EMERMUND
1. Wstęp
Niniejszy materiał zawiera propozycję całościowego uregulowania problemu mundurowych świadczeń emerytalnych i chorobowych w Polsce. Prezentacja projektu została poprzedzona przeglądem rozwiązań przyjętych w wybranych państwach.
2. Emerytury mundurowe - przegląd systemów w wybranych państwach
USA
Policja
Funkcjonariusze służą w ramach około 18 000 podmiotów, z których każdy odrębnie reguluje swój system emerytalny.
Federalsi
Ok. 10% amerykańskich policjantów jest zatrudnionych w organach federalnych, np. FBI. Uzyskują oni pełne świadczenie w wieku 57 lat i jest to także maksymalny wiek służby.
Minimalne świadczenie przysługuje po odsłużeniu 20 lat, przy wymogu ukończenia co najmniej 50 roku życia. Bez limitu wieku, na emeryturę można odejść po 25 latach służby.
Świadczenie pochodzi z dwóch źródeł: wypracowanej emerytury i świadczenia pomostowego, które państwo wypłaca do osiągnięcia wieku 62 lat – czyli najwcześniejszego możliwego progu emerytury państwowej w USA. W stosunku do średniej z trzech kolejnych lat najwyższych zarobków funkcjonariusza, łączna kwota do wypłaty wynosi ok. 34% podstawy plus ok. 11% z „pomostówki”.
Świadczeniobiorca może zdecydować, czy w wieku 62 lat chce zacząć pobierać oprócz swojej wysłużonej należności, także wcześniejszą emeryturę państwową, czy do osiągnięcia pełnego wieku emerytalnego, wynoszącego 67 lat, zaczeka na nabycie uprawnień do państwowej emerytury w pełnym wymiarze. Przy wariancie wcześniejszym (62 lata) łączne świadczenie wyniesie ok. 60% dawnej pensji, zaś przy pełnym - ok. 75%. Przy tym, gdy emeryt decyduje się podjąć zatrudnienie w wieku 62 lat, nie jest ograniczony żadnymi limitami wysokości wynagrodzenia, które połączy ze swoją podstawową policyjną emeryturą. W praktyce ci, którzy decydują się na ten wariant, zwykle znajdują zatrudnienie na lukratywnych stanowiskach, by po pięciu latach móc swobodnie połączyć swoją policyjną emeryturę z pełnym świadczeniem państwowym.
Dodatkowym benefitem jest ubezpieczenie zdrowotne, którego koszt tylko w małym stopniu, czyli płacąc kilkaset dolarów miesięcznie, ponosi policjant, najpierw w czynnej służbie, a następnie na emeryturze. Po ukończeniu 65 roku życia dodatkowo emeryt staje się świadczeniobiorcą ubezpieczenia państwowego, mogąc swobodnie łączyć środki z obu źródeł, na pokrycie swoich kosztów zdrowotnych.
Lokalsi
Policjanci „miejscy”, czyli 90% policyjnej braci, niezależnie od wieku minimalne świadczenie emerytalne uzyskują po odsłużeniu 20-25 lat i opuszczają szeregi. Wypłacana kwota wynosi 50-75% (w zależności od lokalizacji) dotychczasowego uposażenia. Maksymalny wiek pozostania w służbie najczęściej, też w zależności od lokalizacji, wynosi 60 lat.
Do „miejskiej” emerytury, policjant może dołączyć nielimitowane zarobki w cywilu, jeśli zdecyduje się dalej pracować. Gdy osiągnie wiek 62 lat (wariant wcześniejszy, okrojony) lub 67 lat (wariant pełny), wtedy łączy swoje dwie emerytury, osiągając wypłatę w wysokości odpowiednio ok. 62 lub ok. 74 procent swojej ostatniej mundurowej pensji.
W zakresie ubezpieczenia zdrowotnego występują kontrastowe różnice, w zależności od tego, czy policjant służył w bogatej metropolii, czy w skromnej mieścinie. Mówiąc skrótowo, miastowi mają o wiele lepiej, gdyż duże ośrodki zapewniają darmowe dożywotnie ubezpieczenie.
