łatwiej nieść dywan niż krzyż

kiedyś badania były proste - wystarczył badacz, coś do badania

i ulubiona metoda badawcza badacza. niestety nic co proste

nie trwa wiecznie - zawsze musi pojawić się jakaś krzywizna.

fizycy jako pierwszi odkryli, że przedmiot badania zmienia się 

w trakcie badania, tzn to co mamy pod koniec badania, nie jest

tym co chcieliśmy na początku zbadać i nie wiadomo od czego

zacząć badanie, żeby na koniec otrzymać to co chcieliśmy

naprawdę zbadać. potem pojawili się psychologowie, którzy

stwierdzili że w trakcie badania nie tylko zmienia się przedmiot

badania, ale i podmiot badania czyli sam badacz, tzn badacz

po badaniu nie jest już tą samą osobą co na początku badania,

najlepiej to widać na przykładzie długotrwałego treningu.

wreszcie ekonomiści odkryli istnienie kosztów badań, które

można ograniczyć zmieniając metodę badawczą, dzięki czemu

pojawiły się teksty typu - to jest do odkrycia, ale zabrakło

nam jakiegoś miliarda dolarów. na koniec pojawiło się takie

pojęcie jak motyw badania. pozorowanie aktywności naukowej,

w skrócie PAN, przekroczyło już dawno 50 procent 

całej aktywności naukowej. 

a jeśli już mowa o pozorowaniu aktywności umysłowej, w skrócie PAU,

to pojawia się analogia religijna.

badacz - osoba religijna

obiekt badania - bóg

metoda badania - modlitwa.

w tym przypadku łatwiej zaakceptować tezę, że modlitwa zmienia

badacza czyli modlącego się, niż to że w trakcie modlitwy

zmienia się przedmiot badania czyli bóg, co w gruncie rzeczy

nie jest takie dziwne skoro musi wysłuchiwać tylu życzeń,

aby sąsiadom stało się jakieś nieszczęście. żeby mieć jakąś

kontrolę nad zmianami boga na skutek modlitw, ekonomiści

życia duchowego czyli duchowni założyli specjalne modlitewne

ośrodki badawcze zwane klasztorami.

jest też analogia polityczna

badacz - rząd

obiekt badania - społeczeństwo

metoda badania - podatki

ale efekty tych badań są akurat dosyć dobrze opisane na tym forum.