Jacek Żalek Jacek Żalek
944
BLOG

Ponury raport o stanie organów państwa

Jacek Żalek Jacek Żalek Polityka Obserwuj notkę 10

W piątek komisja śledcza ds. Olewnika przedstawiła w Sejmie raport końcowy ze swoich prac. Warto podkreślić, że wcześniej, ponad miesiąc temu Komisja przyjęła raport jednogłośnie. Dokument to wynik wspólnej, solidnej i żmudnej pracy grupy posłów, w dobry sposób pokazujący celowość działania parlamentarnych komisji śledczych. Co takiego pokazuje raport? Komisja postawiła sobie za cel „zbadanie prawidłowości działań organów administracji rządowej w sprawie postępowań karnych związanych z uprowadzeniem i zabójstwem Krzysztofa Olewnika”.

Wnioski postawione przez posłów po zakończeniu prac, jak można się domyślać, nie wypadają dobrze dla państwa polskiego i jego wymiaru sprawiedliwości, który po prostu zawiódł. Wielość błędów i ich znaczenie prowadzą do tezy, że niektórzy funkcjonariusze celowo niszczyli dowody i zacierali ślady. Byli współpracownikami grupy przestępczej. Dokładne stwierdzenie i rozstrzygnięcie tych tez Komisja pozostawia Prokuraturze Apelacyjnej w Gdańsku, która prowadzi w sumie cztery śledztwa związane ze sprawą porwania i zabójstwa Krzysztofa Olewnika. W dwóch głównych śledztwach ustalane są nieznane okoliczności porwania i zabójstwa oraz badane nieprawidłowości przy dotychczasowych postępowaniach w tej sprawie.

Sprawa zabójstwa porwanego 10 lat temu Krzysztofa Olewnika to duża skaza na obrazie polskiego wymiaru sprawiedliwości. Sejmowa komisja śledcza pod przewodnictwem byłego szefa MSWiA Marka Biernackiego jako pierwsze gremium od 10 lat poważnie zajęła się sprawą. Przegląd materiałów śledztwa, analiza przeprowadzonych i nieprzeprowadzonych czynności, opinie i ekspertyzy biegłych. To wszystko stanowi kapitał dla pracy gdańskiej prokuratury, której komisja pracująca pod przewodnictwem byłego szefa MSWiA posła Marka Biernackiego pozostawiła rozstrzyganie co do motywu zbrodni, sprawców oraz przede wszystkim ich mocodawców.

W jaki sposób wykorzystać prace komisji, która przeanalizowała nieprawidłowościw pracy policji, prokuratury i służby więziennej, jeden rozdział poświęcając teżMinisterstwu Spraw Wewnętrznych i Administracji, do tego, aby usprawnić prace organów państwa? Niezwykle cenna analityczna praca komisji i jej ekspertów pokazała miejsca, w których trzeba naprawiać aparat sprawiedliwości. Po pierwsze, sprawa odpowiedzialności za błędy.Komisja występuje do Sejmu o wprowadzenie do kodeksu karnego przepisu o surowej odpowiedzialności funkcjonariuszy za niedopełnienie obowiązków, jeśli ich następstwem jest śmierć pokrzywdzonego.

Bardzo ważnym tematem jest sprawa nadzoru prokuratorskiego nad prowadzonymi śledztwami. Jak ustaliła sejmowa komisja, żaden z nadzorujących śledztwo prokuratorów z Prokuratury Apelacyjnej, jak i prokuratorów Biura ds. Przestępczości Zorganizowanej  Prokuratury Krajowej nigdy osobiście nie zapoznawali się nawet z częścią akt głównych sprawy. Jak czytamy w raporcie „ich nadzór sprowadzał się jedynie do wymiany korespondencji związanej z kolejnymi wnioskami o przedłużanie śledztwa oraz wyegzekwowaniem kwartalnej informacji od referenta o postępach w sprawie”.

I co w związku z tym? Raport stwierdza, że nikt z prokuratorów sprawujących bezpośredni nadzór służbowy, a także nadzór instancyjny nie poniósł żadnych konsekwencji służbowych za niedopełnienie obowiązków.  Przeciwnie, większość z nich robiła i nadal robi kariery na kierowniczych szczeblach Prokuratur, w tym Prokuratury Generalnej. Dlatego nasuwa się pytanie, czy niezależność prokuratury to obecnie jedyne lekarstwo na dobre działanie wymiaru sprawiedliwości, przy takiej nieudolności działania prokuratury, jaką pokazuje raport.

Również błędom w działaniach policji można było zapobiec nieco wcześniej. Posłowie z komisji śledczej w swoim raporcie dowodzą, że MSWiA ma potężne narzędzie służące sprawdzaniu i kontrolowaniu czy w policji dochodzi do nieprawidłowości. Tym narzędziem był Departament Kontroli –obecnie działający jako Departament Skarg i Wniosków.  Według sprawozdania ministrowie Krzysztof Janik i Zbigniew Sobotka sami nie zareagowali na skargi rodziny Olewników o nieprawidłowościach w pracy grupy kierowanej przez emerytowanego policjanta Remigiusza M. i nie zlecili ówczesnemu Departamentowi Kontroli sprawdzenia nieprawidłowości w policji. Departament ten podlegał bezpośrednio ministrowi.

Sejmowa komisja wytyka też niedopuszczalne błędy w działaniu służby więziennej. Wojciech Franiewski, Sławomir Kościuk, Robert Pazik. Trzy osoby zamieszane w porwanie i śmierć Krzysztofa Olewnika popełniły samobójstwo w aresztach. Czy można było temu zapobiec? Czy nie było żadnych niepokojących sygnałów wskazujących na to, by wzmocnić ochronę kluczowych świadków?

We krwi Franiewskiego stwierdzono ślady po zażywaniu narkotyków - amfetaminy oraz alkoholu. Z akt sprawy, przesłuchań świadków wiadomo, że mężczyzna nie zażywał narkotyków w jakiejkolwiek postaci. Przy tej okazji, komisja podkreśla w raporcie, że problem narkotyków w więzieniach jest marginalizowany. Jak pokazują badanie przeprowadzone przez socjologa Janusza Sierosławskiego, narkotyki w więzieniach przyjmuje ok. 20 proc. osadzonych, czyli jakieś 15 tys. osób. Są to zarówno substancje przemycane z zewnątrz, jak i produkowane na terenie więzień z leków psychotropowych.

Oprócz wskazanych obszarów, na których komisja podkreśliła działanie organów państwa, cenną rzeczą wykonanej przez nią pracy jest wskazanie zaleceń na przyszłość, jeśli chodzi np. o pragmatykę operacyjno-śledczą w sprawach uprowadzenia oraz zmian w strukturach i szkoleniach policji, prokuratury oraz służby więziennej. Dramat rodziny Olewników, która ciągle musi żyć ze świadomością, że mocodawcy porwania i zabójstwa ich bliskiego, Krzysztofa wciąż pozostają bezkarni, obnażył słabość państwa, a konkretnie wymiaru sprawiedliwości. Komisja wykonała swoją pracę. Teraz trzeba jeszcze dopilnować, by efekt jej działania został wcielony w życie.

 

Jacek Żalek - prawnik, rocznik 1973, żonaty, Wiceprzewodniczący Klubu Parlamentarnego Zjednoczonej Prawicy, poseł na Sejm RP z województwa podlaskiego. Członek Komisji Ustawodawczej. Pełnomocnik Sejmu RP przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Nowości od blogera

Komentarze

Pokaż komentarze (10)

Inne tematy w dziale Polityka