Jan Bodakowski
Promocja albumu - Śladami zbrodni. Przewodnik po miejscach represji komunistycznych lat 1944–1956
W warszawskim Centrum Edukacyjne IPN odbyła się w czwartek 17 stycznia 2013 promocja 632 stronicowego albumu „Śladami zbrodni. Przewodnik po miejscach represji komunistycznych lat 1944–1956”. Spotkanie prowadził profesor Piotr Niwiński. W dyskusji nad publikacją głos zabrał: prezes IPN Łukasz Kamiński, sekretarz Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa Andrzeja Kunerta, koordynator prac nad albumem Tomasz Łabuszewski. Projekt edukacyjny IPN związany z tematyką albumu przedstawiła Monika Koszyńska. Całość promocji będzie można oglądnąć za parę dni na kanale Youtube ipn.tv. W prezentacji wzięli udział członkowie grupy historycznej Radosław znanej z organizacji inscenizacji Powstania Warszawskiego.
Album „Śladami zbrodni” jest pierwszą publikacją ukazującą ogrom komunistycznych zbrodni w PRL od 1944 roku do 1956. Składają się na niego współczesne i archiwalne fotografie, fotokopie dokumentów i relacje ofiar terroru komunistycznego. W albumie ukazane są miejsca zbrodni dokonanych przez bandytów z: powiatowych i powiatowych i wojewódzkich Urzędów Bezpieczeństwa, Głównego Zarządu Informacji wojskowej, Ministerstwu Bezpieczeństwa Publicznego, NKWD i Smiersza. Wiezień, obozów, aresztów, miejsc ukrycia zwłok pomordowanych Polaków. W albumie przedstawiono szeroką dokumentacje 200 miejsc terroru komunistycznego – wraz z aktualnymi adresami, podstawowe informacje o 512 miejscach terroru z 550 dotychczas skatalogowanych przez IPN miejsc leżących na terenie całej Polski.
Narratorem dla opisu miejsc terroru komunistycznego są relacje ofiar. Album jest owocem pracy 30 historyków z 11 oddziałów IPN. Zakres chronologiczny obejmuje zbrodnie od 1944 do 1956 roku. Zakres terenowy obszar całej Polski. W albumie znalazły się zdjęcia samych budynków i wnętrza pomieszczeń - w tym inskrypcji wydrapanych na ścianach piwnic przez więźniów. Zdjęcia z ekshumacji, zdjęcia zwłok pomordowanych polskich patriotów.
Poprzez album, stronę internetową, i działania edukacyjne, IPN chce przywrócić Polakom pamięć: o bohaterach i miejscach ich męczeństwa, o komunistycznych oprawcach i miejscach sprofanowanych ich zbrodniami. Zidentyfikować miejsca kaźni i ofiary represji. Póki jeszcze żyją świadkowie i ofiary zbrodni. Jest to bardzo ważne dla zachowania świadomości historycznej przez lokalne społeczności – które już dziś nie są świadome że konkretne budynki są dokumentem zbrodni komunistycznych, że konkretne miejsca spłynęły krwią bohaterów. Dziś miejsca zbrodni komunistycznych są budynkami mieszkalnymi i handlowymi, kamienicami i domami jednorodzinnymi.
Równolegle z albumem na stronie www.slady.ipn.gov.pl dostępne są wyniki badań wciąż prowadzonych przez IPN. Zebrane informacje, fotografie, filmy, służyć mają przetrwaniu i upowszechnieniu wiedzy o zbrodniach komunistycznych w PRL. Na stronie można znaleźć lokalizacje i zdjęcia miejsc terroru komunistycznego: powiatowych i wojewódzkich siedzib bezpieki, aresztów, wiezień, miejsc pochówku zamordowanych polskich patriotów, siedzib wojskowej bezpieki. Strona ta była już oglądana 1.200.000 razy.
Polska jest jedyny w postkomunistycznej Europie krajem który nie ma muzeum ofiar zbrodni komunistycznych, pomimo ogromnej skali zbrodni komunistycznych i faktu że ofiary komunistycznej dyktatury stanowiły elitę narodu polskiego. Miejsca komunistycznych zbrodni winny być traktowane z takim samym szacunkiem jak miejsca zbrodni nazistowskich.
Miejsca zbrodni nazistowskich często od razu kontynuowały swoją działalność pod zarządem sowieckim a potem bezpieki – tak jak to się stało z obozem na Majdanku czy Zamkiem w Lublinie. Na miejsca terroru komuniści czasowo adaptowali kamienice i jednorodzinne domy. Na terenie Polski istniała bardzo gęsta siatka obozów NKWD – funkcjonowały one na poziomie gmin. Obozy na wsiach składały się z wykopanych rowów przykrytych drutem kolczastym, w rowach trzymanych było od kilkudziesięciu do kilkuset polskich patriotów. Dziś tereny tych tymczasowych obozów są często porośnięte lasem. Warunki przetrzymywania w tymczasowych więzieniach były o wiele gorsze od warunków w obozach koncentracyjnych. Komuniści często grzebali swoje ofiary na podwórkach swoich tymczasowych siedzib – ofiary terroru do dziś leżą w tych bezimiennych mogiłach. Zbrodnie były dokonywane przez wszystkich funkcjonariuszy bezpieki na terenie całego kraju. Wielokrotnie ubecy dokonywali bezkarnie mordów tylko dla zabawy. Wiele obiektów w których dokonywano zbrodni rozpadło się ze starości, część wyburzono w III RP. Przez każde miejsce zbrodni komunistycznej przewinęło się od kilkuset do kilku tysięcy osób. Do dziś nie wiadomo ile osób wymordowali komuniści.
W projekcie edukacyjnym IPN skierowanym do uczniów szkół wzięło udział 25 szkół z całej Polski. Uczniowie przeprowadzili własne badania i na ich podstawie stworzyli prezentacje o miejscach terroru w ich miejscowościach. Dzieci ponagrywały relacje ofiar represji i na ich podstawie stworzyły przedstawienia.
W ramach dalszych badań miejsc terroru komunistycznego na wiosnę kontynuowana będzie ekshumacja na Powązkach – IPN ma już na to pieniądze i pozwolenia. Trwa akcja zbierania materiału DNA od rodzin ofiar by można było zidentyfikować zwłoki – IPN apeluje do rodzino o zgłaszanie się do Instytutu. Poszczególne oddziały będą dalej kontynuować zbieranie dokumentacji o miejscach terroru komunistycznego, i wydawać publikacje miejscach terroru w danej okolicy.
Promocje zakończył film zawierający relacje jednej z ofiar zbrodni komunistycznych. Narrator żołnierz AK opisywał w filmie tortury jakim był poddawany, morderstwa dokonywane przez komunistów których był świadkiem, udział Żydów w komunistycznym aparacie terroru.
Jan Bodakowski
tekst na ten temat ukazał się pierwotnie na portalu Prawy.pl http://www.prawy.pl/
Komentarze
Pokaż komentarze (3)