Konstytucyjno-ustrojowy bałagan w Ukrainie. Cz.2

 Pół miliona trzeźwych ludzi na Majdanie (2004) zmusiło Kuczmę do zgody na głosowanie zmian do Konstytucji Ukrainy. Sytuacja była bardzo ciekawa. W parlamencie był projekt odpowiedniego zakonu (Nr-4180 z dn. 19.09.2003 r.), który miał pozytywną opinię Konstytucyjnego Sądu (z dn. 12.10.2004 r. Nr 2-w/2004).

 

Według mnie ten zakon był "surowy" i zawierał wiele sprzeczności i prostych błędów, które czyniły z Konstytucji, lub tworzonych na jej podstawie Zakonów martwe prawo.

 

Robiłem analizę tego zakonu i wysyłałem ją na ręce A. Zinczenko, szefa sztabu wyborczego W. Juszczenko (i jednocześnie Wice-Spikera Wierchownej Rady). Moje dokumenty nie tylko docierały do kogo potrzeba, ale były uważnie czytane i wykorzystywane.

 

6 gudnia wiedziałem że w Wierchownej Radzie planują wynieść na głosowanie nie Projekt Zakonu Nr 4180, a jego modyfikację, to jest Projekt Zakonu Nr 2222 (ten projekt to projekt 4180 + poprawki, techniczne uzupełnienia, stylistyczna korekta), który nie przeszedł przez Konstytucyjny Sąd, a do tego głosować zmiany do Konstytucji w pakiecie, to jest wspólnie z innymi Zakonami.

 

Rozmawiałem z Wice-Spikerem Wierchownej Rady Zinczenko i uprzedzałem, że kiedyś pożałują tego głosowania. Jednak sytuacja była tak napięta, że tego procesu nikt już nie mógł zatrzymać.

 

Najciekawsze jest to, że wszyscy doskonale zdawali sobie sprawę, że naruszają normę Konstytucji (proceduralną, a nie merytoryczną!), ale ... i tu zwracam waszą uwagę na najciekawszy moment konstytucyjnego procesu.

 

8 grudnia 2004 r. Wierchowana Rada uchwaliła Zakon Nr-2222. Uchwalając ten Zakon naruszyła prawo i spowodowała sytuację, w której mogło dojść do naruszenia wyższości Konstytucji Ukrainy nad wszystkimi innymi aktami prawnymi.

 

Mimo takiej głupiej sytuacji Ukraina żyła pod "parasolem" nowej, "niekonstytucyjnej" Konstytucji. Sytuacja taka trwała do 2007 r., mimo tego, że wszystkie międzynarodowe instytucje wypowiedziały się negatywnie na temat naruszenia procedury przyjęcia zmian do Konstytucji.

 

8.02.2007 r. Konstytucyjny Sąd zajął się podaniem 102 Deputatów Wierchownej Rady Ukrainy, w której oni zwrócili się o uznanie Zakonu Nr-2222 niekonstytucyjnym. Sąd odmówił deputatom, ale w tekście swojej decyzji napisał bardzo ciekawy fragment:

 

Положення закону про внесення змін до Конституції України після набрання ним чинності стають невід’ємною складовою Конституції України – окремими її положеннями, а сам закон вичерпує свою функцію.

Położenia Zakonu o wniesieniu zmian do Konstytucji Ukrainy po nabraniu nim czynności stają się nieodjemną składową Konstytucji Ukrainy – jej oddzielnymi częściami, a sam Zakon wyczerpuje swoją funkcję.

 

З набуттям чинності Законом № 2222–ІV його положення, оскаржені суб’єктом права на конституційне подання, є фактично положеннями Конституції України, прийнятої 28 червня 1996 року (Відомості Верховної Ради України, 1996 р., № 30, ст. 141), яка діє в редакції Закону № 2222–ІV.

Z nabyciem czynności przez Zakon Nr 2222-IV jego położenia, oskarżone subiektem prawa za konstytucyjne podania, są faktycznie położeniami Konstytucji Ukrainy, przyjętej 28.06.1996 r., jaka funkcjonuje w redakcji zakonu 2222-IV.

 

Wydawało się, że sprawa konstytucyjnej reformy znalazła na koniec swoje miejsce w zakonodawstwie Ukrainy, tym bardziej, że 19.03 2009 r. Wierchowna Rada Ukrainy uchwaliła Zakon Nr-1168-VI, którym zmieniła Zakon Ukrainy "O Konstytucyjnym Sądzie Ukrainy" dopisując do paragrafu 45 punkt 3 o takim brzmieniu:

 

Стаття 45. Підстави для відмови у відкритті конституційного провадження

Підставами для відмови у відкритті провадження у справі в Конституційному Суді України є:

3) наявність рішення Конституційного Суду України щодо конституційності аналогічного за змістом та юридичною силою акта, ухвали про відмову у відкритті провадження або ухвали про припинення провадження щодо такого акта;

Paragraf 45. Podstawy dla odmowy odkrycia konstytucyjnego przeglądu sprawy

Podstawami dla odmowy odkrycia konstytucyjnego przeglądu sprawy w Konstytucyjnym Sądzie Ukrainy są:

3) istnienie Decyzji Konstytucyjnego Sądu Ukrainy dotyczące konstytucyjności analogicznego aktu, uchwały o odmowie odkrycia przeglądu sprawy, albo uchwały o przerwaniu przeglądu takiego aktu.

 

I tu szokująca niespodzianka. Prezydent Ukrainy (W. Juszczenko) zwraca się do Konstytucyjnego Sądu z prośbą o uznanie tej poprawki do Zakonu o Konstytucyjnym Sądzie za niekonstytucyjną. Ten uczynek można porównać z odkryciem Puszki Pandory.

 

Cdn.