SEPA czy SWIFT – który przelew wybrać dla firmy i jak unikać ukrytych opłat?

Przelew SEPA – europejski standard w euro

System SEPA (Single Euro Payments Area) został stworzony, aby ujednolicić i przyspieszyć płatności na terenie Europy. To najprostszy i najtańszy sposób na regulowanie zobowiązań, jednak posiada swoje technologiczne ograniczenia.

Aby z niego skorzystać, przelew musi spełniać ściśle określone warunki:

Walutą transakcji musi być wyłącznie euro (EUR).

Zarówno bank nadawcy, jak i odbiorcy muszą znajdować się w Jednolitym Obszarze Płatności w Euro (kraje UE oraz m.in. Szwajcaria, Norwegia, Wielka Brytania).

Koszty przelewu zawsze są dzielone solidarnie (opcja kosztowa SHA).

Jeśli posiadasz odpowiednie konto firmowe do płatności zagranicznych prowadzone w euro, transakcja SEPA jest zazwyczaj całkowicie darmowa i dociera do odbiorcy najpóźniej w kolejnym dniu roboczym.

Przelew SWIFT – globalny zasięg bez ograniczeń

Jeśli Twój kontrahent znajduje się w USA, Chinach czy Australii, lub musisz zapłacić w walucie innej niż euro (np. w dolarach amerykańskich, funtach brytyjskich), konieczne będzie użycie systemu SWIFT. Jest to globalna sieć komunikacji międzybankowej, łącząca instytucje z całego świata.

System ten charakteryzuje się jednak wyższymi kosztami i dłuższym czasem realizacji (od 2 do nawet 5 dni roboczych). Koszty zależą od banków pośredniczących (tzw. korespondentów). To właśnie przy tego typu międzynarodowych transakcjach najczęściej pojawia się niekorzystne przewalutowanie w firmie, o ile nie dysponujesz odpowiednio zasilonym rachunkiem walutowym.

Koszty w systemie SWIFT – jak mądrze wybierać?

Zlecając przelew SWIFT, musisz zdecydować, kto poniesie opłaty bankowe, wybierając jedną z trzech opcji:

OUR – wszystkie koszty pokrywa nadawca. Odbiorca dostaje dokładną, co do centa, wnioskowaną kwotę (najlepsze przy opłacaniu dokładnych faktur za towar).

BEN – koszty pokrywa odbiorca (kwota przelewu zostanie pomniejszona o prowizje).

SHA – koszty są dzielone (Ty płacisz swojemu bankowi, a odbiorca bankom pośredniczącym).

Jak uniknąć opłat banków korespondentów przy SWIFT?

W systemie SWIFT pieniądze rzadko wędrują bezpośrednio z banku do banku. Przechodzą przez tzw. banki korespondentów (pośredniczące), z których każdy może potrącić własną prowizję (często od 15 do nawet 50 USD/EUR). Jak zminimalizować te straty?

Korzystaj z platform wielowalutowych (Fintechy): Rozwiązania takie jak Wise, Revolut Business czy Walutomat posiadają lokalne konta w wielu krajach. Zamiast wysyłać klasyczny SWIFT z Polski do USA, wpłacasz złotówki na polskie konto platformy, a ona realizuje przelew lokalny do Twojego odbiorcy ze swojego amerykańskiego konta, całkowicie omijając drogą sieć SWIFT.

Wybierz opcję OUR z gwarancją: Niektóre polskie banki korporacyjne oferują przelewy SWIFT OUR z ryczałtową, z góry znaną opłatą. Bank bierze wtedy na siebie ryzyko pokrycia ewentualnych żądań prowizyjnych ze strony banków trzecich, gwarantując, że pełna kwota dotrze do kontrahenta.

Weryfikuj siatkę korespondentów: Jeśli robisz regularne transfery do jednego kraju (np. do Chin), zapytaj swój polski bank, czy posiada tam bezpośredniego korespondenta. Brak dodatkowych pośredników "po drodze" to brak nieprzewidzianych opłat.

Księgowanie prowizji SWIFT – jak rozliczyć opłaty banków pośredniczących?

Kiedy zagraniczny bank potrąci prowizję z Twojego przelewu SWIFT (np. 20 USD), masz pełne prawo zaliczyć ją do kosztów firmowych (KUP). Księgowanie takich potrąceń kryje jednak pewną pułapkę. Oto 3 najważniejsze zasady, jak zrobić to bezbłędnie:

Brak faktury to nie problem: Bank korespondent nie wystawi Ci faktury. Prawo dopuszcza jednak, by pełnoprawnym dowodem księgowym był w tym przypadku sam wyciąg bankowy. Kwotę potrącenia wpisujesz po prostu do kolumny 13 KPiR („Pozostałe wydatki”).

Właściwy kurs waluty: Prowizję wyrażoną w obcej walucie musisz przeliczyć na złotówki. Używasz do tego średniego kursu ogłaszanego przez NBP z ostatniego dnia roboczego, który poprzedzał dzień pobrania opłaty z Twojego konta.

Uwaga na pułapkę VAT (Import usług): Pobranie prowizji przez zagraniczny bank to w świetle prawa tzw. import usług. Usługi finansowe są co prawda zwolnione z VAT (nie dopłacasz ani grosza do urzędu), ale masz bezwzględny obowiązek wykazać tę transakcję w pliku JPK_V7 po stronie podatku należnego ze stawką "ZW". Pominięcie tego to błąd w ewidencji, za który fiskus może nałożyć mandat karny!

FAQ – Najczęściej zadawane pytania o SEPA czy SWIFT

1. Czy można wysłać przelew SEPA w dolarach amerykańskich?

Nie. System SEPA obsługuje wyłącznie transakcje, których walutą rozliczeniową jest euro (EUR). Płatności w USD lub jakiejkolwiek innej walucie muszą być realizowane za pośrednictwem sieci SWIFT.

2. Ile kosztuje odebranie przelewu SWIFT z zagranicy?

Zależy to od taryfy opłat Twojego banku oraz wybranej przez nadawcę opcji kosztowej. Często polskie banki pobierają zryczałtowaną opłatę (np. od 10 do 50 zł) za samo zaksięgowanie wpływu przelewu zagranicznego.

3. Co to jest numer IBAN i kod BIC/SWIFT?

IBAN to międzynarodowy numer Twojego rachunku bankowego (w Polsce poprzedzony literami PL i składający się z 28 znaków), natomiast BIC (często nazywany kodem SWIFT) to unikalny, 8- lub 11-znakowy identyfikator konkretnego banku, niezbędny do poprawnego skierowania środków na świecie.