Wojsko
Minimalna wysługa, to 20 lat, maksymalna, w zależności od szczebla na drabinie służbowej, 30- 40 lat, z tym, że ten wyższy próg dotyczy najwyższych rang. Maksymalny wiek służby w wojsku, to 62 lata, również z uprzywilejowaną pozycją ścisłej „góry”, dla której przewidziano maksymalnie 64-68 lat.
Wysokość świadczenia wynosi po 20 latach 50% (stary system) lub 40% (nowy system) ostatniego żołdu podstawowego, a po 30 latach odpowiednio 75% lub 60%.
Dodatkowo państwo zakłada dla żołnierza, od pierwszego dnia służby, fundusz inwestycyjny, z którego środki pracują na giełdzie. Co miesiąc odprowadzany jest 1% uposażenia, ale jeśli żołnierz ma taką wolę, to może samodzielnie odprowadzać dodatkowe środki, których wysokość państwo podwaja „od siebie”. Łącznie na fundusz inwestycyjny żołnierza może trafić równowartość 5% jego miesięcznego uposażenia. Prawo do pełnej własności zgromadzonych przez państwo środków żołnierz uzyskuje już po odsłużeniu 2 lat, zaś wypłata środków następuje, gdy beneficjent skończy 59,5 roku. Innymi słowy, nawet gdy żołnierz zechce odejść do cywila przed uzyskaniem uprawnień emerytalnych, zabiera ze sobą swoje aktywa inwestycyjne.
Oprócz świadczeń pieniężnych, emeryt wojskowy korzysta z innych benefitów, które polskiemu odbiorcy mogą na pierwszy rzut oka wydawać się nieczytelne.
Wstęp do baz
Bazy amerykańskiej armii, zarówno na ojczystej ziemi, jak i za granicą, funkcjonują jak małe miasta, do których wstęp odbywa się na podstawie limitowanych uprawnień. Uprawnienia te przysługują żołnierzowi w czynnej służbie, jak i emerytowi wojskowemu wraz ze współmałżonkiem, który może tam się dostać bez konieczności asysty uprawnionego emeryta.
Jest to przywilej bardzo lukratywny, ponieważ sieć handlowa w bazach oferuje pełną gamę produktów, od żywności po sprzęt AGD, w odczuwalnie niższych cenach, dzięki czemu wielu byłych wojskowych zaopatruje się tam stale, obniżając swoje koszty życia.
Miejsce w samolocie
Emerytom wojskowym, wraz ze współmałżonkiem, przysługuje prawo do bezpłatnego korzystania z wojskowego transportu do dowolnej lokalizacji, przy zachowaniu warunku, że na dany lot nie będzie chętnych o wyższym priorytecie. Zainteresowany skorzystaniem z takiej „podwózki” oczekuje w pomieszczeniach lotniska w bazie, aż nadarzy się pasujący mu przelot. Jedyny koszt, to symboliczne opłaty lotniskowe w docelowych lokalizacjach. Ta regulacja zachęca wielu wojskowych emerytów do darmowego zwiedzania świata.
Ubezpieczenie zdrowotne
W dużym uproszczeniu, wojskowy emeryt (plus najbliższa osoba) kosztem kilkuset dolarów rocznie uzyskuje dostęp do nielimitowanych świadczeń, w porównaniu do kilkunastu tysięcy, które musiałby wpłacać cywil.
Litwa
Litwa jest państwem unitarnym, w którym wszyscy mundurowi ujęci są w jednym spójnym systemie.
Wysługa uprawniająca do minimalnego świadczenia wynosi 25 lat, a jego wysokość, to ok. 32% ostatniego uposażenia. Dodatkowo po ukończeniu 65 roku życia, czyli osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego, litewski mundurowy otrzymuje dodatkową emeryturę, naliczaną przez cały okres jego aktywności zawodowej. W minimalnym wariancie, jeśli po odejściu do cywila nie podejmie on żadnego zatrudnienia, jego połączone świadczenia zsumują się do ok. 55-60% ostatniego uposażenia.
