Daniel S. Zbytek
Współczesny świat jest społecznie, politycznie i gospodarczo powiązany na skalę niewyobrażalną w przeszłości. Wydarzenia, które maja miejsce w odległych krajach w równym stopniu oddziaływają na sytuację po drugiej stronie globu jak i same są efektem zmian zachodzących w miejscach odległych na tysiące kilometrów. To wzajemne powiazanie zwiemy globalizacją, ale sam termin nie odnosi się do przyczyn zachodzących zjawisk. Globalizacja to dziś zjawisko dotyczące życia wszystkich ludzi na naszym globie – nie tylko określonych środowisk – jak armie imperialne, kupcy, niewolnicy – jak to miało miejsce w minionych wiekach.
Analiza sytuacji ludzkości w XXI wieku wymaga zastanowienia się nad istotą postawy człowieka wobec innych ludzi, zachodzących zmian społecznych i zmian ludzkiej samoświadomości. Niezbędne jest zastanowienie się nad nami, jako ludźmi, zrozumienie naszego miejsca w świece przyrody i społeczeństwa – tak jak to czynili starożytni filozofowie, a współcześnie w największym stopniu Hannah Arendt. „Kondycja ludzka” Hannah Arendt to dzieło o kondycji ludzkości po Holocauście. Świat, który od czasów Oświecenia uznawany był za racjonalny, a postęp społeczny w ślad za technicznym i naukowym był do Drugiej Wojny światowej uznany za oczywisty, załamał się w obliczu nazizmu, systemu ideologicznego, dla którego „rasa” – sam w sobie twór w dużym stopniu umowny i ułomny, uznany został za fundament określający miejsce człowieka w świecie.
Niemiecka filozofia, pozostająca od drugiej połowy XIX wieku pod wpływem Hegla, wyjaśniała dzieje ludzi w kontekście historycznych przemian dialektycznych – ze starego systemu społecznego wyłaniał się nowy, pod wieloma względami lepszy, bardziej odpowiadający wyzwaniom współczesności, lepiej spełniający wymogi ludzi w zmieniającym się świecie. Nazizm stanowił zaprzeczenie tego nurtu filozofii niemieckiej. Ruch masowy Austriaków i Niemców, Europejczyków uznawanych na początku XX wieku za najlepiej wykształconych i zorganizowanych, narody „filozofów” przyjął za przewodnia doktrynę idę mordu i niszczenia innych narodów, ludzi niepełnosprawnych, chorych. To nie była europejska cywilizacja, tak jak ja rozumiano od ponad tysiąca lat. W fundamentalnych dziełach: „Kondycji ludzkiej i „Korzeniach totalitaryzmu” Arendt analizuje przyczyny powstania nazizmu i jego wpływu na masy i elity. To ważna analiza, także dla ludzkości początków trzeciego tysiąclecia, nękanego konfliktami społecznymi o globalnym zasięgu.
Tekst z portalu Geopolityka.net
Komentarze
Pokaż komentarze