Program SAFE ma wspierać rozwój bezpieczeństwa militarnego państw Unii Europejskiej. Polska została największym beneficjentem całego mechanizmu i pozyska z niego około 43,7 mld euro, czyli ponad 180 mld zł.
– To dziejowa chwila. Z pieniędzy z SAFE korzystać będzie ponad 10 tys. firm. Polskich firm, płacących podatki w Polsce – zapowiedział premier Donald Tusk.
Jakie firmy podpisały umowy w ramach SAFE?
Pierwsze dokumenty podpisano w Legionowie, Ożarowie Mazowieckim, Warszawie i Gdańsku. Według zapowiedzi rządu do końca tygodnia zawartych ma zostać około 40 kontraktów. Minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz poinformował, że umowy podpisano m.in. z Maskpol S.A. z Konieczek, Celtech Sp. z o.o. z Poznania, Jelcz Sp. z o.o. z Jelcza-Laskowic, WB Group z Ożarowa Mazowieckiego i Stocznią Remontową Shipbuilding.
Szef MON tłumaczył w czwartek, że środki z SAFE mają trafić głównie do polskiego przemysłu obronnego. Według deklaracji rządu 89 proc. funduszy pozostanie w krajowych zakładach i firmach.
Co kupi Polska z programu SAFE?
W ramach pierwszych kontraktów Polska planuje zakup nowoczesnego sprzętu wojskowego i technologii wykorzystywanych przez siły zbrojne. Wśród zapowiedzianych zakupów znalazły się drony Gladius, drony WARMATE, drony FlyEye, a także nowoczesne okręty do pozyskiwania i przetwarzania danych geoprzestrzennych.
Rząd przekonuje, że inwestycje mają nie tylko zwiększyć bezpieczeństwo militarne kraju, ale również pobudzić polską gospodarkę i stworzyć nowe miejsca pracy. – Jestem poruszony, bo mam poczucie, że to jest wielki dzień. Pieniądze europejskie na SAFE zagwarantowane. Polska jest bez porównania do innych państw – deklarował premier Donald Tusk podczas uroczystości w Legionowie.
Umowa SAFE dla Polski została zatwierdzona przez Komisję Europejską jako pierwsza spośród wszystkich państw uczestniczących w programie. Dokument podpisano 8 maja w Warszawie. Środki mają zostać przeznaczone na rozwój zdolności obronnych Polski oraz modernizację armii. Prrogram ma także zwiększyć możliwości produkcyjne polskich zakładów zbrojeniowych.
Karol Nawrocki zawetował SAFE
Program SAFE od początku budził jednak polityczne spory. Przeciwko unijnej pożyczce występował prezydent Karol Nawrocki. W specjalnym orędziu z 12 marca zapowiedział zawetowanie ustawy związanej z programem.
– Nie podpiszę ustawy, która uderza w naszą suwerenność, niezależność, bezpieczeństwo ekonomiczne i militarne – wyjaśniał prezydent.
Karol Nawrocki wraz z prezesem NBP Adamem Glapińskim przedstawił alternatywną propozycję pod nazwą „SAFE 0 procent”. Według autorów projekt miał umożliwić finansowanie inwestycji obronnych bez korzystania z unijnego mechanizmu zadłużeniowego. Większość sejmowa nie poddała projektu prezydenckiego ws. SAFE 0 proc. pod głosowanie. Tak zdecydował marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty, który krytykował inicjatywę głowy państwa i NBP.
Zdaniem niektórych prawników umowa z KE jest sprzeczna z konstytucją, bowiem została zawarta wbrew prezydentowi.
- Pożyczka na podstawie uchwały rządu będzie niezgodna z konstytucją - ostrzegał prof. Ryszard Piotrowski. - Debata o tym, czy Polska może przyjąć pożyczkę z Unii Europejskiej na zbrojenia bez ustawy ratyfikacyjnej, to w istocie spór o konstytucyjny porządek państw - oceniał konstytucjonalista Uniwersytetu Warszawskiego. - Ten program jest nie do pogodzenia z artykułem 90. konstytucji, który stanowi, że Rzeczpospolita może przekazać organizacji międzynarodowej kompetencje organów władzy państwowych w niektórych sprawach - analizował Piotrowski kilka miesięcy temu w Telewizji Trwam.
Fot. Premier Donald Tusk na konferencji prasowej "Polska SAFE" w Legionowie/East News
Red.
Komentarze
Pokaż komentarze (36)