W wariancie maksymalnym wysługa wynosi 30 lat (33 dla najwyższych szarż), granica wieku służby, to dla „szaraka” 55-60 lat. Pełne świadczenie mundurowe wynosi ok. 40% ostatniego uposażenia, co wraz z emeryturą ogólnokrajową, wypłacaną po osiągnięciu 65 roku życia, w zależności od dalszej aktywności zawodowej, daje łącznie do 80% ostatniego uposażenia.
Opcjonalnie litewscy mundurowi mogą gromadzić środki w ramach indywidualnych planów emerytalnych, lokując 3% miesięcznej pensji i wtedy państwo dopłaca im 1.5% średniej krajowej, a wypłaty można podjąć po osiągnięciu 65 lat, czyli powszechnego wieku emerytalnego.
Czechy
Policja i wojsko jadą na jednym wózku.
Minimalna wysługa, to 15 lat, uprawnia do świadczenia w wysokości 20% ostatniego uposażenia. Pełna emerytura przysługuje po 30 latach służby i wynosi 50% ostatniej pensji.
Aby skomplikować sobie ten czytelny system, Czesi mają też drugą emeryturę, zliczaną z całej aktywności zawodowej. Świadczeń z obu źródeł zsumować automatycznie nie można. Po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego, obecnie wynoszącego 65 lat, świadczeniobiorca w maksymalnym wariancie, to jest przy dalszym dobrze płatnym zatrudnieniu w cywilu, otrzyma miesięcznie do 70% swojej ostatniej wypłaty w mundurze.
Niemcy
W policjach - federalnej i landowych, oraz w wojsku, filozofia emerytalna jest zbliżona.
Do uzyskania mundurowego świadczenia emerytalnego wystarczy wysługa 5 lat. Świadczenie wyniesie 35% ostatniego uposażenia, pod warunkiem, że na danym stanowisku służyło się co najmniej 2 lata - to blokada sztucznego podnoszenia emerytury krewnym i znajomym królika.
Świadczenie zacznie być wypłacane po ukończeniu 62 roku życia.
Pełne mundurowe świadczenie emerytalne przysługuje po 40 latach służby, ale z uwagi na fakt, że limit wieku wynosi 62 lata, policjanci i żołnierze „szaracy”, którzy w praktyce maksymalnie mogą dobić do 30-35 lat służby, korzystają z administracyjnego dżokera, polegającego na tym, że system traktuje ich tak, jakby przesłużyli pełną czterdziestkę. Wysokość pełnego świadczenia, to 71,75% ostatniej mundurowej pensji.
Emeryt może pracować w cywilu, ale jeśli zarobi łącznie z mundurową emeryturą więcej niż wynosiłoby 100% jego uposażenia w służbie, państwo zabierze mu nadwyżkę.
Niemiecki żołnierz i policjant ma w służbie darmowy dostęp do pełnego zakresu usług zdrowotnych, ale jako emeryt musi za własne pieniądze wykupić polisę zdrowotną, kosztującą 200 - 400 EUR. Jest to wkład stanowiący ok. 30% kosztu opieki zdrowotnej, podczas gdy resztę nadal pokrywa państwo.
Francja
Policja
Minimalna wysługa, to 27 lat, przy jednoczesnym wymogu ukończenia minimum 52 roku życia. Młodsze roczniki muszą służyć jeszcze dłużej, docelowo do 54 roku. Bez spełnienia tych łącznych warunków, francuski policjant odchodząc do cywila zostanie z niczym.
