaż komentarze (22)