Sierpniowa inflacja zaskoczyła ekonomistów. Nie tak miało być

Z artykułu dowiesz się:

Ile wyniosła sierpniowa inflacja według GUS i o ile przebiła konsensus
Jak mocno podrożały paliwa i smary w ujęciu rocznym i miesięcznym
Co działo się z cenami żywności oraz nośników energii
Jakie są najnowsze prognozy analityków dotyczące stóp procentowych

Ceny wzrosły powyżej oczekiwań rynku

Główny Urząd Statystyczny przedstawił najnowszy (stan na 31 sierpnia 2026 r.) szybki szacunek wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych za sierpień 2026 roku. Z opublikowanych danych wynika, że inflacja CPI wyniosła 3,4 proc. w porównaniu z analogicznym miesiącem ubiegłego roku. W ujęciu miesięcznym, w zestawieniu z lipcem 2026 roku, ceny poszły w górę o 0,4 proc.

Wskaźnik okazał się zauważalnie wyższy, niż przewidywali rynkowi eksperci. Prognozy i konsensus ekonomistów ankietowanych wcześniej przez agencję PAP Biznes zakładały, że roczna dynamika wzrostu cen ukształtuje się na poziomie 3,1 proc. Rzeczywisty wynik okazał się zatem wyraźnym zaskoczeniem dla rynku, znacząco odbiegając od przewidywań ekonomistów.

Przyspieszenie tempa wzrostu kosztów życia to sygnał, że presja inflacyjna w polskiej gospodarce wciąż pozostaje aktywna. Analitycy muszą ponadto zdecydowanie zweryfikować optymistyczne scenariusze dotyczące wygaszania drożyzny.

Zobacz takżeNauczyciele wyszli na ulice. "Politycy do tablicy" to dopiero początek protestów

Ceny paliw napędzają drożyznę

Głównym motorem napędowym sierpniowego przyspieszenia inflacji okazały się wydatki związane z transportem. Według statystyk GUS ceny paliw i smarów do prywatnych środków transportu wzrosły w sierpniu 2026 roku aż o 24,2 proc. w ujęciu rocznym. Skok był widoczny także w skali zaledwie jednego miesiąca.

Z danych Urzędu wynika, że w ujęciu miesięcznym ceny paliw i smarów poszły w górę o 5,2 proc. w porównaniu z lipcem 2026 roku. Tak gwałtowny ruch na stacjach benzynowych w decydujący sposób zaważył na ogólnym wyniku zaprezentowanym przez GUS.

Na tym nie koniec zaskoczeń. Z danych GUS wynika, że w sierpniu 2026 r. ceny żywności i napojów bezalkoholowych spadły o 0,9 proc. r/r oraz o 0,7 proc. m/m. Z kolei nośniki energii, czyli energia elektryczna, gaz i inne paliwa, podrożały o 4,1 proc. w ujęciu rocznym. Wniosek? Droższa energia przenika także do pozostałych kategorii koszyka.

Ekonomistka Monika Kurtek tak tłumaczy te dane: "Brak efektu CPN można tłumaczyć tym, że we wstępnym szacunku GUS nie uwzględnia ostatnich dni miesiąca, więc odczyt może zostać jeszcze skorygowany w dół”.

Analitycy Banku Pekao również wskazali, że w danych inflacyjnych nie widać efektu programu CPN. W ich ocenie najbardziej niepokojąca pozostaje inflacja bazowa, która wzrosła do około 3,2-3,3 proc. Jednocześnie ekonomiści tego banku zaznaczają, że ceny żywności prawdopodobnie osiągnęły już swój dołek, co ogranicza przestrzeń do dalszych spadków dynamiki cen w tym segmencie.

Zobacz takżeNiedziele handlowe wrócą? Jeden warunek, który pada w debacie

Piłeczka po stronie Rady Polityki Pieniężnej

Wyższy od prognoz odczyt inflacji natychmiast wywołał dyskusję o przyszłości stóp procentowych w Polsce. Ekonomiści ING skomentowali sprawę na platformie X, wskazując, że GUS zaraportował wyższy od ich szacunków wzrost cen paliw. Tego impulsu nie zdołał zrekompensować spadek cen żywności. W efekcie według banku we wrześniu 2026 roku "nie ma sznas na cięcie stóp we wrześniu".

Podobnego zdania są analitycy Banku Pekao. W swoich komentarzach prognozują brak jakichkolwiek cięć stóp procentowych zarówno podczas wrześniowego posiedzenia, jak i do końca 2026 roku. - Najbardziej martwi inflacja bazowa, która wzrosła do ok. 3,2–3,3% r/r. Na szczegóły musimy poczekać, ale zapewne wciąż dużą rolę odgrywają kategorie wrażliwe na ceny paliw. Obniżek stóp procentowych we wrześniu, jak i do końca roku, nie będzie - wskazują ekonomiści banku.

Wspomniane wyższe ceny energii to właśnie efekt m.in. napięć na Bliskim Wschodzie. Konflikt w tym regionie przekłada się na wyceny surowców na światowych giełdach, a to z kolei uderza bezpośrednio w rachunki za paliwa i energię ponoszone przez polskie gospodarstwa domowe.