Maksymalne świadczenie przysługuje po 43 latach i wynosi 75% średniej z ostatnich 6 miesięcy uposażenia zasadniczego - dodatki, służbowe, stażowe etc., nie wchodzą do puli. W praktyce stan ten jest osiągalny jedynie dla najwyższych szarż, których posiadacze mogą służyć do 62 roku życia. Zwykły policjant w wieku 57 lat musi służbę zakończyć. Jeśli jego stanowisko zostało zakwalifikowane, jako niebezpieczne, przysługuje mu bonus maksymalnie w wysokości wirtualnych 5 lat wysługi, co przy założeniu, że do służby wstąpił, jako dwudziestolatek, stwarza szansę na dobicie do maksymalnego pułapu. Starsi rekruci, na przykład trzydziestolatkowie mogą o tym scenariuszu zapomnieć.
Wojsko
Minimalny czas służby niezbędny do nabycia praw emerytalnych wynosi 17 lat dla niższych rang i 27 lat dla oficerów. Świadczenie po 17 latach wynosi 30-35% żołdu. Maksymalny wiek pozostawania w służbie również zależy od rangi i plasuje się w przedziale 47-58 lat, a najwyższe szarże służą do 60-62 roku życia.
Pełna wysługa, to 35 lat, uprawnia ona do świadczenia w wysokości 75% ostatniego żołdu. Jednak zdecydowana większość żołnierzy nie doczeka w mundurze do tego momentu, ponieważ na mocy regulacji dotyczących czasu służby w poszczególnych rangach, odejdą z wojska dużo wcześniej, aby kontynuować pracę w cywilu, dobijając do powszechnego wieku emerytalnego, kiedy do ich emerytury mundurowej dojdzie cywilna, zliczona z całego okresu aktywności zawodowej, co finalnie da mniej więcej 75% ostatniego żołdu.
Wielka Brytania
Policja
Nie ma minimalnej, ani maksymalnej wysługi. Decyduje kryterium wiekowe. Pełne świadczenie przysługuje w wieku 60 lat i wynosi ok. 52% ostatniej pensji, a minimalny wiek odejścia ze służby, to 55 lat, dający po przeliczeniu ok. 40% ostatniej wypłaty.
Jeśli mundurowy emeryt pracuje dalej, to po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego, 67 lat, łączy świadczenie mundurowe i emeryturę „państwową” na którą odciągano mu składki przez cały czas aktywności zawodowej. W ten sposób finalnie może osiągnąć pułap 70-75% dawnego uposażenia.
Wojsko
Brytyjski żołnierz może odejść na emeryturę po spełnieniu dwóch minimalnych łącznych wymogów, odsłużone 20 lat i ukończone 40 lat. Jego świadczenie wyniesie wtedy ok. 34% dotychczasowego uposażenia. Dotyczy to większości składu osobowego sił zbrojnych. Maksymalny wiek w służbie, to 60 lat, co teoretycznie pozwala przesłużyć 34-40 lat i zapewnić sobie ok. 50% ostatniego żołdu.
Przez cały okres służby państwo opłaca żołnierzowi składki na powszechny system emerytalny, z którego pochodzi drugi składnik świadczenia, wypłacanego emerytowi po osiągnięciu wieku 67 lat, zliczany ze składek zgromadzonych przez cały czas aktywności. Połączony pakiet emerytalny zapewnia przeciętnemu emerytowi wojskowemu wypłatę na poziomie 70-75% dawnego żołdu.
Szwecja
Policja
System motywuje funkcjonariuszy do jak najdłuższego pozostania w służbie i nie opiera się na pojęciach minimalnej lub maksymalnej wysługi. Decyduje kryterium wiekowe. Najwcześniej świadczenie przysługuje w wieku 63 lat, a maksymalne benefity dostępne są dla funkcjonariusza, gdy dosłuży do 69 roku i plasują się na pułapie 70-75% ostatniej wypłaty w mundurze.
Z wiekiem policjanci przesuwani są w taki sposób w strukturze etatowej, aby przydzielane im zadania były adekwatne do możliwości fizycznych. Policjanci „w sile wieku” nie patrolują ulic ani nie odbijają zakładników, lecz zajmują się pracą analityczną, dochodzeniową, administracyjną, lub dydaktyczną.
