20121124

Ustawa Sejmu RP z dnia 24 marca 1933 r. o ulgach dla nowowznoszonych budowli (Dz.U. RP 1933, nr 22 poz. 173) przewidywała, że budynki nowo zbudowane, ale również nadbudowy i przybudówki, o ile zostaną ukończone do 1940 r., będą zwolnione na 15 lat „od chwili chociażby tylko częściowego ich użytkowania” od podatków od nieruchomości czy budynków, należnych państwu lub samorządom, i od wszelkich innych podatków obliczanych na podstawie wymiaru podatku od nieruchomości (z pewnymi wyjątkami). Dochody czerpane z nowo zbudowanych domów mieszkalnych w gminach miejskich (o ile budynki te zostałyby wykończone do końca 1940 r.) miały również być zwolnione od podatków przez 15 lat od ukończenia budowy. Osoby fizyczne, prawne i członkowie spółdzielni mieszkaniowych i mieszkaniowo-budowlanych, którzy wybudowaliby do końca 1940 r. domy mieszkalne (albo dokonali przebudów już istniejących domów, o ile przez to powstały nowe lokale mieszkalne), otrzymali prawo odliczenia od ogólnego swego dochodu podlegającego opodatkowaniu kwot zużytych na budowę. Zarazem ustawa zwalniała od podatku majątkowego domy wzniesione lub przebudowane w okresie od 1 stycznia 1925 r. do końca 1940 r. Ustawa przewidywała również ulgi w opłatach hipotecznych i notarialnych, stemplowych, zwalniała dotacje na rzecz budów od podatku od darowizn. Zwolniono również od podatków komunalnych materiały budowlane przeznaczone na budowę mieszkań.

Ustawę nazwano Lex Wedel, od inicjatora jej uchwalenia i pierwszego beneficjenta jej zapisów. Gdy widzi się liczne, wybitne, piękne lub przeciętne budowle z lat trzydziestych (jak choćby Dom Wedla na rogu Puławskiej i Madalińskiego), trzeba pamiętać, że do ich budowy przyczyniła się współpraca państwa, które przecież wcale bogate nie było. Dzisiaj, gdyby zaproponowano taką ustawę, zapewne usłyszelibyśmy, że „państwu się to nie opłaca”.

Źródła: Internetowy System Aktów Prawnych, J. Trybuś, Warszawa niezaistniała. Niezrealizowane projekty urbanistyczne i architektoniczne Warszawy dwudziestolecia międzywojennego, Warszawa 2012.