20121017

W nocy 28 sierpnia 1944 r., około wpół do trzeciej nad ranem, nad Banicą, łemkowską wsią w Beskidzie Niskim, został zestrzelony Halifax z 1586 Eskadry Specjalnej, powracający z długiego lotu znad powstańczej Warszawy. Polegli wszyscy członkowie załogi:

Kpt. nawigator Franciszek Kazimierz Omylak, ur. 1907, w 1939 r. wzięty do niewoli sowieckiej, zwolniony w 1941 r. na mocy układu Sikorski-Majski, w 1942 r. znalazł się w Anglii, w sierpniu 1944 r. przydzielony do 1586 Eskadry Specjalnej,

Ppor. pil. Kazimierz Widacki, ur. 1921, 17 IX 1939 r. przeszedł granicę z Rumunią, tam internowany, przedostał się do Francji, następnie w Anglii, od 1942 r. w RAF, od 22 VI 1944 r. w 1586 Eskadrze Specjalnej,

Ppor. Konstanty Dunin-Horkawicz, ur. 1917, w czerwcu 1940 r. znalazł się w Anglii, w sierpniu 1944 r. przydzielony do 1586 Eskadry Specjalnej,

Ppor. Tadeusz Mroczko, ur. 1920, w czerwcu 1943 r. znalazł się w Anglii, w sierpniu 1944 r. przydzielony do 1586 Eskadry Specjalnej,

Sierż. Wilhelm Balcarek, ur. 1915, we wrześniu 1939 r. żołnierz w Brygadzie Bombowej, następnie ewakuowany przez Bejrut i Syrię do Francji, w grudniu 1939 znalazł się w Anglii, żołnierz dywizjonów RAF 304, 300, 301, w sierpniu 1944 r. przydzielony do 1586 Eskadry Specjalnej, odznaczony Krzyżem Walecznych,

Sierż. Jan Franciszek Ozga, ur.1919, w 1940 r. deportowany z rodziną do Kazachstanu, w 1942 r. w armii Andersa, jesienią 1942 r. w Anglii, w sierpniu 1944 r. przydzielony do 1586 Eskadry Specjalnej,

Sierż. Józef Skorczyk, ur. 1915, w 1939 r. strzelec pokładowy w 31 Eskadrze Rozpoznawczej w składzie lotnictwa Armii „Karpaty”, wzięty do niewoli sowieckiej, zwolniony na mocy układu Sikorski-Majski, w maju 1943 znalazł się w Anglii, w sierpniu 1944 r. przydzielony do 1586 Eskadry Specjalnej, odznaczony Krzyżem Walecznych.

Było to ich piąty lot z bazy 1586 Eskadry Specjalnej w Campo Cassale w Italii.

Polegli zostali pochowani przez Łemków na miejscu upadku samolotu, w 1945 r. ich ciała zostały przeniesione na cmentarz w pobliskiej Krzywej. Mimo iż większość Łemków deportowano jeszcze w 1945 r. do ZSRS, a pozostałych w ramach akcji „Wisła” niedługo później, pamięć o poległych polskich lotnikach trwała – w 1959 r. wystawiono tablicę ku ich pamięci, w 1980 r. przeniesiono ponownie ich ciała na Cmentarz Rakowicki w Krakowie. Ostatecznej identyfikacji maszyny i poległych dokonano w 2006 r. Pomnik widoczny na fotografiach znajduje się w Banicy.

Pilotem, który strącił Halifaxa, był Rudolf Düding z 1/Nachtjägergeschwader 100.

Polscy lotnicy, którzy polegli nad Banicą, godni są wspomnienia nie tylko ze względu na ich ostateczną ofiarę. Każdy z nich z pewnością przeszedł wiele, by móc walczyć – a wielogodzinne loty wymagały wiele wytrwałości i były nie tylko niebezpieczne, ale i wyczerpujące.

21 października w południe zapal światło w miejscu pamięci.