Wojsko
Różnice w stosunku do rozwiązań policyjnych są minimalne i co do zasady, kosmetyczne.
Polska
Wszystkie formacje mundurowe objęte są tym samym systemem.
Mundurowi, którzy wstąpili do służby przed 31 grudnia 2013 roku, minimalne świadczenie emerytalne uzyskują przy wysłudze 15 lat, a pełne po 28 latach. W stosunku do ostatniego uposażenia przekłada się to odpowiednio na 40 i 75%, przy czym istnieje możliwość połączenia emerytury ze świadczeniem inwalidzkim, dodającym jeszcze maksymalnie 15%, jednak łączne świadczenie nie może przekroczyć progu 80%.
Nowe regulacje ustalają minimalną wysługę na poziomie 25 lat, przyznając 55% średniej zliczonej z 10 ostatnich, lub wskazanych przez mundurowego, lat służby, a maksymalną, w punkcie 28,5 roku i 75% średniej uposażenia.
W tym miejscu trudno powstrzymać się od cierpkich uwag. Otóż aby system nie był przesadnie czytelny, w nowej regulacji, od 2013 do 2019 roku przepisy łączyły możliwość wcześniejszego odejścia ze służby z wymogiem ukończenia 55 roku życia.
Średnia zliczana z 10 lat służby, w oczywisty sposób obniża wielkość podstawy świadczenia, ponieważ w służbie się awansuje i każdy rok spędzony w niższej grupie uposażenia działa tu jak kula u nogi, a jednocześnie takie rozwiązanie sprawia, że system stał się mętny, jak bajoro.
3. Mundurowe zwolnienia lekarskie - przegląd systemów w wybranych państwach
We wszystkich analizowanych państwach każdemu mundurowemu przysługuje 100% świadczenia, jeśli jego absencja zdrowotna miała związek z służbą.
USA
Policja
Federalsi
Agent federalny wypracowuje sobie okres pełnopłatnego chorobowego, wynoszący ok. 13 dni, naliczany w ten sposób, że każde 2 tygodnie służby dają 4 godziny odpłatności 100% na zwolnieniu.
Wypracowane pełnopłatne dni zwolnienia tworzą pulę „urlopu chorobowego”, który niewykorzystany, przechodzi na kolejny rok. W ten sposób policjant może uzbierać nawet ok. 250 dni pełnopłatnego zwolnienia lekarskiego. Jeśli przed odejściem ze służby, nie wykorzysta ich, państwo przelicza mu to na dodatkowy procent świadczenia emerytalnego.
Dłuższa absencja chorobowa, to znaczy po „wysuszeniu” uzbieranej pełnopłatnej puli, jest nieodpłatna i funkcjonariusz musi radzić sobie sam, przechodząc na urlop bezpłatny.
Lokalsi
Systemy lokalne działają podobnie, także bazując co do zasady na „banku dni”. Najczęściej przyznana pula wynosi 12 dni, które kumulują się w kolejnych latach, z tą różnicą, że maksymalny „kapitał” jest limitowany do skromniejszego wymiaru, np. 100 dni. Kolejne dni, wypracowane ponad limit przyjęty w danej lokalizacji, przepadają.
Zarówno w organach federalnych, jak i lokalnych, jeśli policjant nie zdążył wypracować dla siebie potrzebnych dni z banku, może skorzystać z pomocy kolegów, którzy udzielają mu darowizny pełnopłatnych dni chorobowych.
Wojsko
Amerykański żołnierz zawsze choruje na 100%, a na zwolnieniu może przebywać tak długo, jak tego wymaga leczenie. Jeśli absencja trwa dłużej niż 30 dni, następuje weryfikacja stanu zdrowia i zwolnienie może być przedłużone o dalsze okresy, nawet 90-dniowe, a procedurę można powtarzać wielokrotnie. Przy wydłużającej się czasowej niezdolności do służby, żołnierz jest przesuwany na odrębny etat „pacjenta” i korzysta z pełnopłatnej opieki lekarskiej.
