KŁODZKO 45
SEKWENCJA 1: ZIEMIE ODZYSKANE
Maj 1945. Głuchołazy. Pociąg z polskimi osadnikami. WIKTOR LESKI, 28 lat, AK, teraz w polskim mundurze bo tylko tak może chronić ludzi, przejmuje dworzec. Na peronie czeka już czechosłowacka delegacja z flagą i dokumentem: "Na mocy dekretu prezydenta Benesza, powiat Kłodzki wraca do Macierzy". Wiktor: "Jakiej macierzy? Tu nigdy Czech nie było". Odpowiedź: "A wy tu byliście?".
SEKWENCJA 2: POCIĄG PANCERNY
Międzylesie, Bieńkowice, Prudnik. Montaż czeskich incydentów - wszystko na faktach:
• Czeski pociąg pancerny wjeżdża do Międzylesia i nie chce wyjechać. • W Prudniku czescy żołnierze wieszają flagę na ratuszu. • W Bieńkowicach rozbrajają 3 polskich milicjantów.
Warszawa: Bierut dzwoni do Moskwy, Moskwa milczy. Celowo. Niech się Polacy i Czesi pobiją, łatwiej będzie nimi rządzić.
SEKWENCJA 3: PIERWSZA KREW
Wiktor jedzie do Chałupek z MARIE, tłumaczką - Morawianką która została zweryfikowana jako Polka, ale czuje się Czeszką. W Chałupkach stacjonuje KAREL PROCHAZKA, idealista, legionista z Tobruku. Wierzy w Wielką Czechosłowację od Cieszyna po Kłodzko. Dochodzi do szarpaniny na moście na Olzie. Pada pierwszy strzał - czeski wartownik strzela w powietrze. Wiktor wie: następny będzie w człowieka.
SEKWENCJA 4: ULTIMATUM ,MIDPOINT
10 czerwca 1945. GODZINA 0. Czesi zajmują Chałupki czołgami. Dają Polakom 2 godziny na opuszczenie domów, zrywają flagi, wywożą ich za Odrę. To nie jest patrol - to aneksja. Do Warszawy przychodzi depesza: "Racibórz zajęty przez wojska obce". Żymierski wydaje rozkaz: 1. Korpus Pancerny na granicę. 10. Dywizja Sudecka ma iść na Kłodzko. O włos od wojny.
W scenie kulminacyjnej Wiktor i Karel stają naprzeciw siebie na moście w Chałupkach, obaj z odbezpieczoną bronią. Dzieli ich 20 metrów i 700 lat historii.
SEKWENCJA 5: MOSKWA DECYDUJE
Wszystko przenosi się do willi NKWD w Pszczynie. MAJOR SOROKIN słucha obu stron. Polacy pokazują mapy piastowskie. Czesi pokazują mapy Przemyślidów. Sorokin śmieje się: "Towarzysze u nas granica jedna - ta co towarxysz Stalin narysuje". Dzwoni do Moskwy. Stalin: "Czechom Kłodzko niepotrzebne. Polakom trzeba dać Śląsk, żeby nienawidzili Niemców, a nie nas".
SEKWENCJA 6: ODWRÓT
Rozkaz z Moskwy: Czesi mają wrócić na granicę z 1937 roku. Karel dostaje rozkaz odwrotu. Scena rozdzierająca - musi opuścić Prudnik, gdzie już rozdawał czeskie dowody. Jego żołnierze płaczą. Wiktor wraca do Chałupek, Polacy wracają do domów. W tle sowieccy żołnierze grabią oba wojska równo.
SEKWENCJA 7: WERYFIKACJA
Lipiec 1945. Spokój? Nie. Zaczyna się weryfikacja narodowościowa. Marie musi udowodnić że jest Polką, inaczej wywiozą ją do Czech. Wiktor musi ją zweryfikować pozytywnie, choć wie że ona czuje się Czeszką. Dylemat: państwo czy człowiek? Podpisuje: "Polka". Ratuje jej życie, ale zabija jej tożsamość.
SEKWENCJA 8: EPILOG - ZAKAZANA PAMIĘĆ
1958. Wiktor już jako cywil ogląda w gazecie podpisanie ostatecznego układu granicznego PL-CS. Granica ta sama co w 1937. Żadnej wzmianki o 1945. Żadnej wzmianki o Chałupkach. W archiwum IPN pieczątka: "TAJNE".
Ostatni kadr: Most w Chałupkach dzisiaj. Po jednej stronie flaga PL, po drugiej CZ. Turyści robią sobie zdjęcia. Nikt nie wie że 80 lat temu stały tu naprzeciw siebie czołgi.
NAPIS KOŃCOWY:
W czerwcu 1945 roku Czechosłowacja próbowała zająć Kłodzko, Racibórz, Głubczyce i Chałupki. Interwencja ZSRR zapobiegła wojnie polsko-czechosłowackiej. W PRL temat był zakazany.



Komentarze
Pokaż komentarze (7)