Intencjonalność aktu - zagadka filozoficzna

1) Chory z zazdrości Othello szykuje się do wyeliminowania swojego przeciwnika, który ukradł mu ukochaną. Othello tropi swoją ofiarę w lesie, ładuje swoją strzelbę, celuje i… pudłuje. Jednakże huk strzału wystraszył hordę oszalałych dzików, które taranują na śmierć przeciwnika Othello.

 

Pytanie: Czy Othello intencjonalnie zabił swojego rywala?

 

2) Dyrektor generalny wielkiego przedsiębiorstwa siedzi u siebie w gabinecie. Do gabinetu wchodzi wice-dyrektor i przedstawia sytuację w następujący sposób: Pracujemy aktualnie nad nowym programem, który w znaczący sposób zwiększyłby nasze zyski, ale jednocześnie w dużej mierze przyczyniłby się do zanieczyszczenia środowiska.Dyrektor generalny odpowiada, że jest mu wszystko jedno czy środowisko ucierpi na tym projekcie czy nie, i że zależy mu tylko na jak największym pomnożeniu zysków. Program zostaje więc zrealizowany, zyski pomnożone, a środowisko  zanieczyszczone.

 

Pytanie: Czy dyrektor generalny przyczynił się do zanieczyszczenia środowiska intencjonalnie?

 

3) Dyrektor generalny wielkiego przedsiębiorstwa siedzi u siebie w gabinecie. Do gabinetu wchodzi wice-dyrektor i przedstawia sytuację w następujący sposób: Pracujemy aktualnie nad nowym programem, który w znaczący sposób zwiększyłby nasze zyski i jednocześnie w dużej mierze przyczyniłby się do ochrony środowiska.Dyrektor generalny odpowiada, że jest mu wszystko jedno czy środowisko zyska na tym projekcie czy nie, i że zależy mu tylko na jak największym pomnożeniu zysków. Program zostaje więc zrealizowany, zyski pomnożone, a środowisko ochronione.

 

Pytanie: Czy dyrektor generalny przyczynił się do ochrony środowiska intencjonalnie?

 

Jakie wnioski wyciągacie z tych trzech historyjek na temat charakteru intencjonalnego lub nie jakiegoś aktu?

 

(zagadka pochodzi z Philosophie Magazine z czerwca 2010)