Litwa
Obowiązują te same regulacje dla wszystkich mundurowych. Za pobyt na zwolnieniu lekarskim bez związku ze służbą, mundurowy otrzymuje ok. 75-80% swojego normalnego uposażenia.
Czechy
Żołnierze i funkcjonariusze podlegają tym samym prawidłom.
Do 30 dni chorobowe niezwiązane ze służbą jest pełnopłatne. Po przekroczeniu tego progu, odpłatność spada do wysokości 60-66% uposażenia.
Niemcy
Żołnierze i policjanci chorują według jednolitych zasad, w myśl których każde zwolnienie chorobowe jest pełnopłatne. Limit czasowy, to nieprzerwany pobyt na zwolnieniu przez 3 miesiące. Po jego przekroczeniu mundurowy staje przed komisją lekarską, której werdykt może oznaczać wcześniejsze odesłanie do cywila.
Francja
Jeden system obejmuje wszystkich mundurowych. Pierwsze 90 dni zwolnienia jest pełnopłatne, choroba w okresie 91-180 dni oznacza redukcję świadczenia do 50% i wtedy mundurowi posiłkują się wypłatami z systemu ubezpieczeń wzajemnych, który pokrywa różnicę wypłaty do 100%. Jeśli chorobowe trwa dłużej niż pół roku, mundurowego czeka stawiennictwo przed komisją lekarską, która może zdecydować o rozpoczęciu procedury rentowej.
Wielka Brytania
Tutaj także w jednolity sposób traktuje się wszystkich mundurowych, pozwalając na pełnopłatne chorobowe do pół roku. Za dalszy pobyt na zwolnieniu, do osiągnięcia kolejnego półrocznego limitu, brytyjski mundurowy dostanie 50% uposażenia. Po roku odpłatność wynosi zero, ale mundurowy podlega kolejnym regulacjom, zapewniającym mu wypłatę środków, w wysokości obliczanej na podstawie odrębnych przepisów.
Szwecja
Wszystkich mundurowych obejmuje jeden system.
W dużym uproszczeniu - świadczenie chorobowe wynosi ok. 80% uposażenia.
Ten mechanizm działa w każdym przypadku, z zastrzeżeniem, że jeśli przyczyna zwolnienia ma związek z służbą, to po zakończeniu odpowiedniej procedury weryfikacyjnej, mundurowy otrzymuje wypłatę należnych środków, wstecznie lub na bieżąco, do poziomu 100% pensji.
Polska
Wszystkie formacje mundurowe podlegają jednolitym zasadom.
Do końca 2013 roku każde zwolnienie lekarskie było pełnopłatne. Po tej dacie, o ile absencja nie ma związku z służbą, świadczenie wynosi 80% uposażenia. W teorii do nowych rozwiązań dodano mechanizm dzielenia pozostałych 20%, które otrzymałby dany żołnierz, lub funkcjonariusz, między tych jego kolegów, którzy musieli przejąć jego obowiązki w czasie, gdy był nieobecny.
W praktyce jest to kolejny mętny mechanizm komplikujący system i przysparzający fatygi przełożonym i rachmistrzom, często i tak już przeciążonym ilością zadań. Jaka to jest rekompensata za zastępstwo kolegi, gdy na poważnie, rozkazem personalnym, przyznaje się policjantowi dodatek w wysokości… półtora złotego? Przecież to ośmiesza służbę, a dla „beneficjenta” stanowi prędzej obelgę niż benefit. Co on ma zrobić z tymi pieniędzmi? Na nowo ułożyć sobie życie?
4. System EMERMUND
EMERMUND, to propozycja uporządkowania systemu mundurowych świadczeń emerytalnych i zdrowotnych w Polsce.
