Komisja Europejska dała Polsce dwa miesiące na wykonanie wyroku TSUE dotyczącego planów urządzenia lasu. Bruksela ostrzega: jeśli zmiany nie zostaną wprowadzone, sprawa może wrócić do Trybunału wraz z wnioskiem o kary finansowe.
Z tego artykułu dowiesz się:
- dlaczego Komisja Europejska ponownie naciska na Polskę w sprawie lasów,
- czego dotyczy niewykonany wyrok Trybunał Sprawiedliwości UE i jakie mogą być konsekwencje finansowe,
- jakie zmiany w prawie zapowiada Ministerstwo Klimatu i Środowiska,
- dlaczego spór o plany urządzenia lasu budzi tak duże emocje.
KE stawia Polsce ultimatum w sprawie lasów
W opublikowanym komunikacie Komisja Europejska poinformowała o skierowaniu do Polski wezwania do usunięcia uchybienia w związku z niewykonaniem wyroku TSUE dotyczącego planów urządzenia lasu. Rząd ma dwa miesiące na przedstawienie odpowiedzi i realnych działań. W przeciwnym razie Bruksela może wystąpić do Trybunału o nałożenie kar finansowych.
KE podkreśla, że dostęp do wymiaru sprawiedliwości w sprawach środowiskowych jest kluczowy dla kontroli decyzji administracyjnych i udziału społeczeństwa w zarządzaniu środowiskiem.
O co chodzi w wyroku TSUE z 2023 roku
Trybunał Sprawiedliwości UE w 2023 r. orzekł, że polskie przepisy uniemożliwiające sądową kontrolę planów urządzenia lasu są niezgodne z prawem unijnym. Chodziło przede wszystkim o brak możliwości zaskarżania tych dokumentów przez organizacje ekologiczne.
Plany urządzenia lasu stanowią podstawę prowadzenia gospodarki leśnej i mogą mieć istotny wpływ na obszary chronione, w tym sieć Natura 2000. TSUE uznał, że brak kontroli sądowej narusza m.in. dyrektywę siedliskową, Kartę praw podstawowych UE oraz Konwencję z Aarhus.
Bruksela: Polska wciąż nie wdrożyła wyroku
„Prawie trzy lata po wydaniu wyroku Polska nadal się do niego nie zastosowała” – wskazała Komisja Europejska. W ocenie KE organizacje pozarządowe nadal nie mają realnych narzędzi prawnych do kwestionowania planów urządzenia lasu przed sądami krajowymi.
To właśnie ten brak postępów skłonił Komisję do uruchomienia kolejnego etapu procedury naruszeniowej.
Rząd zapowiada zmiany, ale terminów brak
W odpowiedzi na pytania PAP Ministerstwo Klimatu i Środowiska przekazało, że Polska planuje wykonać wyrok TSUE poprzez nowelizację ustawy o lasach oraz ustawy o ochronie przyrody. Założenia do projektu trafiły do wykazu prac legislacyjnych rządu w maju 2024 r., a realizacja – jak podkreśla resort – ma nastąpić „w najbliższych miesiącach”.
Ministerstwo zaznaczyło, że projekt ustawy został przekazany Komisji Europejskiej już w połowie ubiegłego roku, po długim etapie uzgodnień i konsultacji. Zmiany wywołały jednak silne emocje – zarówno wśród organizacji ekologicznych, jak i przeciwników rozszerzania kontroli sądowej nad gospodarką leśną.
Spór o lasy wciąż bez finału
Projekt nowelizacji trafił do opiniowania Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego oraz na Stały Komitet Rady Ministrów w sierpniu 2025 r. W trakcie prac był kilkukrotnie modyfikowany w odpowiedzi na zgłaszane uwagi. Obecnie – jak informuje MKiŚ – resort czeka na decyzję SKRM w sprawie ostatnich rozbieżności.
Ministerstwo zapewnia, że jest świadome wagi regulacji i deklaruje chęć jak najszybszego wdrożenia przepisów. Tymczasem Komisja Europejska jasno sygnalizuje, że cierpliwość Brukseli się kończy, a dalsza zwłoka może oznaczać realne sankcje finansowe dla Polski.
na zdjęciu: przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen. fot. CC-BY-4.0: © Unia Europejska 2023 – źródło: EP
SW
Inne tematy w dziale Polityka