Podstawowa zasada - WIEM, CO MAM
Rozwiązania składające się na nowy system muszą być maksymalnie czytelne dla każdego żołnierza i funkcjonariusza, aby mogli bez pomocy „uczonych w piśmie” łatwo obliczyć wysokość należnych im świadczeń. Powinny one być przejrzyste również dla kandydatów do służby, aby łatwo mogli ocenić, na co się decydują.
Emerytury
Jak widać na przykładach wybranych państw, podejście do mundurowych emerytur tworzy kontinuum, którego jeden kraniec wyznaczają szczodre i przychylne Czechy, drugi zaś Szwecja, lodowato postępowa.
EMERMUND proponuje wprowadzenie zasady 20 lat - połowa, 30 lat - trzy czwarte.
Minimalna wysługa emerytalna, to okres 20 lat służby, który uprawniałby do świadczenia w wysokości 50% ostatniego uposażenia zasadniczego, czyli liczonego bez żadnych dodatków, na ostatnim stanowisku, zajmowanym przez co najmniej 18 miesięcy. Maksymalna wysokość świadczenia, to 75%, po odsłużeniu co najmniej 30 lat.
Jest to proste, przejrzyste i sprawiedliwe rozwiązanie, mające szansę trwale uregulować kwestię mundurowych emerytur, z satysfakcją dla żołnierzy i funkcjonariuszy w służbie, oraz zachętą dla potencjalnych kandydatów.
Propozycja niniejsza może stać się punktem wyjścia do dalszych prac, podejmowanych w ramach uzgodnień między stroną rządową, a społeczną. Być może warto rozważyć modyfikacje w odniesieniu do górnej granicy świadczenia emerytalnego, redukując je do poziomu powiedzmy 66%, ale wprowadzając jednocześnie indywidualne plany kapitałowe na wzór amerykański. W takim wariancie podstawowa filozofia nowego systemu bazowałaby na zasadzie 20 lat - połowa, 30 lat - dwie trzecie.
Chorobowe
EMERMUND proponuje wprowadzenie zasady LUCYNA 40, to znaczy przywrócenie pełnej odpłatności za pobyt na chorobowym niezwiązany z służbą, ale w wymiarze do 40 dni w roku. Zasada nawiązuje do druku L4, zwanego popularnie „Lucyną”.
Jest to pomysł cechujący się umiarem w porównaniu do rozwiązań przyjętych w większości analizowanych wcześniej państw. Przywraca on poczucie godności żołnierzom i funkcjonariuszom, po latach deprecjonowania przez oficjalne czynniki, a także maksymalnie upraszcza system, który w proponowanym wariancie dopiero po wyczerpaniu limitu, nałoży na osobę chorującą i jej przełożonych, kierat procedur administracyjnych, obniżając wypłatę uposażenia.
5. Zakończenie
Polscy żołnierze i funkcjonariusze ofiarnie służą Ojczyźnie i Jej obywatelom. Służba, to nie praca - stosunek służbowy, inaczej niż stosunek pracy, wiąże się z ewentualnością narażenia własnego zdrowia lub życia, co boleśnie unaoczniły tragiczne wydarzenia na polskiej granicy z Białorusią.
Służba musi być rzetelnie rekompensowana, zarówno w trakcie jej pełnienia, jak i po zakończeniu, czyli odejściu żołnierza lub funkcjonariusza do cywila. Owa rekompensata wiąże się także z oddziaływaniem na potencjalnych kandydatów, których rozbudowywany stan liczebny poszczególnych formacji, szczególnie Wojska, będzie potrzebował coraz więcej. Oni muszą wiedzieć, co ich czeka - w zakresie powinności i w zakresie korzyści. Korzyści z wykonywania danej profesji nikomu ujmy nie przynoszą, wbrew temu, co polskiemu społeczeństwu usiłowali wmówić czynni wciąż cwaniacy od nienawistnej propagandy.
Proponowany system EMERMUND stanowi odpowiedź na scharakteryzowane powyżej wyzwania.
___________
Opracował mjr rez. SG Robert Szmarowski
Komentarze
Pokaż komentarze (2)